221
452
Chính trị
chinhtri
/chinhtri/
1284919
Vĩnh biệt con trai cả của cố TBT Trường Chinh
1
Article
null
Vĩnh biệt con trai cả của cố TBT Trường Chinh
,

- GS Đặng Xuân Kỳ, nguyên ủy viên BCH TƯ, nguyên Viện trưởng Viện Mác - Lênin - tư tưởng Hồ Chí Minh, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng lý luận TƯ, đã ra đi đêm 6/6 ở tuổi 79 tại Hà Nội.

VietNamNet giới thiệu bài viết của cựu Viện trưởng Viện Xây dựng Đảng Trần Đình Huỳnh:

Cách đây chừng một tháng, khi nghe tin anh bị bệnh hiểm nghèo, tôi vào Bệnh viện Hữu nghị thăm anh. Trông anh hơi gầy nhưng da dẻ vẫn hồng hào, đặc biệt là đôi mắt vẫn sáng, sắc sảo và tinh anh. Tôi hỏi thăm về sức khỏe, anh tươi cười bảo không hề gì, mình vẫn ăn ngủ tốt, với sự chăm sóc, chữa chạy chu đáo thế này thì chỉ ít hôm nữa mình sẽ khỏi thôi...

Mô tả ảnh.
GS Đặng Xuân Kỳ (trái) và cha - cố Tổng Bí thư Trường Chinh. Ảnh do gia đình cung cấp
Con người luôn lạc quan ấy hình như không mấy bận tâm về bệnh tật, cũng giống như chẳng bao giờ anh bực bội hay nao núng trước bất cứ sức ép nào của những thói đố kỵ, ganh ghét của người đời.

Tôi đã có dịp được làm việc với anh ngay từ buổi đầu khi anh từ Giám đốc Bảo tàng Hồ Chí Minh về nhận chức vụ Viện trưởng Viện Mác - Lênin. Ít lâu sau, Viện được đổi tên thành Viện Mác - Lênin - tư tưởng Hồ Chí Minh.

Ấn tượng sâu sắc của lớp cán bộ chúng tôi về anh ngày ấy là người lãnh đạo một cơ quan khoa học đầu ngành có nhiều khác biệt với những người tiền nhiệm. Anh thể hiện ngay từ đầu quyết tâm đổi mới để xây dựng Viện Mác - Lênin -Hồ Chí Minh thành một trung tâm lớn nghiên cứu khoa học lý luận cách mạng của Đảng, đáp ứng yêu cầu đổi mới của đất nước trong tình hình Liên Xô và các nước XHCN Đông Âu đứng trước nguy cơ tan rã.

Vấn đề quan tâm hàng đầu của anh là làm sao đổi mới tư duy và phương pháp nghiên cứu khoa học lý luận chính trị một cách đúng đắn. Muốn vậy, phải bắt đầu từ đổi mới tổ chức và nhân sự. Những cán bộ nhiều tuổi đang nắm giữ chức vụ lãnh đạo các viện chuyên ngành được sắp xếp cơ cấu lại thành một Tổ chuyên gia, đồng thời anh dựa vào việc trưng cầu ý kiến của cán bộ khoa học trong Viện để đề bạt, giao nhiệm vụ cho các cán bộ khoa học trẻ, đã được đào tạo cơ bản thay thế.

Đây là việc làm mới mẻ chưa hề có tiền lệ, được hầu hết mọi người trong cơ quan ủng hộ, đồng thời anh quyết định thành lập một tổ chức mới đào tạo cán bộ trẻ có trình độ khoa học cao ở ngay tại Viện.

Giờ đây, mấy chục năm đã qua, mặc dù vì những lý do nào đó, ý định tốt đẹp của GS Đặng Xuân Kỳ về việc xây dựng Viện Mác - Lênin - Hồ Chí Minh thành một trung tâm nghiên cứu lý luận có tầm cỡ quốc tế đã không thành nhưng những thành tựu mà anh để lại còn có ý nghĩa rất lâu dài.

Anh đã chủ trì đào tạo, bồi dưỡng một đội ngũ cán bộ lý luận có trình độ cao mà những năm sau tuy cái nôi sinh thành ra họ không còn nữa, họ đã tản mát đi nhiều cơ sở nhưng những thành tựu khoa học mà họ đóng góp cho đất nước thì còn mãi. Những giáo sư, phó giáo sư, tiến sỹ như Trần Hậu, Trần Thành, Hoàng Chí Bảo, Trịnh Nhu, Phạm Hồng Chương, Lê Văn Tích, Phan Hữu Tích, Nguyễn Đức Thùy, Mạch Quang Thắng... đều là kết quả của một kế hoạch đào tạo có tầm nhìn xa mang dấu ấn Đặng Xuân Kỳ.

GS Đặng Xuân Kỳ là người có công đầu trong việc luận chứng để đưa công tác nghiên cứu toàn diện tư tưởng Hồ Chí Minh thành một chương trình nghiên cứu khoa học cấp nhà nước. Chương trình mang mã số KX.O2 - nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh - do Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm cố vấn và anh làm chủ nhiệm đã thu hút đông đảo các nhà khoa học có tên tuổi tham gia.

Kết quả đạt được thật to lớn gồm: Bộ sách Hồ Chí Minh toàn tập (gồm 12 tập) xuất bản lần thứ 2, Bộ sách Hồ Chí Minh - biên niên tiểu sử (10 tập). Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh, do anh làm chủ biên, được dùng làm cơ sở cho việc biên soạn và giảng dạy tư tưởng Hồ Chí Minh trong hệ thống giáo dục quốc dân.

Ngoài trách nhiệm là tổng công trình sư của các công trình nghiên cứu hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, giáo sư Đặng Xuân Kỳ còn có những công trình riêng có giá trị. Đáng chú ý nhất là Phương pháp luận nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh, hướng dẫn cho người nghiên cứu tiếp cận tư tưởng của Hồ Chủ tịch.

Có thể kể ra rất nhiều công trình nữa của GS Đặng Xuân Kỳ, nhưng chỉ với bấy nhiêu cũng đã tạo nên dấu ấn riêng, góp phần hình thành môn Hồ Chí Minh học của nước nhà.

Đặng Xuân Kỳ chơi thân với nhiều người trong nhóm trợ lý của cố Tổng Bí thư Trường Chinh - những nhà khoa học tài năng như Dương Phú Hiệp, Trần Nhâm, Hà Nghiệp... và đã thông qua họ, cùng với họ gián tiếp góp phần vào sự thành công của những chuyến đi thâm nhập thực tế dẫn tới việc đổi mới tư duy, bắt đầu từ cuộc sống nhân dân của người cha, Trường Chinh - tác giả chủ yếu Văn kiện Đại hội VI của Đảng.

Mô tả ảnh.
GS Đặng Xuân Kỳ tại ĐH Quốc gia Hà Nội tháng 4/2007. Ảnh: ĐHQGHN
Là con cả của cố Tổng Bí thư Trường Chinh, được hấp thụ một nền giáo dục gia đình cẩn trọng và có phần khắt khe, có thể nói anh là một người trí thức nghiêm túc trong sự nghiệp khoa học, một cán bộ lãnh đạo gương mẫu cả trong công việc lẫn cuộc sống đời thường.

Nhưng trước hết, anh là người con hiếu thảo và có trách nhiệm với sự nghiệp của cha mình. Anh kể cho tôi nghe: "Cứ chiều thứ bảy hoặc chủ nhật, bao giờ mình cũng về ăn cơm với cụ và cố gắng đem đến cho cụ những thông tin ở ngoài đời. Những câu ca thế sự như "Tôn Đản là của vua quan, Nhà Thờ là của trung gian nịnh thần, Đồng Xuân là của thương nhân, vỉa hè là của nhân dân anh hùng" mà cụ biết được đều do mình kể trong những bữa cơm ấy".

Anh Kỳ là người quảng giao nên có nhiều bạn bè từ các chính khách, học giả, doanh nhân cho đến người lao động bình thường. Không ai có cảm giác anh ỷ thế cậy quyền, nhờ cái bóng của thân phụ mà đi lên. Anh thẳng thắn, cương trực và xa lạ với thói cơ hội, bon chen. Trông bề ngoài không mấy ai biết được nỗi bất hạnh và sự gian khổ trong đời tư cũng như sự nghiệp khoa học của anh.

Một thời gian dài anh chăm nuôi hai người mẹ già là mẹ đẻ và mẹ vợ trong khi vợ anh mắc bệnh hiểm nghèo từ khi còn trẻ, vật vã mấy chục năm trời, con gái không có, anh phải đích thân chăm nuôi từ thuốc thang, cơm cháo đến tắm rửa.

Có lần anh nói vui mình từ lúc mới 50 tuổi đến lúc đã quá tuổi cổ lai hy, hàng ngày rất gần vợ nhưng luôn thiếu vắng đàn bà. Anh lầm lụi làm việc, chấp nhận số phận, không kêu ca, phàn nàn và suốt một đời trong sạch không vẩn đục trăng hoa, dù anh khá đẹp trai, vui tính và không phải không có những giai nhân ngưỡng mộ.

Anh giữ nếp nhà, giáo dục hai con trai học tập giỏi, có ý chí tự lực vươn lên, nay cả hai cháu đều là trí thức trẻ đang làm việc như những con em của mọi gia đình lao động bình thường.

Anh không tham gia Ban chấp hành TƯ từ khi Viện Mác - Lênin - tư tưởng Hồ Chí Minh giải thể để nhập vào Học viện Nguyễn Ái Quốc (sau đổi tên thành Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh) để làm Phó Chủ tịch Hội đồng lý luận TƯ và có thời gian trực tiếp làm chủ nhiệm chương trình nghiên cứu khoa học cấp nhà nước về Đảng cầm quyền.

Không ngờ lần thăm anh lại là lần cuối cùng chúng tôi nói chuyện với nhau. Trong câu chuyện buổi sáng đó, hầu như anh không nói gì về bản thân, không một chút than thân trách phận thường có của người già cả lúc ốm đau.

Anh chỉ nói về công việc, làm sao tuyên truyền giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh cho khoa học. Anh phàn nàn về các hiện tượng hoặc là tầm thường, dung tục hóa, hoặc thần thánh hóa tư tưởng của Người. Anh có nhiều băn khoăn về việc làm theo tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh còn chưa thực sự trở thành tự giác ở trong Đảng lẫn ngoài dân chúng để đẩy lùi tệ quan liêu, tham nhũng, chạy chức, chạy quyền đang làm tha hóa một bộ phận đảng viên.

Giáo sư Đặng Xuân Kỳ đã vĩnh viễn ra đi, để lại những công trình khoa học dang dở và biết bao nhớ thương, tiếc nuối cho bạn bè, đồng nghiệp, học trò, người thân.

  • Trần Đình Huỳnh
,
Ý kiến của bạn
Ý kiến bạn đọc
,
,
,
,