221
1661
Phóng sự điều tra
psks
/psks/
952062
Moscow - Vĩ đại và nhân bản
1
Article
null
Lang thang phố thị ký sự - kỳ 3:
Moscow - Vĩ đại và nhân bản
,

Và thế là một buổi chiều, tôi đứng giữa Moscow trong rét lạnh dưới bầu trời xanh xám, hơi thở ra những làn khói trắng. Moscow, với tôi, như trong mơ, huyền ảo và đẹp lạ lùng...

>> Sofia - Mỗi bước chân đều chạm vào quá khứ
>> Washington D.C - Quyền lực, giàu có và… cô đơn

Bản hùng ca mở đất

Từ Sofia, thủ đô của Bulgaria, trên chuyến bay của Hãng Hàng không Nga, tôi đến thủ đô nước Nga. Thời sinh viên, nước Nga đã để lại trong tôi ấn tượng mạnh về một vùng đất đã sản sinh ra nhiều văn hào nổi tiếng, những nhạc sĩ, kịch tác gia vĩ đại.

Ở Moscow, nhờ sự giúp đỡ của một người bạn, chúng tôi có một căn hộ không lớn lắm ở một chung cư dành cho người nước ngoài gần khu phố Arbat nổi tiếng. Một chung cư kiểu mẫu, đủ tiện nghi nhưng đơn điệu được xây dựng trong một khu vực toàn chung cư, kiểu dáng giống nhau, bố trí căn hộ giống nhau, cho đến vườn cây, lối đi bộ chung quanh cũng giống nhau nốt, nếu không quen có thể lầm lẫn tai hại nhưng… ngọt ngào như một bộ phim tình cảm lãng mạn thời Liên Xô trước đây!

Sông Moscow - thành phố trải dài như đường chân trời

Sông Moscow - thành phố trải dài như đường chân trời

Là một thành phố cổ nhất nước Nga với hơn 800 năm lịch sử, Moscow như một bản anh hùng ca mở đất, dựng thành và chiến đấu chống ngoại xâm để trở thành một thủ đô tầm cỡ của một cường quốc như hiện nay.

Thành phố được xây dựng theo phong cách độc đáo, kết hợp giữa kiến trúc hiện đại và cổ điển, do các trào lưu kiến trúc thay đổi và chuyển biến qua các thời kỳ lịch sử.

Khu trung ương, trái tim của Moscow và toàn nước Nga, một trung tâm chính trị, văn hóa lớn nhất nước, được quy hoạch rõ ràng theo phân khu chức năng, dựa trên các di tích lịch sử và các công trình qua nhiều thời đại, bao gồm Quảng trường Đỏ, Điện Kremlin, Lăng Lê-nin, Cơ quan lãnh đạo chính phủ, Nhà hát lớn, Bảo tàng và một phần các trường đại học lớn.

Điện Kremlin có nhà thờ, lăng mộ của Sa Hoàng, nơi mọi người vẫn gọi là tháp chuông của Ivan Đại đế. Thật sự toàn bộ Điện Kremlin là một nhà thờ lớn, với Quảng trường Đỏ là án thờ. Một nước Nga đấu tranh và chiến thắng và mang những biểu tượng chiến thắng đến án thờ này. Hiện nay điện Kremlin là nơi lưu trữ bộ sưu tập độc nhất vô nhị, những kỷ vật lịch sử, kiến trúc và văn hóa, như nhà thờ Đức Mẹ Đồng Trinh, nhà thờ Tổng Thiên Thần Michael, nhà thờ Hoàng Gia…

Quảng trường Đỏ mang nhiều tên khác nhau qua thời gian, một viên ngọc quý của kiến trúc nước Nga với tổng thể bao gồm nhiều công trình nổi tiếng. Đứng ở “trái tim của nước Nga vĩ đại” này, đối với người Việt Nam, ta như cảm nhận được một sức sống âm ỉ, dữ dội và bất diệt của hồn dân tộc, một sự đồng cảm mãnh liệt. Quanh quảng trường là những công trình như nhà thờ thánh Basil, tòa nhà Liên bang, bảo tàng lịch sử Liên bang…

Mỗi công trình là một thực thể sống động, hòa cùng quảng trường để tạo nên một cảnh quan vĩ đại và hoành tráng. Một chốn thâm nghiêm với nhiều tu viện khổ hạnh chìm đắm trong sự sung túc dồi dào của tạo hóa nhưng cái cảnh quan ấy như buộc ta phải thán phục và cố hiểu những gì ẩn chứa đàng sau vẻ hoành tráng ấy.

Mỗi ngôi mộ như một lời tôn vinh

Một buổi chiều trời lạnh như cắt, tôi đứng trước con sông Moscow xinh đẹp. Sông Moscow như một dải ngọc xanh từ phía Tây chảy đến, thấp thoáng ẩn hiện bên những quả đồi và những công viên quanh thành phố, con sông cứ mơn man, uốn lượn trước khi đổ ra sông Volga hùng vĩ, con sông cái của nước Nga vốn đã đi vào văn học.

Không khó hiểu lắm để thấy rằng bộ mặt kiến trúc của Moscow cũng phản ánh phần nào bộ mặt của xã hội cũng như sự thay đổi của những giá trị. Giống như ở Việt Nam, Moscow cũng đang đối mặt với rất nhiều vấn đề đô thị trong định hướng phát triển tương lai của mình. Trong cơn lốc kim tiền mới mẻ này, khách hàng là “vua” nên các kiến trúc sư Nga cũng không thể có sáng tác của riêng họ bởi vì cuối cùng họ phụ thuộc vào “vua mới” này. Màu sắc của các công trình cũng kết hợp các màu hồng, cam chói lố lăng, kênh kiệu bên màu xanh xám hiền lành, trầm ngâm. “Kiến trúc của Moscow đang trải qua một giao đoạn giao thời”, một kiến trúc sư Nga nói với chúng tôi. Nghe sao như câu chuyện từng trăn trở giữa những kiến trúc sư Việt Nam vốn cũng mang tâm trạng bất lực tương tự.

Phóng tầm mắt ra xa là một cảnh quan tuyệt đẹp và hoành tráng. Cảm ơn nước Nga đã xây dựng một thành phố quá tuyệt vời, không chen chúc, không ồn ào, không che lấp dòng sông, không “hỗn hào” với dòng sông mẹ.

Tôi ngồi hàng giờ bên dòng nước chảy, bên những cụ già Nga cô đơn, bên những thiếu nữ Nga ngồi đọc sách và bên những công trình kiến trúc cổ hoành tráng và các công trình hiện đại hài hòa ở xa xa…

Tôi nhớ những dòng sông quê nhà và thầm mong: đến bao giờ những dòng sông ấy cũng được trân trọng như dòng sông Moscow này, được trân trọng đến từng centimet vuông đôi bờ, từng độ sâu, từng màu nước...

Và chúng tôi đến thăm khu nghĩa trang độc nhất vô nhị của Moscow với tâm trạng nửa vui, nửa buồn. Vui vì lần đầu tiên tiếp cận một công trình kiến trúc kỳ lạ và độc đáo: Một công viên? Một vườn tượng? Một đền thờ tưởng nhớ những người con ưu tú của thành phố?

Tất cả những ngôi mộ được quy hoạch rõ ràng với đường đi, cây xanh, đèn chiếu cho đến những con suối, hồ nước phun tuyệt đẹp. Mỗi ngôi mộ của một danh nhân là một tác phẩm nghệ thuật có đặc điểm riêng, như vị tướng quân đội thì có hình tượng chiếc nón sắt, những nhà văn, nhà thơ được chôn cất nơi đây đều có một bức phù điêu hay một tượng cách điệu về những tác phẩm hay công lao đóng góp của họ.

Tôi nhớ nhất một ngôi mộ với hình tượng con thiên nga trắng nằm phục bên trên, với đôi cánh ôm gần trọn ngôi mộ, một tác phẩm đầy biểu cảm tặng cho danh nhân nổi tiếng đang nằm dưới mộ. Và buồn vì chúng ta còn chưa có được nhữõng nghĩa trang như vậy để tôn vinh những con người ưu tú.

Đến đất nước này, chỉ vài ngày, Moscow đã để lại trong chúng tôi nhiều kỷ niệm, ấn tượng nhất là tính nhân bản của Moscow trong cách tôn vinh độc đáo đối với những người con ưu tú xây dựng và bảo vệ quê hương nước Nga, nhất là Moscow.

Tôi nguyện với lòng mình là sẽ trở lại và trở lại vài lần nữa… với Moscow.

  • Theo Nguyễn Ngọc Dũng (SGGPO)

     Kỳ tới: Amsterdam - Có cả thiên đàng lẫn địa ngục
     

,
Ý kiến của bạn
Ý kiến bạn đọc
,
,
,
,