,
221
505
Thư Thăng Long
thuhanoi
/thuhanoi/
1191262
Hoàng Kế Viêm và quan hệ với Lưu Vĩnh Phúc (phần cuối)
1
Article
null
,

Hoàng Kế Viêm và quan hệ với Lưu Vĩnh Phúc (phần cuối)

Cập nhật lúc 08:57, Thứ Sáu, 24/04/2009 (GMT+7)
,

- ...Sau ngày kinh đô thất thủ, phe thân Pháp và bọn bậu xậu lên nắm quyền, các vị chủ chiến thất thế bị rơi vào thế đối lập chống lại triều đình... Và danh dự của các ông đã bị bôi nhọ, xuyên tạc ngay tại kinh đô Huế... Chắc chắn những lời bia miệng báng bổ độc ác đó đã phát ra từ những kẻ thù của các ông - những kẻ thân Pháp cầu vinh...

III- Lúc cuối đời của danh tướng Hoàng Kế Viêm

Năm 1883, triều đình Huế ký Hiệp ước Harmand với Pháp, rồi ra lệnh cho Hoàng Kế Viêm lúc đó đang đóng ở Sơn Tây rút quân về Kinh, nhưng ông không nghe lệnh, tiếp tục ở lại phối hợp với quân Thanh đánh lại quân Pháp. Mãi đến khi Sơn Tây và Hưng Hóa thất thủ, ông mới chịu về Huế, nhưng cương quyết không hợp tác với phe chủ hòa và quân Pháp. Những nghi vấn về việc xuất xử của ông chắc chắn đã xuất hiện trong giai đoạn này.

Quân Pháp tấn công thành Hà Nội - Ảnh tư liệu

Trước khi đi sâu vào câu chuyện cuối đời Hoàng Kế Viêm xin được xét sơ lược tình hình từ 1883 về sau thế này: Sau thất bại lần thứ hai tại Bắc Kỳ, Pháp thấy nguy phải cử cấp tướng ra chỉ huy và tăng thêm quân, sai Harmand làm toàn quyền kinh lý việc Bắc Kỳ. Dân chúng Bắc Kỳ nổi lên kháng Pháp khắp nơi và quân Nam phản công ở Hà Nội, Nam Định nhưng đều thất bại. Trong tình trạng hiểm nghèo đó, triều đình Huế sinh nhiều việc rối loạn.

Năm 1883, Tự Đức mất, Dục Đức lên ngôi được 3 ngày thì Nguyễn Văn Tường, Tôn Thất Thuyết truất ngôi, lập Hiệp Hoà. Trong khi đó quân Pháp đánh Thuận An, uy hiếp Huế. Triều đình phải cử Trần Đình Túc, Nguyễn Trọng Hợp thương nghị với Harmand và De Champeaux để ký Hoà ước 23/7/1883. Hoà ước có 27 khoản, theo đó triều đình Huế chịu nhận Pháp bảo hộ, Pháp được đặt công sứ, chỉ huy tại các tỉnh, vua Việt chỉ có quyền cai trị từ Thanh Hoá tới đèo Ngang. Hoà ước ký xong không thi hành được vì Bắc Kỳ vẫn trong tình trạng chiến tranh, quân Tàu và quân triều đình vẫn tiếp tục đánh. Pháp phải gọi thêm quân tiếp viện từ chính quốc sang rồi tiến chiếm Sơn Tây, Bắc Ninh, Thái Nguyên, Hưng Hoá, Tuyên Quang.

Quân Tàu thua, phải rút lên vùng biên giới Hoa-Việt, quân Nam phải lui về Huế. Ở Huế, Tôn Thất Thuyết và Nguyễn Văn Tường tiếp tục phế vua Hiệp Hoà lập vua Kiến Phúc. Triều đình Huế yêu cầu Pháp ký hoà ước khác để quyền hành của vua Việt được nới rộng hơn. Nguyễn Văn Tường cùng Patenôtre ký Hoà ước 6/6/1884, gồm 19 khoản. Hoà ước này cũng như hoà ước 1883, nhưng giới hạn cai trị của triều đình Huế được nới rộng thêm từ Thanh Hoá tới Bình Thuận.

Tại vùng biên giới Hoa-Việt, quân Tàu vẫn chiếm đóng, quân Pháp tiến đánh nhưng thất bại ở Bắc Lệ và Lạng Sơn. Pháp liền đem hải quân đánh Phúc Châu và Đài Loan, Trung Hoa phải ký hoà ước Thiên Tân năm 1885, nhận quyền bảo hộ của Pháp ở Việt Nam và rút quân về Tàu. Sau nhiều năm chiến tranh và qua 4 bản hoà ước 1862, 1874, 1883 và 1884 nước Pháp thực dân đã hoàn tất việc xâm lăng Việt Nam. Nam Kỳ trở thành thuộc địa, Bắc Kỳ là đất bị bảo hộ và Trung Kỳ là nơi Pháp lập chế độ trú sứ, nhưng trên thực tế cả ba miền đều là thuộc địa của Pháp, nhà Nguyễn ở Huế không có quyền hành gì. Hoà ước 1884 xác định quyền đô hộ của Pháp ở Việt Nam và đã được thi hành tới ngày 9/3/1945.

Quân Pháp trong trận Lạng Sơn - Nguồn ảnh: svvnka.com

Thế nhưng, thời đó trong dân gian có câu ca dao:

Nước Nam có bốn anh hùng;
Tường gian, Viêm láo, Khiêm khùng, Thuyết ngu!

Đó là tên 4 người trong phe chủ chiến: Nguyễn Văn Tường, Hoàng Kế Viêm, Ông Ích Khiêm và Tôn Thất Thuyết. Hoàng Kế Viêm chưa bao giờ “chủ hòa” vậy. Sau ngày kinh đô thất thủ, phe thân Pháp và bọn bậu xậu lên nắm quyền, các vị chủ chiến thất thế bị rơi vào thế đối lập chống lại triều đình... Và danh dự của các ông đã bị bôi nhọ, xuyên tạc ngay tại kinh đô Huế... Chắc chắn những lời bia miệng báng bổ độc ác đó đã phát ra từ những kẻ thù của các ông - những kẻ thân Pháp cầu vinh.

Thực chất, Hoàng Kế Viêm bất đắc dĩ đã phải theo dụ của Đồng Khánh truy dụ các nghĩa sĩ Cần Vương. Vì sử sách đã ghi nhận lời của Hoàng Kế Viêm bày tỏ quan điểm của mình:

Đánh [nghĩa sĩ Cần vương] để yên dân, chứ không cốt đánh để thắng.
(Đại Nam thực lục, Chính biên, Kỉ Đồng Khánh)

Vậy là đã rõ. Trước cái thế “châu chấu đá xe” cùng kinh nghiệm máu xương một đời trận mạc dường như ông thừa biết rằng phong trào Cần Vương trước sau cũng bị dập tắt vì những lí do rất rõ ràng:

1. Tính chất địa phương: sự thất bại của phong trào Cần Vương có nguyên nhân từ sự kháng cự chỉ có tính chất địa phương. Các phong trào chưa quy tụ, tập hợp thành một khối thống nhất đủ mạnh để chống Pháp. Các lãnh tụ Cần Vương chỉ có uy tín tại nơi họ xuất thân, tinh thần địa phương mạnh mẽ làm họ chống lại mọi sự thống nhất phong trào trên quy mô lớn hơn. Khi các lãnh tụ bị bắt hay chết thì quân của họ hoặc giải tán hay đầu hàng.
2. Quan hệ với dân chúng: các đạo quân này không được lòng dân quê nhiều lắm bởi để có phương tiện sống và duy trì chiến đấu, họ phải đi cướp phá dân chúng.
3. Mâu thuẫn với tôn giáo: sự tàn sát vô cớ những người Công giáo của quân Cần Vương khiến giáo dân phải tự vệ bằng cách thông báo tin tức cho phía Pháp. Những thống kê của người Pháp cho biết có hơn 20.000 giáo dân đã bị quân Cần Vương giết hại.
4. Mâu thuẫn sắc tộc: Chính sách sa thải các quan chức Việt và cho các dân tộc thiểu số được quyền tự trị rộng rãi cũng làm cho các sắc dân này đứng về phía Pháp. Chính người Thượng đã bắt Hàm Nghi, các bộ lạc Thái, Mán, Mèo, Nùng, Thổ đều đã cắt đường liên lạc của quân Cần Vương với Trung Hoa làm cạn nguồn khí giới của họ. Quen thuộc rừng núi, họ cũng giúp quân Pháp chiến tranh phản du kích đầy hiệu quả.

(Nguyễn Thế Anh, Kinh tế & xã hội Việt Nam dưới các triều vua nhà Nguyễn)

Chiếu Cần Vương (bản được cho là thật) - Nguồn ảnh: TTO

Đứng trước cái thực trạng của một phong trào bi thảm đó, Hoàng Kế Viêm đã chọn hai chữ YÊN DÂN. Vậy ai là anh hùng yêu nước thương nòi đích thực đã hiện lên rõ ràng!

Vả lại, nước Nam bé như bàn tay, chuyện đi hay ở đâu có dễ dàng. Vì ngay từ khi bị triệu về kinh năm 1884, dù được phong làm Thái tử Thiếu bảo và Cơ mật viện Đại thần, nhưng chẳng bao lâu ông đã xin về trí sĩ mà không được.

(Ông bị) triệu hồi về kinh, quản thúc tại gia là phủ công chúa Hương La (vợ quá cố của ông) dưới sự kìm chế riết róng của bộ máy thực dân thống trị ở Trung Kỳ là tòa Khâm sứ Pháp. Trong cảnh "cá chậu chim lồng", ông lại tiếp tục cái sự "láo" của mình trước mặt những trùm thực dân Pháp như toàn quyền Pôn Be (Paul Bert), trứ sứ Đờ Sămpô (De Champeaux). Sự "láo" này được dân ta hoan nghênh, cảm phục bao nhiêu thì đối với kẻ thù càng cộm lên nhói nhức bấy nhiêu, như cái kim trong họng. Đến nỗi trong nhiều báo cáo của trú sứ Pháp ở Trung Kỳ gửi lên toàn quyền Pháp ở Đông Dương đều dành riêng để nói về Hoàng Kế Viêm. Xin dẫn đôi lời trong đó: “Hoàng Kế Viêm là một kẻ thù không thể tiêu diệt và không thể chế ngự”, “... là một trong những kẻ thù quyết tử nhất của chúng ta”.
(Phan Xuyến - Thanh Đồng, “Hoàng Kế Viêm trong con mắt thực dân Pháp xâm lược”)

Trong giai đoạn sau 1884 này có nhiều phong trào yêu nước mà ai học sử ta cũng đều biết. Tôi chỉ xin nói về những sự kiện liên quan đến Hoàng Kế Viêm, nhất là phong trào Cần Vương với vua Hàm Nghi. Trong Việt Nam Sử Lược, sử gia Trần Trọng Kim có đoạn chép về “Việc đánh dẹp ở Trung và Bắc Kỳ” như sau:

Vua Đồng Khánh ra Quảng Bình
Đất Trung-Kỳ từ Quảng-Trị trở ra chưa được yên. Vua Đồng-Khánh bèn định ra tuần thú mặt bắc, để dụ vua Hàm-Nghi và những quan đại thần về cho yên việc đánh-dẹp. Quân Pháp sai đại-úy Henry Billet đi hộ-giá.
Ngày 16 tháng 5 năm Bính-Tuất (1886), xa-giá ở Kinh đi ra, mãi đến cuối tháng 7 mới tới Quảng-Bình. Xa-giá đi đến đâu thì đảng cựu thần vẫn không phục, cứ đem quân đến chống-cự, cho đến việc vua đi tuần-thú lần ấy, không có kết-quả gì cả. Ra đến Quảng-Bình thì vua Đồng-Khánh yếu, ở được vài mươi ngày rồi phải xuống tầu đi đường hải đạo trở về Huế.

Hoàng Kế Viêm ra quân thử mạn Quảng Bình
Vua Đồng-Khánh về Huế được vô sự. Đến tháng 9, vua khai phục nguyên hàm cho Hoàng Kế Viêm và phong cho làm Hữu trực kỳ An phủ kinh lược đại sứ, được quyền tiện nghi hành sự, để ra Quảng Bình dụ vua Hàm-Nghi và các quan cựu thần về. Trong tờ dụ của vua Đồng-Khánh ban cho Hoàng Kế Viêm đại lược nói rằng: Nếu vua Hàm Nghi mà thuận về, thì sẽ phong cho làm  Tổng trấn ba tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh, và lại cấp cho bổng lộc theo tước vương. Các quan cựu thần như các ông Trương Văn Ban, Nguyễn Trực, Nguyễn Chư, Lê Mô Khải, Nguyễn Nguyên Thành, Phạm Trọng Mưu, Nguyễn Xuân Ôn, Ngô Xuân Quỳnh, ai về thú thì được phục nguyên chức, cho vào làm quan ở các tỉnh từ Quảng Trị trở vào. Còn như các ông Trần Xuân Soạn, Nguyễn Phạm Tuân, Phan Đình Phùng mà có chịu về thì sẽ tha những điều lỗi trước, và sẽ phong cho làm chức hàm khác. Những điều ấy đã bàn với viên Thống đốc Paul Bert, hai bên đã thuận cho như thế, quyết không sai lời.
Bấy giờ quân của quan Đề đốc Lê Trực đóng ở mạn Thanh Thủy, thuộc huyện Tuyên Chánh; quân của Tôn Thất Đạm là con Tôn Thất Thuyết thì đóng ở ngàn Hà Tĩnh, về hạt Kỳ Anh và Cẩm Xuyên. Còn Tôn Thất Thiệp và Nguyễn Phạm Tuân thì phò vua Hàm-Nghi ở mạn huyện Thanh Hóa.
Ông Hoàng Kế Viêm ra Quảng Bình, sai người đi dụ ông Lê Trực về. Nhưng các ông ấy cứ nhất thiết không chịu, chỉ có bọn thủ hạ lác đác vài người ra thú mà thôi. Bởi vậy, việc Hoàng Kế Viêm ra kinh lược cũng không thành công, cho nên đến tháng 5 năm Đinh Hợi (1887), lại phải triệt về.

Vậy là Hoàng Kế Viêm tuân lệnh triều đình đã ra Quảng Bình chiêu dụ vua Hàm Nghi (1871 - 1943, làm vua 1884-1888) và các nhân vật hàng đầu của phong trào Cần Vương (kéo dài từ 1885 đến 1895), được hiểu là phong trào chống Pháp xâm lược. Vậy, phải chăng ông từ một người chủ chiến trong công cuộc đánh Pháp và đã lập những chiến công hiển hách nay thành ra một người a dua triều đình “bán nước” của vua Đồng Khánh (do Pháp dựng lên)? Xin hãy lắng nghe ý kiến của các bậc minh triết.

Một người thông minh tài giỏi như Phụ chính Đại thần Nguyễn Văn Tường (1824 - 1886), mà vua nào cũng phải nghe lời tham vấn chân xác của ông về các quan tướng triều đình, đã từng gửi bản “Bắc Kỳ tấu nghị” lên vua Tự Đức ngày 20/6/1873 nhận xét về Hoàng Kế Viêm như sau:

Hoàng Kế Viêm bản chất rất bao dung, vốn có tài lâm cơ đoán định, lay chuyển chẳng dời, được xem là một tay đảm đương vậy. (Tôi - ĐT - nhấn mạnh)

Mộ Hoàng Kế Viêm tại Văn La, Quảng Bình - Nguồn ảnh: vi.wikipedia.org

Mãi đến đời Thành Thái, vào năm 1889, ông mới được nghỉ hưu, rồi sau đó về quê sống cùng người dân lam lũ cho đến khi mất (1909), thọ 89 tuổi. “Xin về trí sĩ mà không được”! Vậy phải chăng đằng sau sự việc ấy còn có cả một âm mưu khủng khiếp nào khác nữa. Có đấy, xin đọc đoạn sau đây về “nhất đẳng thông ngôn” Petrus Key Trương Vĩnh Ký sẽ rõ:

Nhiệm vụ chính của Petrus Key trong giai đoạn này là nắm gọn vua Ðồng Khánh - dạy bảo vua phải biết đưa hai tay ra nắm lấy người Pháp, và lựa chọn vào Viện Cơ Mật những người đồng hóa quyền lợi bản thân với quyền lợi nước Pháp. Ngoài ra, Tổng trú sứ [Paul] Bert muốn Petrus Key khuyên dụ Ðồng Khánh ký một qui ước tách biệt Bắc Kỳ khỏi Huế, thành lập chức Kinh Lược Sứ Bắc Kỳ, có toàn quyền thay mặt triều đình xử lý mọi việc. (Dụ ngày 3/6/1886) Nguyễn Hữu Ðộ được cử vào chức vụ này. Ðổi lại, Bert chính thức hủy bỏ Qui ước 30/7/1885, tức qui ước đặt phần lãnh thổ còn lại của Ðại Nam dưới chế độ quân quản Pháp, và cho phép 12 tỉnh An-Nam được nhiều quyền tự trị hơn. (ÐNTL,CB, 37:108; Vũ Ngự Chiêu, Các vua cuối, tập II. Xem thêm thư ngày 25/9/1886, Bert gửi Petrus Key; Trấn, 1993, tr. 83-84). Việc sử dụng Hoàng Kế Viêm, một lão tướng trụ cột của nhà Nguyễn tại Bắc Kỳ trước năm 1883, để “an phủ” [chiêu hồi] các lực lượng Cần Vương là một thành quả khác của Petrus Key. Tuy nhiên, chủ trương đứng ngoài cuộc tranh chấp Giáo-Lương của Bert và Petrus Key không được sự tán thưởng của giới giáo sĩ. Giáo sĩ và giáo dân bất chấp lệnh “an phủ” của Bert, tiếp tục bắt giết các thủ lĩnh Cần Vương về hàng, kể cả thày dạy cũ của Ðồng Khánh là Trần Văn Dữ.
(Nguyên Vũ, “Góp phần nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký”)

Mới hơn trăm năm mà rằng đất trời như mù mịt! Mong sao lòng người sẽ như được vạch đám mây mù mà thấy lại trời xanh. Năm nay cũng là kỉ niệm 100 năm (1909 - 2009) ngày mất của Hoàng Kế Viêm, liệu hậu thế có làm được gì để tưởng niệm một tướng quân oai hùng của dân tộc.

Hoàng Kế Viêm không chỉ là một võ tướng uy dũng ông còn là một nhà văn, nhà viết sử. Ông là tác giả của một số tác phẩm có giá trị về văn học và lịch sử như: Phê thị trần hoàn (Ghi chép về đời Tự Đức), Tiên công sự tích biệt lục (Ghi lại thân thế và sự nghiệp của thân phụ ông), Khổn y lục (Ghi lại tiểu sử công chúa Hương La, vợ ông), Bát tiên công gia huấn từ (Ghi lời dạy con cái theo di cảo của thân phụ ông), Chi chi thi thảo, Vân vân văn tập, An phủ trấp lược.

Khi ông mất, nhà soạn tuồng Đào Tấn đã có bài thơ tưởng niệm cảm động thế này:

Tặng Tướng quân Hoàng Kế Viêm
Trong quân không rượu để khuyên sầu
Bến Cát đành cam phụ cặp bầu
Nam Bắc bao năm rong ruổi ngựa,
Quan hà muôn thuở tiễn đưa nhau
Gió hiu nâng gối tan buồn vặc
Trăng lụa xuyên rèm tỉnh mộng thu
Thức giấc, núi xưa người chẳng thấy
Trên sông sáng sớm bóng non cao

Đến đây thì việc Hoàng Kế Viêm có xứng đáng được đặt tên cho một con đường hay con phố của Hà Nội hay quận Cầu Giấy hay không là tùy ý trời và bạn đọc. Chỉ biết rằng cái tên Hoàng Kế Viêm ít nhất đã được đặt cho các đường và phố ở TP.Hồ Chí Minh (tại phường 12, quận Tân Bình), Đà Nẵng (tại phường Mỹ An, quận Ngũ Hành Sơn) và thành phố Vinh. Phần mộ của ông hiện đang ở Quảng Bình. Ông Hoàng Tư Phao, cháu đời thứ tư của danh tướng, cho hay:

Lăng mộ này chưa được công nhận là di tích, mọi chuyện coi sóc đều do con cháu đóng góp, không một [cơ quan] chức năng nào góp sức nên rêu phong phủ dày…
(Dương Minh Phong, “Quảng Bình - Chưa phát huy thế mạnh về di tích lịch sử”)

Tài liệu tham khảo:
- Tạp chí Thăng Long Hà Nội ngàn năm - số 19/2003.
- Trần Xuân An, “Các trích đoạn đề cập đến phong trào Văn Thân & Cần Vương chống Pháp 1883-1885-1886 từ bài viết ‘Cố điện’ của cố học giả Hoàng Xuân Hãn”.
- Nguyên Vũ, “Góp phần nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký”.
- Phạm Thị Nhung, “Trầu cau trong đời sống văn hóa dân tộc”.
- Đại Nam Thực Lục, Quốc Sử quán triều Nguyễn.
- Giá Sơn Kiều Oánh Mậu, Bản triều bạn nghịch liệt truyện.
- Nguyễn Hiến Lê, Lịch sử Trung Quốc.
- Trần Trọng Kim, Việt Nam Sử Lược.
- Hồ Đắc Duy, Đại Việt Sử Thi.
- Các từ điển: Babylon, Britannica, Wapedia, Wikipedia…
 

  • Đặng Thân

    Ý kiến đóng góp và bài vở gửi cho Thư Thăng Long - Hà Nội xin liên hệ với địa chỉthuthanglong@vietnamnet.vn

PHẢN HỒI CỦA ĐỘC GIẢ:

Ho ten: Nghiêm Nam Hùng
Dia chi: Hà Nội
E-mail: hungdhvh@gmail.com
So dien thoai: 0982355467
Tieu de: Thư cảm ơn
Noi dung: Cảm ơn tác giả! Tôi rất kính phục và ngưỡng mộ danh tướng Hoàng Kế Viêm. Mong sao Hà Nội (quận Cầu Giấy) sớm có Văn bia hoặc nơi tưởng niệm về Ông để con cháu nghìn đời vẫn nhớ và noi gương Ông 
 

Ho ten: Vinh
Dia chi: Láng Hạ, Hà Nội
E-mail: vinh.dang@hotmail.com
So dien thoai:
Tieu de: Công lao Hoàng Kế Viêm
Noi dung: Cảm ơn tác giả cho biết thêm về Hoàng Kế Viêm. Đọc đoạn văn vần của Hồ Đắc Duy tôi chỉ thấy vai trò của quân cờ đen Lưu Vĩnh Phúc, không thấy vai trò của Hoàng Kế Viêm. Tôi nhớ lại kiến thức lịch sử thời phổ thông thì cũng chỉ biết đến quân cờ đen Lưu Vĩnh Phúc. Điều này có vẻ mâu thuẫn với bài trước của tác giả, trong đó có nói đến vai trò trực tiếp của Hoàng Kế Viêm. Tất nhiên, nếu khi Lưu Vĩnh Phúc giết Riviere ông ta là thuộc tướng của Hoàng Kế Viêm thì công của Hoàng Kế Viêm cũng không nhỏ vì không có sự ủng hộ, bố trí của Hoàng Kế Viêm thì Lưu Vĩnh Phúc cũng không thể mai phục, tấn công quân Pháp được. Dù sao tôi cũng cho rằng chúng ta cần làm rõ, nâng cao vai trò của Hoàng Kế Viêm trong các trận chiến chống quân Pháp thời đó. 

Ho ten: Quan Thế Dân
Dia chi: Thái hà Đống đa Hà nội
E-mail: qtd_bvtn@yahoo.com
So dien thoai:
Tieu de: Cám ơn nhà nghiên cứu Đặng Thân
Noi dung: Cám ơn nhà nghiên cứ Đặng Thân đã có một nghiên cứu công phu về danh tướng Hoàng Kế Viêm. Rõ ràng trong sách lịch sử của Việt nam về buổi đầu chống Pháp đã có định kiến quá đáng khi chỉ đề cao một số khởi nghĩa nông dân mà bỏ qua cuộc kháng chiến anh dũng của quân đội chính quy. Có lẽ đó là cách làm sử quá đơn giản và ấu trĩ. Sách lịch sử đã bỏ qua sự hy sinh anh dũng của hàng vạn, chục vạn người lính ở nhiều chiến trường như Đà nẵng, Hà nội, Sơn tây... và cả những chiến công kiệt xuất hiếm hoi mà bài viết của tác giả  Đặng Thân vừa làm sống lại. Mong giới sử học nên viết lại về thời kỳ này cho công bằng hơn. Hơn 100 năm đã qua rồi, còn ân oán gì nữa. Sẽ công bằng hơn với hy sinh của tiền nhân nếu Hà nội có một tượng đài kỷ niệm chiến thắng Cầu Giấy và một con đường mang tên Hoàng Kế Viêm. Xin cám ơn và mong tiếp tục được đọc những bài viết vừa sâu rộng, vừa chan chứa tình cảm của tác giả Đặng Thân. Kính.

Họ tên: Nguyễn Quốc Nam
Tiêu đề: Kính gửi ông Đặng thân,

Nội dung: Cảm ơn ông về loạt bài viết.Khi còn nhỏ cha tôi có đưa tôi đi xem mộ Garnier (đê la thành Giảng võ) và mộ Rivière(trước cửa bưu điện Cầu giấy).Hai mộ này tồn tại ít nhất đến đầu nững năm 70. Về sau do ít đi lại trên quãng đường đó tôi cũng không để ý đến việc nó còn hay mất. Một ngày nào đó cũng đã lâu tôi có ý định chở con,cháu mình đến hai địa điểm đó đẻ nhắc lại hai sự kiện như vậy nhằm giáo dục các cháu về lòng yêu nước. Nhưng than ôi nó không còn nữa. May mà ông nhắc tới ,cảm ơn ông.  Bọn thực dân nó vô cùng thâm độc .Ở Hà nội, sau khi chúng chiếm nước ta, chúng cho phá huỷ Tháp Báo thiên , thành Hà nội,chùa Báo Ân và vô vàn những nơi khác nữa.Nỗi niềm này là *sự đau đớn tột độ của tôi* với các di sản của cha ông để lại.Chúng muốn huỷ diệt cả trong trí nhớ của dân tộc ta.  Nay ta có non có nước có người -hãy động viên mọi người gìn giữ và tái tạo lại các báu vật đó .

Ho ten: Đỗ Quang Lâm
Dia chi: Hà Nội
E-mail: quanglam_8_5@yahoo.com
So dien thoai:
Tieu de: Cảm ơn
Noi dung: Cảm ơn tác giả đã đưa đến cho người đọc 1 loạt bài viết giá trị. Các bài viết về tướng Hoàng Kế Viêm hy vọng sẽ là 1 liều thuốc kích thích lòng yêu nước trong thời điểm hiện nay. 1 lần nữa xin cảm ơn tác giả và báo Vietnamnet rất nhiều.

Ho ten: Thành Tâm
Dia chi: Định Công -Hoàng Mai -Hà Nôi
E-mail: bacua06@gmail.com
So dien thoai:
Tieu de: Về loạt bài viết của tác giả Đặng Thân
Noi dung: Tôi đã đọc toàn bộ 5 kỳ viết của tác giả Đặng Thân, từ chuyện cây câu giấy ngày xưa cho đến phần viết về Cụ Hoàng Kế Viêm. Phải nói đây là loạt bài viết được thực hiện bởi một ngòi bút rất có tâm huyết, trách nhiệm. Tuy nhiên, theo tôi trong phần cuối khi chứng minh về vai trò lịch sử của cụ Hoàng Kế Viêm với đất nước, bài viết hình như chưa có những lý giải thật sự sáng tỏ về vấn đề này. Tôi cho rằng một trong những nguyên nhân là do tư liệu của tác giả về vấn đề này vẫn còn hơi mỏng. Nếu như bạn Đặng Thân có thể liên hệ và suu tầm thêm tư liệu từ một số các vị sử học, Hà nội học hay nhưng chứng tích lịch sử thì bài viết còn sâu và thuyết phục hơn nhiều. Tuy nhiên, theo tôi những nỗ lực và đóng góp của tác giả Đặng Thân là rất quí giá và thật đáng hoan nghênh. Những bài viết về Hà Nội kiểu này sẽ giúp chúng ta có một cái nhìn thấu tỏ hơn, sâu sắc hơn về mảnh đất Thiêng đang hướng về mốc thời gian 1.000 năm tuổi -THăng Long Hà Nội yêu dấu 

Ho ten: Bùi Oanh
Dia chi: Đống Đa, Hà Nội
E-mail: haimidea@gmail.com
So dien thoai:
Tieu de: Hoàng Kế Viêm, Người tướng tài bị quên
Noi dung: Đọc xong phần cuối tôi thấy tự hào việt nam có một Người tài hiếm thấy trong lịch sử chống pháp. Tôi nhờ vietnamnet gửi tới các nhà quản lý văn hóa một số câu hỏi:
1- Tại sao Hà Nội không có phố " Hoàng Kế Viêm" trong khi đó TPHCM và Đà Nẵng lại có?
2- Sách Lịch Sử phổ thông atị sao không mô tả kyx giai đoạn lịch sử này?
3-Trách nhiệm của "Quảng Bình" Trong Việc Tôn tạo di tích văn hóa?
4-Trong lễ kỹ niệm 1000 năm thăng long có tôn vinh những Anh Hùng như " Hoàng Kế Viêm" Hay không? Theo tôi Người Việt Nam có câu "Uống Nước nhớ nguồn" Vì vậy việc này bắt buộc phải có.
5-Quy trình, tiêu chí tên người được đặt tên đường phố trong Hà Nội là như thế nào? Cảm ơn ViệtNamNet

Ho ten: vu xuan truong
Dia chi: 16/32/49 van ho
E-mail: saranghea_113@yahoo.com
So dien thoai:
Tieu de: gui bbt
Noi dung: toi co tung coi mot so phim ve huyen thoai vo thuat trung quoc Hoang Phi Hong cung thay co xuat hien doi quan co den cua Luu Vinh Phuc nhung doi quan ay tu trung quoc sang viet nam co ma!o day lai thay noi doi quan ay bat dau xuat hien o viet nam truoc! nhieu cau hoi qua?

Ho ten: Nguyen Hoang
Dia chi: An Giang
E-mail: Ngvhnhan@yahoo.com.vn
So dien thoai:
Tieu de: Anh hùng cô đơn
Noi dung: Chỉ mong được một lần thắp hương trước mộ người để bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn của hậu thế đối với người.

Ho ten: :ương Đức Mến
Dia chi: Kim Tân, Lào Cai
E-mail: luongducmen@yahoo.com.vn
So dien thoai: 0913089230
Tieu de: Tư liệu phong phú, bổ ích song cần bổ sung
Noi dung: Là người ưa tìm hiểu lại đang sinh sống tại vùng đất gắn nhiều với vị tướng nổi danh nhưng không biết chữ này, khi đọc bài viết của Đặng Thân tôi rất say mê. Mong thêm nhiều bài viết về danh nhân, danh thắng, sự kiện lịch sử chi tiết, khách quan như vậy. Song tôi thấy vẫn có băn khoăn:
1. Một vài minh họa tác giả cho là ảnh, nhưng xem kĩ hình như đó là ảnh chụp lại từ tranh vẽ. Nếu đúng cần được chú thích rõ. Hơn nữa ảnh "Chiếu Cần vương" còn nhiều nghi vấn đó không phải là Chiếu thật, có nên đưa lại không?
2. Quốc hiệu Đại Nam đến 02/9/1945 còn đâu nữa mà tác giả vẫn ghi (-1945)? hay như viết việc Lưu Vĩnh Phúc ơ Đài Loan có địa danh Đài Nam cần chú thích rõ hơn.
3 Tôi xin bổ sung:
-Chính Lưu Vĩnh Phúc là người cho tu sửa lại thành cổ Lào Cai vào năm 1872 và
-Nhà riêng của Lưu Vĩnh Phúc ở Quảng Tây là nơi gặp gỡ, hội họp của các sĩ phu yêu nước Việt Nam như Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, Nguyễn Thượng Hiền. Tại đây, Phan Bội Châu đã tập hợp các nhà yêu nước thành lập Việt Nam Quang phục hội (1912).
-Dấu ấn Lưu Vĩnh Phúc tại Lào Cai còn những gì, chưa
thấy tài liệu nào chép rõ?
4. Giá có bộ Tiểu thuyết hay bộ Phim nào về danh tướng này chắc cũng hấp dẫn chẳng kém gì về Hoàng Phi Hồng? Xin mạo muội!

Ho ten: Anh Kiệt
Dia chi: Hà Nội
E-mail: anhkiet6038@yahoo.com.vn
So dien thoai:
Tieu de: Xin VNN cho kiem tra lai
Noi dung: Thưa BBT, trong SGK Lịch sử lớp 8, trang 123, các cháu vừa được học tuần vừa qua, nhân vật lịch sử kết hợp với quân Cờ đen của Lưu Vĩnh Phúc, đánh trận Cầu giấy lại được tên là Hoàng Tá Viêm. Vậy xin VNN cho kiểm tra lại SGK và có bài phản hồi, vì các cháu cũng xem mạng, sau đó học SGK, biết lấy đâu làm chuẩn để làm bài kiểm tra đât? Xin chân thành cảm ơn.

Ho ten: HTP
Dia chi: Tp Hồ Chí Minh
E-mail: trongphu_012@yahoo.com.vn
So dien thoai:
Tieu de: Cảm ơn và xin có một số ý kiến
Noi dung: Trước tiên xin cảm ơn tác giả Đặng Thân về loạt bài viết về Ngài Hoàng Kế Viêm,đã cung cấp cho đọc giả những hiểu biết thêm về Ngài Hoàng Kế Viêm vốn được ít biết đến trong các sách lịch sử chính thống,cũng như trong các sách lịch sử phổ thông…Nhưng tôi cũng xin có một vài ý kiến như sau: trong hai trận đánh ở Cầu Giấy tác giả chỉ nói đến vai trò của quân cờ đen mà không nhắc đến công lao và tài thao lược của Ngài.Và chính ngài cũng có công trong việc thu phuc quân cờ đen,theo tôi tác giả nên làm sáng tỏ và đề cao vai trò của Ngài.Và các sách lịch sử ít nhắc đến vai trò của Vị tướng tài Hoàng Kế Viêm phải chăng là do ông đã về quy thuận triều đình nên nhớ rằng Ngài Hoàng Kế Viêm đã nhiều lần viết tấu xin đánh Pháp nhưng triều đình nhà Nguyễn bạc nhược và vua Tự Đức sợ mất ngôi đã nhiều lần viết chiếu chỉ lúc thì với địa vị là vua một nước lệnh Ngài Hoàng Kế Viêm không được đánh và giải giáp lực lượng nhưng Ngài Hoàng Kế Viêm đã kháng chỉ không tuân mệnh vua…lúc thì dùng mềm mỏng lấy vai trò là người trong nhà để yêu cầu Ngài…Và giặc Pháp cũng phải công nhận Ngài là một đối thủ đáng gờm và cứng đầu.Việc triều đình yêu cầu Ngài đi chiêu dụ phong trào Cần Vương là một chiêu để bôi nhọ và hạ uy tín của Ngài.Lúc Ngài nhận lệnh phải chiêu dụ Phong trào Cần Vương thì ngài bề ngoài tuân theo,nhưng bên trong ngài không làm gì mặt khác còn giúp đở cho họ.Ngài không những là một vị tướng có tài mà còn là một vị quan được lòng dân trong thời gian ngài làm Án sát Ninh Bình,Bố chính Thanh Hóa,Bố chính kiêm Tuần phủ Hưng Yên,Tổng đốc An Tịnh. Suốt thời gian đó, ông có công trị an, mở mang kinh tế, thủy lợi là cho đời sông của dân được chúng vung này được ấm no hơn.Chúng ta nên đề cao và tôn trọng công lao của Ngài.Việc một con đường ở Cầu Giấy phải đươc đặt bằng tên của Ngài,và có một tượng đài của Ngài là rất hợp lý 

Tiêu đề: Tôi rất cám ơn tác giả của loạt bài viết rất giá trị này

Nội dung: Tôi đã theo rõi kỹ và không chỉ hiểu thêm về lịch sử đất nước mà còn hiểu thêm nhiều điều về gia tộc mình . Cách đây 10 năm , đầu năm 1999 , sau vụ Thủy cung Thăng Long , nhà nghiên cứu Hoàng Đạo Chúc đến thăm tôi và hỏi tôi : " Quê hị ở đâu?" Tôi trả lời : " Theo giấy tờ khai báo thì cha tôi sinh ra ở làng
Hưu Trưng , xã Trung Châu huyện Đan Phượng , tỉnh Hà Tây ( đi dọc sông Hồng , cách Hồ Tây 25Km ) ở đó hiện nay có mộ cụ nội tôi , mộ ông bà nội tôi , nhưng hình như quê cụ Tổ tôi không phải ở đó , vì họ hàng thì thưa thớt mà nhà thờ họ thì không có" Nhà nghiên cứu Hoàng Đạo Chúc phán đoán : " Có thể cụ xưa kia là lính khởi nghĩa chống Pháp của tướng Lưu Vinh Phúc?" Tôi trả lời : "Tôi không rõ , tôi sinh ra và lớn lên ở Hà Nội , còn cha tôi thì năm 17 tuổi ( 1932 ) đã trở về Hà Nội sinh sống và luôn nhắc lại lời của ông nội căn dặn con cháu phải trở về bảo vệ Thăng Long , theo gương của tướng quân họ Hoàng." Lúc trả lời câu đó , tôi chỉ nghĩ đến cụ Hoàng Diệu , vì ngày toàn quốc kháng chiến 19/12 năm 1946 , cha tôi tham gia Đội tự vệ thành Hoàng Diệu và lấy tên là Hoàng Thái . Nhưng còn cụ tôi , cụ hay nhắc đến tướng quân họ Hoàng là nhắc đến ai thì cha con tôi không biết? . Năm 2002 cha tôi mất , là trưởng nữ , tôi quyết định về xây nhà thờ cụ tổ Trần Văn Minh và người em ruột là cụ Trần Văn Lễ ( kỳ lạ là em trai tôi sinh năm 1946 , là trưởng nam , không hiểu sao lại được đặt tên là Trần Quang Diệu và cũng đã mất nên tôi phải làm thay ) Đọc tờ gia phả , tôi còn biết thêm rằng bà nội tôi là con gái họ Hoàng , gia đình họ Hoàng này có duyên nợ sâu nặng với cụ nội tôi . Hôm nay đọc các bài viết của tác giả Đặng Thân , so sánh với thời gian xẩy ra các sự kiện cuối thế kỷ thứ 19 , tôi vỡ lẽ ranhiều điều và phỏng đoán rằng cụ Trần Văn Minh , cụ nội tôi , đã theo tướng Hoàng Kế Viêm đánh quân Pháp ở Cầu Giấy , đã về cố thủ ở Sơn Tây , cuối cùng trôi dạt đến một xóm nhỏ bên sông Hồng là quê tôi hiện nay . Còn gia đình bà nội tôi cũng có số phận tương tự và đều bị coi là chống đối Triều đình . Họ Hoàng của bà nội có thể là con cháu của cụ Hoàng Kế Viêm thật , có thể làngẫu nhiên . Không có gì đảm bảo chắc chắn , nhưng tôi thấy nhẹ người , vì phỏng đoán này trả lời thắc mắc của tôi suốt 10 năm qua . Nhân đây , tôi xin thông báo lại cho nhà nghiên cứu Hoàng Đạo Chúc biết .

  • Ý kiến bạn đọc: 


,
Gửi cho bạn bè In tin này
Ý kiến của bạn
Ý kiến bạn đọc
,
,
,
,
;