Năm bí mật khiến hầu hết startup phá sản sau 5 năm

- Phần lớn các doanh nghiệp phá sản sau năm năm đầu hoạt động. Một nguyên nhân quan trọng là do công tác quản trị nhân sự chưa tốt.PGS-TS. Lê Quân, Phó giám đốc ĐH Quốc gia Hà Nội, chia sẻ một số lưu ý về quản trị nhân sự giai đoạn khởi nghiệp.

1. Quản trị nhân sự dựa trên kinh nghiệm và chủ quan cá nhân

Những năm đầu khởi nghiệp, chủ doanh nghiệp chú trọng nhiều đến công nghệ và thị trường. Trong giai đoạn này, chủ doanh nghiệp phải lo toan các công việc từ chiến lược đến sự vụ, kể cả hành chính, nhân sự, tài chính, kế toán... Thực tế này giúp chủ doanh nghiệp xử lý vấn đề nhanh, linh hoạt, chi phí thấp, phù hợp với cơ cấu tổ chức và đội ngũ nhân sự chưa được hoàn thiện.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy điểm yếu nhất của doanh nhân Việt Nam là năng lực quản trị nhân sự. Trong 5 năm đầu khởi sự doanh nghiệp, năng lực quản trị nhân sự của chủ doanh nghiệp được ví như là chiếc áo quá chật so với mục tiêu và tham vọng phát triển của bản thân chủ doanh nghiệp. Rất nhiều vấn đề và thiệt hại phát sinh xuất phát từ năng lực quản trị nhân sự chưa đáp ứng yêu cầu của chủ doanh nghiệp. Nguy hại hơn, ít chủ doanh nghiệp nhận ra những hạn chế này và có hành động để tự học hỏi và thuê nhân sự, huy động sự tham gia của chuyên gia... Quá trình quản trị nhân sự dựa chủ yếu trên kinh nghiệm và chủ quan cá nhân.

Năm bí mật khiến hầu hết startup phá sản sau 5 năm

Nếu chủ doanh nghiệp vượt qua được chính mình để coi giá trị học hỏi và có giải pháp hợp lý để bổ sung được hạn chế của bản thân về quản trị nhân sự thì khả năng thành công của doanh nghiệp sẽ cao hơn nhiều. Bởi, xét cho cùng, các nguyên nhân thất bại khác cũng đa phần đến từ việc doanh nghiệp thiếu nhân sự đủ năng lực để điều hành và chèo lái doanh nghiệp thích ứng với biến đổi của thị trường.

2. Phân vai chưa rõ và quản trị xung đột yếu giữa các đồng sáng lập doanh nghiệp

Nhiều người lựa chọn cùng nhau khởi nghiệp. Khởi nghiệp theo nhóm giúp các chủ doanh nghiệp cùng nhau triển khai ý tưởng, phát huy thế mạnh của nhau, huy động nguồn lực của nhau và chia sẻ rủi ro. Rất nhiều doanh nghiệp tư nhân thành công của Việt Nam có xuất phát điểm từ khởi nghiệp theo nhóm.

Tuy nhiên, rủi ro lại đến từ các mâu thuẫn giữa các nhà đồng sáng lập doanh nghiệp bởi sự khác biệt về quan điểm, tranh chấp về lợi ích và không quản trị được sự thay đổi phương thức ra quyết định phù hợp với từng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp.

Khi khởi đầu khó khăn thì các nhà đồng sáng lập doanh nghiệp khá đoàn kết, cùng nhau nếm mật nằm gai. Nhưng khi doanh nghiệp khởi sắc, có kết quả tài chính tốt thì cũng là lúc các mâu thuẫn xuất hiện. Rất nhiều nhà đồng sáng lập doanh nghiệp phải chia tay nhau trong những năm đầu tiên với lý do mâu thuẫn cá nhân trong quản lý điều hành.

Nguyên nhân cơ bản là do quản trị hệ thống chưa tốt, chưa phân vai và thỏa thuận rõ ràng giữa những nhà khởi nghiệp. Quá trình quản trị không chuyển đổi kịp từ thói quen sang "đúng vai thuộc bài".

Thực tế này đòi hỏi các nhà đồng sáng lập cần thỏa thuận với nhau ngay từ những ngày đầu khởi nghiệp về phương thức quản lý của doanh nghiệp trong những giai đoạn tiếp theo. Điều này nên được cụ thể hóa vào Điều lệ công ty. Khi doanh nghiệp đi vào quỹ đạo, cần áp dụng triệt để nguyên tắc quản trị công ty; phân định rõ vai trò của từng cá nhân trên vai trò cổ đông, vai trò thành viên hội đồng quản trị, vai trò giám đốc điều hành, hay vai trò chuyên gia... Khi doanh nghiệp đi vào quỹ đạo, doanh nghiệp cần có một nhà lãnh đạo đủ tầm và năng lực để quyết sách.

Khi khởi sự doanh nghiệp theo nhóm, hãy đừng sử dụng Điều lệ công ty mẫu. Hãy sử dụng chuyên gia pháp lý và quản trị để giúp nhóm khởi nghiệp có được một Điều lệ công ty chuẩn mực, tạo nền tảng cho quá trình phát triển của doanh nghiệp sau này.

 

3. Thiếu giải pháp thu hút và giữ chân nhân tài

Lý do phổ biến là giai đoạn khởi nghiệp thiếu nguồn lực nên khó thu hút nhân tài. Do đó, doanh nghiệp có xu hướng thuê và sử dụng nhân lực có mức tiền lương thấp, năng lực đôi khi chưa đáp ứng được yêu cầu. Đây có lẽ là sai lầm lớn đối với doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, tham vọng có tốc độ tăng trưởng nhanh nhờ đổi mới sáng tạo, và muốn thu hút vốn của nhà đầu tư.

Năm bí mật khiến hầu hết startup phá sản sau 5 năm

Thu hút nhân tài là chìa khóa giúp quá trình khởi nghiệp thành công. Nhưng để thu hút được nhân tài, hai yếu tố chi phối khả năng thu hút người tài đó là: 1/Bản thân chủ doanh nghiệp không đủ năng lực để sử dụng nhân tài. Khi tầm nhìn của chủ doanh nghiệp còn hẹp, thì doanh nghiệp khởi nghiệp khó thu hút được nhân tài; 2/Sự hấp dẫn của ý tưởng và dự án khởi nghiệp. Khi ý tưởng và dự án khởi nghiệp tốt, tiềm năng cao, đó là chìa khóa để thu hút nhân tài. Ngược lại, rất khó thu hút người tài về tham gia doanh nghiệp khởi nghiệp mà họ không đánh giá tốt về tương lai của doanh nghiệp.

Giải pháp thu hút người tài cũng khá đa dạng. Doanh nghiệp khởi nghiệp thường ưu tiên sử dụng Chương trình Quyền chọn mua cổ phần để thu hút nhân sự giỏi về tham gia quản lý điều hành doanh nghiệp. Đây là hình thức cùng nhau cam kết nỗ lực và cùng trở thành chủ sở hữu của doanh nghiệp trong tương lai. Với các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, giá trị của doanh nghiệp sau 5 năm có thể gấp ngàn, triệu lần quy mô hiện tại. Một cổ phiếu tại thời hiện đại có giá trị lớn trong tương lại.

Giải pháp khác là thuê và cộng tác với các chuyên gia sẽ giúp doanh nghiệp khởi nghiệp sử dụng được chất xám mà không nhất thiết phải tuyển dụng nhân sự. Sự cầu thị và nhiệt huyết của các nhà khởi nghiệp luôn nhận được sự ủng hộ và hỗ trợ của các chuyên gia, thay vì cần nhiều tiền.

4. Thiếu quan tâm đầu tư cho hệ thống và xây dựng văn hóa doanh nghiệp

Do quy mô doanh nghiệp nhỏ, nhiều doanh nghiệp không chú trọng tuyển dụng nhân sự chuyên trách làm quản lý nhân sự; cũng như thiếu chú trọng chuẩn hóa quy trình, hệ thống quản trị nhân sự.

Do thiếu tính hệ thống, nên các công việc được xử lý nhiều khi theo sự vụ và cảm tính. Thiếu quan tâm đến xây dựng hệ thống quản trị nhân sự, thường kéo theo là sự phân cấp, phân quyền yếu, khó phát triển được đội ngũ cán bộ cấp trung giỏi, tỷ lệ nghỉ việc cao... Đặc biệt, các vấn đề thường phát sinh liên quan đến hợp đồng lao động, nghỉ việc, vi phạm sở hữu trí tuệ, mất bí quyết kinh doanh do nhân viên nghỉ việc...

Chủ doanh nghiệp là nên quan tâm ngay từ đầu ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng các phần mềm quản trị, và nên sử dụng chuyên gia để thiết kế ngay chính sách và các quy chế quản trị nhân sự để đảm bảo hệ thống vận hành rõ ràng, minh bạch, đúng pháp luật, thu hút, sử dụng và phát triển được nhân sự. Đôi khi, chỉ với số tiền không nhiều, bạn có thể có một chuyên gia giúp bạn vài giờ/tháng để giúp bạn ra quyết định tốt hơn trong thiết kế và vận hành hệ thống.

Thuê dịch vụ tư vấn quản lý ban đầu tưởng là đắt, nhưng lại rất hiệu quả. Giải pháp này cho phép doanh nghiệp khởi nghiệp tiếp cận nhanh nhất với hệ thống quản lý chuẩn mực. Hệ thống càng minh bạch và bài bản, khả năng thu hút đối tác chiến lược càng cao.

5. Mất quyền kiểm soát doanh nghiệp do không am hiểu quản trị công ty

Doanh nghiệp giai đoạn khởi nghiệp có nhu cầu tăng trưởng lớn, nhu cầu vốn đầu tư cao. Giải pháp huy động vốn chủ yếu của doanh nghiệp giai đoạn khởi nghiệp là tăng vốn và mở rộng chủ sở hữu. Tuy nhiên, nhiều chủ doanh nghiệp từ chối phát triển và tiếp nhận nhà đầu tư chiến lược bởi nguy cơ mất quyền kiểm soát doanh nghiệp đến từ không tiếp tục sở hữu chi phối vốn. Ngược lại, nhiều chủ doanh nghiệp tiếp nhận nhầm nhà đầu tư chiến lược nên nhanh chóng phải chuyển quyền kiểm soát doanh nghiệp, mất đi đứa con tinh thần của mình.

Giải pháp là chủ doanh nghiệp cần có tham vấn chuyên gia pháp lý, nhân sự và cần am hiểu về quản trị công ty. Có rất nhiều giải pháp có thể áp dụng. Trước hết là phải lựa chọn nhà đầu tư chiến lược đúng. Tiếp theo, có nhiều hình thức hợp đồng đầu tư cho phép thu hút thêm nhiều cổ đông góp vốn, cổ đông hưởng cổ tức ưu đãi, nhưng vẫn duy trì được quyền biểu quyết, quyền phủ quyết...

PGS.TS. Lê Quân

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Biến chuồng lợn thành quán bar, tay chơi đút túi 200 triệu/tháng
Biến chuồng lợn thành quán bar, tay chơi đút túi 200 triệu/tháng
Doanh nhânicon  03/12/2018 

Tuy xây dựng ở nơi hẻo lánh, lạc hậu nhưng quán bar này lại hút khách không ngờ.

 
Bốn người phụ nữ giàu nhất Việt Nam là ai?
Bốn người phụ nữ giàu nhất Việt Nam là ai?
Doanh nhânicon  03/12/2018 

Trong danh sách những người giàu nhất sàn chứng khoán Việt Nam, vị trí của các nữ doanh nhân đang ngày càng được cải thiện cả về số lượng và chất lượng.

 
Lật cờ, bà Lê Hoàng Diệp Thảo tố Trung Nguyên làm giả tài liệu
Lật cờ, bà Lê Hoàng Diệp Thảo tố Trung Nguyên làm giả tài liệu
Doanh nhânicon  02/12/2018 

Bà Lê Hoàng Diệp Thảo cho rằng Trung Nguyên đã làm giả biên bản cuộc họp đại hội đồng cổ đông nên yêu cầu toà phải giám định các tài liệu này.

 
Vũ 'nhôm' giỏi xoay tiền: 30 ngày có ngay 13 triệu USD trả nợ
Vũ 'nhôm' giỏi xoay tiền: 30 ngày có ngay 13 triệu USD trả nợ
Doanh nhânicon  02/12/2018 

Trần Bắc Hà bị bắt, Vũ Nhôm tiếp tục hầu toà và hàng loạt biến động của các tỷ phú Việt trên sàn chứng khoán là những thông tin đáng chú ý tuần qua.

 
Bà chủ 8X Vũ Thị Hoan và mối lương duyên cùng 'Út trọc'
Bà chủ 8X Vũ Thị Hoan và mối lương duyên cùng 'Út trọc'
Doanh nhânicon  02/12/2018 

Công ty Yên Khánh của bà chủ 8X Vũ Thị Hoan, nữ đại gia lĩnh vực hạ tầng giao thông bị bắt mới đây và Công ty Thái Sơn của ông Đinh Ngọc Hệ (Út trọc) đã từng gắn bó như “hình với bóng”.

 
Những 'ông trùm tài chính' vướng vòng lao lý
Những 'ông trùm tài chính' vướng vòng lao lý
Doanh nhânicon  30/11/2018 

Việc bắt tạm giam ông Trần Bắc Hà đã nối dài danh sách các “ông trùm tài chính” một thời lừng lẫy, đang vướng vòng lao lý như: Nguyễn Đức Kiên (Ngân hàng ACB), Trần Phương Bình (DongABank), Hà Văn Thắm (Oceanbank)...

Dự án 'bánh vẽ nghìn tỷ' tại Hà Tĩnh: Nốt trầm sự nghiệp ông Trần Bắc Hà
Dự án 'bánh vẽ nghìn tỷ' tại Hà Tĩnh: Nốt trầm sự nghiệp ông Trần Bắc Hà
Doanh nhânicon  30/11/2018 

Trước thời điểm ông Trần Bắc Hà nghỉ hưu 1 năm, BIDV chi nhánh Hà Tĩnh ký hợp đồng tín dụng lên tới trên 2.000 tỷ đồng cho dự án chăn nuôi bò giống và bò thịt của Công ty CP Chăn nuôi Bình Hà.

Trần Lục Lang, cánh tay phải bị bắt cùng Trần Bắc Hà là ai?
Trần Lục Lang, cánh tay phải bị bắt cùng Trần Bắc Hà là ai?
Doanh nhânicon  29/11/2018 

Được xem là cánh tay phải của ông Trần Bắc Hà, cựu Chủ tịch HĐQT BIDV, ông Trần Lục Lang từng giữ vị trí Phó tổng giám đốc nhà băng và còn là lãnh đạo của nhiều doanh nghiệp khác.

Trần Bắc Hà hư thực lời đồn: Náo động tỷ USD, cuối đời xộ khám
Trần Bắc Hà hư thực lời đồn: Náo động tỷ USD, cuối đời xộ khám
Doanh nhânicon  30/11/2018 

Ông Trần Bắc Hà - cựu chủ tịch HĐQT Ngân hàng BIDV là một trong số rất ít các đại gia trong lĩnh vực ngân hàng nhưng nổi tiếng rộng khắp và có ảnh hưởng rất lớn đến thị trường tài chính Việt Nam.

Bỏ việc trăm triệu làm túi Việt chuẩn châu Âu
Bỏ việc trăm triệu làm túi Việt chuẩn châu Âu
Doanh nhânicon  30/11/2018 

Từ bỏ công việc nhiều người mơ ước với thu nhập trăm triệu, đôi bạn thân du học sinh Nhật Bản chuyên ngành cơ khí - tự động hóa đã quyết tâm khởi nghiệp thực hiện ước mơ lớn

Giải thưởng Sao vàng Đất Việt: tôn vinh thương hiệu Việt
Giải thưởng Sao vàng Đất Việt: tôn vinh thương hiệu Việt
Doanh nhânicon  29/11/2018 

Sao Vàng đất Việt (SVĐV) là giải thưởng tôn vinh doanh nghiệp và thương hiệu Việt Nam trong hội nhập kinh tế quốc tế. Năm 2018 đánh dấu 15 năm của giải thưởng này.

Trần Phương Bình chuyển 13,4 triệu USD cho Vũ Nhôm thế nào?
Trần Phương Bình chuyển 13,4 triệu USD cho Vũ Nhôm thế nào?
Doanh nhânicon  29/11/2018 

Trần Phương Bình đã chỉ đạo nhân viên xuất quỹ chi hơn 294 tỷ đồng mua 13,9 triệu USD. Sau đó, ông Bình chuyển 13,4 triệu USD cho Vũ "nhôm", còn 500.000 USD dùng cho DAB.

Dính đến Vũ Nhôm: Sếp nữ quyền lực 1 thời tàn tạ không thể tin nổi
Dính đến Vũ Nhôm: Sếp nữ quyền lực 1 thời tàn tạ không thể tin nổi
Doanh nhânicon  28/11/2018 

Nhìn hình ảnh người phụ nữ lầm lũi cúi đầu bước vào phòng xử với gương mặt hốc hác và mái tóc bạc phơ, nhiều người ngỡ ngàng không nhận ra cựu Phó tổng giám đốc Ngân hàng Đông Á Nguyễn Thị Kim Xuyến.

'Bảo bối' trong tay Vũ Nhôm, đi lại 132 quốc gia không cần visa
'Bảo bối' trong tay Vũ Nhôm, đi lại 132 quốc gia không cần visa
Doanh nhânicon  28/11/2018 

Theo quy định, người có quốc tịch Antigua sẽ được đi lại 132 quốc gia không cần visa.

Công ty của nữ đại gia Dương Thị Bạch Diệp nợ thuế 35,5 tỷ đồng
Công ty của nữ đại gia Dương Thị Bạch Diệp nợ thuế 35,5 tỷ đồng
Doanh nhânicon  26/11/2018 

Trong danh sách nợ thuế tháng 11/2018 vừa được Cục thuế TP. HCM công bố, Công ty TNHH Bất động sản Diệp Bạch Dương của bà Dương Thị Bạch Diệp nợ tới 35,5 tỷ đồng.

Vũ Thị Hoan, sếp lớn 8X liên quan đến vụ Út Trọc vừa bị bắt là ai?
Vũ Thị Hoan, sếp lớn 8X liên quan đến vụ Út Trọc vừa bị bắt là ai?
Doanh nhânicon  25/11/2018 

Liên quan đến vụ án Út Trọc, nhân vật đáng chú ý trong số các bị can vừa bị khởi tố, bắt tạm giam là bà Vũ Thị Hoan, nguyên Giám đốc Công ty Yên Khánh, một cái tên được chú ý đặc biệt trong thời gian qua.

Lời cuối trước toà, Phan Sào Nam nói thật về 3,5 triệu USD gửi ở Singapore
Lời cuối trước toà, Phan Sào Nam nói thật về 3,5 triệu USD gửi ở Singapore
Doanh nhânicon  25/11/2018 

Phan Sào Nam nói lời cuối tại tòa, phi vụ mua lại cổ phần của Vinaconex của đại gia ngầm, nữ đại gia Trương Thị Lệ Khanh với nghìn tỷ và cựu Thứ trưởng không còn cổ đông lớn ở Điện Quang là những tin đáng chú ý tuần qua.

Hai người mẹ nghìn tỷ giàu nhất Việt Nam của đại gia ngân hàng Việt
Hai người mẹ nghìn tỷ giàu nhất Việt Nam của đại gia ngân hàng Việt
Doanh nhânicon  24/11/2018 

Do sở hữu khối lượng lớn cổ phiếu nơi công ty con trai giữ vị trí lãnh đạo, 2 người phụ nữ này trở thành những người mẹ giàu nhất Việt Nam.

Đại gia Nguyễn Xuân Đông chi hơn 7.300 tỷ mua cổ phần của Vinaconex là ai?
Đại gia Nguyễn Xuân Đông chi hơn 7.300 tỷ mua cổ phần của Vinaconex là ai?
Doanh nhânicon  23/11/2018 

Chỉ với vốn điều lệ 500 tỷ đồng, nhưng công ty An Quý Hưng của ông Nguyễn Xuân Đông đã chi 7.366 tỷ đồng để sở hữu 254,9 triệu cổ phần, tương đương 57,71% vốn cổ phần tại Vinaconex.

Người phụ nữ bỏ việc nhà nước dựng 'đế chế' riêng, giàu gấp đôi bầu Đức
Người phụ nữ bỏ việc nhà nước dựng 'đế chế' riêng, giàu gấp đôi bầu Đức
Doanh nhânicon  23/11/2018 

Nghỉ việc nhà nước ra ngoài làm riêng, từ số vốn ban đầu 70 triệu đồng và hơn 70 công nhân, người phụ nữ này đã gây dựng nên một tập đoàn thủy sản hàng đầu, nắm trong tay khối tài sản cổ phiếu hơn 4.300 tỷ đồng.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN