Nguyên tắc ‘đúng và đủ’ khi điều trị kháng sinh

Đúng là sử dụng đúng thuốc cho đúng bệnh. Đủ là về liều lượng và thời gian dùng thuốc. Đó là 2 nguyên tắc quan trọng nhất cần tuân thủ chặt chẽ để kháng sinh phát huy tác dụng như ý nghĩa vốn có.

Nguyên tắc quan trọng được chuyên gia y tế khuyến cáo

Tình trạng mua bán và sử dụng kháng sinh tràn lan là một trong những tác nhân chính dẫn đến kháng kháng sinh (KKS). Từ thói quen sử dụng vô tội vạ từng bị “lên án” nhiều đã đành, đến kiến thức “lệch chuẩn” của nhân viên nhà thuốc cũng góp phần làm thực trạng KKS ngày càng xấu đi.

Theo một nghiên cứu về tình hình bán kháng sinh tại các nhà thuốc Việt Nam được đăng tải trên PubMed - Cổng thông tin ngành Y của Thư viện Y khoa quốc gia Hoa Kỳ,khi chỉ mới nghi ngờ nhiễm trùng, nhiều người bán thuốc hay dược sĩ đã vội kê đơn kháng sinh để ngăn ngừa nhiễm trùng. Vì vậy, hơn lúc nào hết, mỗi người cần ý thức và nâng cao hiểu biết về nguyên tắc điều trị bằng kháng sinh.

Nguyên tắc ‘đúng và đủ’ khi điều trị kháng sinh
Mua thuốc kháng sinh dễ như mua kẹo là vấn nạn nhiều lần bị “lên án”

Có nhiều nguyên tắc sử dụng kháng sinh, tuy nhiên hai nguyên tắc quan trọng nhất được nhiều chuyên gia y tế khuyên dùng để kháng sinh phát huy tác dụng như một loại vũ khí hữu hiệu, đó là Đúng và Đủ.

Đúng là sử dụng đúng thuốc cho đúng bệnh. Chỉ nên dùng kháng sinh khi có nhiễm khuẩn, thay vì vội vã “cầu viện” kháng sinh cho những triệu chứng nhiều khả năng do virut gây ra như ho, cảm, sổ mũi…

Muốn biết người bệnh có bị nhiễm khuẩn hay không, tốt nhất là đưa người bệnh đến gặp bác sĩ để có kết luận chính xác nhất. Mỗi loại vi khuẩn lại nhạy cảm với một loại kháng sinh riêng. Vì vậy, lựa chọn kháng sinh thích hợp cần phải dựa vào loại vi khuẩn gây bệnh, kháng sinh đưa vào cơ thể phải có khả năng phân bố nồng độ cao tại vị trí nhiễm khuẩn.

Đủ là về liều lượng và thời gian dùng thuốc. Đặc tính của người bệnh như lứa tuổi, cân nặng, tiền sử dị ứng thuốc, chức năng gan - thận… là rất quan trọng bởi chúng quyết định liều lượng và thời gian dùng thuốc kháng sinh. Tuân thủ đúng liều lượng và thời gian dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, không tự phối hợp nhiều loại kháng sinh, không tự tiện tăng hay giảm liều.

Một đợt điều trị bằng kháng sinh thông thường kéo dài 5 - 10 ngày để tiêu diệt triệt để vi khuẩn. Tình trạng dùng thuốc một vài ngày, chưa hết liều nhưng thấy có dấu hiệu thuyên giảm liền tự ý giảm hoặc thậm chí ngưng dùng thuốc sẽ làm bệnh nặng hơn đi kèm áp lực chi phí cao hơn trong đợt điều trị sau đó, và gây ra kháng thuốc là hậu quả lâu dài đáng ngại nhất.

 

Tất cả mọi loại kháng sinh đều có thể gây ra tác dụng không mong muốn, tuỳ theo từng loại kháng sinh, trong đó các tác dụng phụ dễ gặp như tiêu chảy, đau bụng, buồn nôn, đau đầu, sạm da… Cần theo dõi sát sao các phản ứng của cơ thể lẫn các biến chứng, tai biến do độc tính của thuốc kháng sinh để bác sĩ can thiệp kịp thời.

Một trong những lời khuyên để hạn chế các tai biến do độc tính của thuốc kháng sinh là chỉ sử dụng kháng sinh khi có chỉ định và đơn thuốc của bác sĩ.Bởi khi có chỉ định của bác sĩ, với bằng chứng rõ ràng về vi khuẩn và kết quả của kháng sinh đồ, kháng sinh được chọn là loại thuốc có hiệu quả cao nhất với độc tính thấp nhất cùng phổ tác dụng hẹp nhất gần với các tác nhân gây bệnh được phát hiện.

Phòng bệnh hơn chữa bệnh

Ths.BS Trần Thị Hải Ninh (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) cho biết: “Cơ chế kháng thuốc của vi khuẩn là cách vi khuẩn làm mất đi tác dụng của thuốc kháng sinh. Ba cơ chế chính là làm hạn chế việc xâm nhập của các kháng sinh vào bên trong tế bào vi khuẩn, tiết men để phá hủy các kháng sinh, và thay đổi các đích đến khiến kháng sinh trở nên vô tác dụng. Sử dụng kháng sinh không đúng cách sẽ làm cho hiện tượng đột biến xảy ra nhanh hơn, mạnh hơn và thời gian kháng thuốc sẽ bị rút ngắn.”.

Nguyên tắc ‘đúng và đủ’ khi điều trị kháng sinh
BS. Hải Ninh nhấn mạnh, cần ưu tiên vấn đề phòng bệnh để ngừa nhiễm khuẩn

Bên cạnh nguyên tắc sử dụng kháng sinh, BS Hải Ninh cũng nhấn mạnh, phòng bệnh cần được ưu tiên hơn chữa bệnh bằng những biện pháp nâng cao sức đề kháng, đặc biệt là với trẻ nhỏ như rửa tay và tắm với xà phòng diệt khuẩn, tham gia các hoạt động rèn luyện thể chất, bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, ăn chín uống sôi…

Nguyên tắc ‘đúng và đủ’ khi điều trị kháng sinh
Tăng cường rửa tay và tắm với xà phòng diệt khuẩn là vô cùng cần thiết để tăng đề kháng, đặc biệt là ở trẻ nhỏ

Đây cũng là nội dung nằm trong chương trình “Vì một Việt Nam khỏe mạnh hơn” do Cục Y tế Dự phòng - Bộ Y tế và Quỹ Unilever Việt Nam, nhãn hàng Lifebuoy phối hợp thực hiện nhằm thay đổi, cải thiện nhận thức về cách thức sử dụng kháng sinh, đẩy lùi tình trạng KKS ngày càng cấp thiết ở Việt Nam.

Lệ Thanh

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Một học sinh bị nát bàn tay do đốt pháo tự chế
Một học sinh bị nát bàn tay do đốt pháo tự chế
Sức khoẻ 24hicon  04/02/2019 

Một học sinh lớp 8 đốt pháo tự chế, nổ ngay trên tay làm bàn tay bị tổn thương nặng. Các bác sĩ đã tiến hành phẫu thuật bảo tồn bàn tay.

 
Thai nhi thò tay khỏi bụng, mẹ bầu mới đến viện
Thai nhi thò tay khỏi bụng, mẹ bầu mới đến viện
Sức khoẻ 24hicon  04/02/2019 

- Thai phụ đến BV cấp cứu trong tình trạng nguy cấp khi đã vỡ ối, thai ngang, một cánh tay thai thò ra khỏi bụng mẹ.

 
Nam thanh niên bị cây đinh cắm thẳng vào mắt trong lúc sửa nhà
Nam thanh niên bị cây đinh cắm thẳng vào mắt trong lúc sửa nhà
Sức khoẻ 24hicon  04/02/2019 

Trong lúc sửa nhà, nam thanh niên bị cây đinh cắm thẳng vào mắt. Bác sĩ rất căng thẳng để lấy cây đinh ra khỏi mắt bệnh nhân. 

 
Người cha bơm hơi vào hậu môn để phạt con, bé trai bị thủng ruột
Người cha bơm hơi vào hậu môn để phạt con, bé trai bị thủng ruột
Sức khoẻ 24hicon  03/02/2019 

Người cha làm thợ sửa xe, vì con trai nghịch nên ông dùng bơm hơi bơm vào hậu môn để phạt, nào ngờ bé bị thủng ruột.

 
Bí quyết kỳ lạ giúp nam giới sống lâu: Nhìn ngực phụ nữ
Bí quyết kỳ lạ giúp nam giới sống lâu: Nhìn ngực phụ nữ
Tư vấn sức khỏeicon  03/02/2019 

Đàn ông có thể chạy nhanh hơn, nâng trọng lượng nặng hơn nhưng lại thua phụ nữ trong cuộc đua sự sống. Để giúp nam giới kéo dài tuổi thọ của mình, các chuyên gia đã đưa ra 5 bí quyết kỳ lạ…

 
Người đàn ông Sài Gòn tử vong vì ngộ độc rượu
Người đàn ông Sài Gòn tử vong vì ngộ độc rượu
Sức khoẻ 24hicon  03/02/2019 

- Bác sĩ cố gắng cứu chữa song người đàn ông đã không qua khỏi vì methanol quá ngưỡng cho phép. Qua xét nghiệm nồng độ methanol trong máu bệnh nhân là 54,1mg/dl, trong khi nồng độ tử vong 40 mg/dl.

Ca sinh 5 đầu tiên ở Việt Nam bây giờ ra sao?
Ca sinh 5 đầu tiên ở Việt Nam bây giờ ra sao?
Sức khoẻ 24hicon  03/02/2019 

Tết Kỷ Hợi 2019, các bé trong ca sinh 5 đầu tiên ở Việt Nam tròn 6 tuổi và vô cùng đáng yêu.

Căn bệnh khiến thai nhi tách rời tử cung, chết lưu trong bụng mẹ
Căn bệnh khiến thai nhi tách rời tử cung, chết lưu trong bụng mẹ
Tư vấn sức khỏeicon  02/02/2019 

- Bệnh lý này vô cùng nguy hiểm, nhau sẽ bong trước khi thai nhi chào đời gây hiện tượng thai chết lưu.

Nam thanh niên Hải Phòng bị pháo nổ bay 2 bàn tay
Nam thanh niên Hải Phòng bị pháo nổ bay 2 bàn tay
Sức khoẻ 24hicon  02/02/2019 

- Sau tiếng nổ lớn, người nhà phát hiện T. bị cụt bay 2 bàn tay, vùng mặt chấn thương nặng, chảy rất nhiều máu.

Mất cân bằng giới tính lên mốc mới, người Việt ham con trai số 1 khu vực
Mất cân bằng giới tính lên mốc mới, người Việt ham con trai số 1 khu vực
Sức khoẻ 24hicon  03/02/2019 

- Mất cân bằng giới tính khi sinh tại Việt Nam tiếp tục leo lên mốc mới, cao nhất từ trước đến nay, đứng đầu khu vực.

Mỗi miếng bánh chưng chứa hàng trăm kcal, ăn sao không béo?
Mỗi miếng bánh chưng chứa hàng trăm kcal, ăn sao không béo?
Tư vấn sức khỏeicon  04/02/2019 

- Bánh chưng là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết, mỗi miếng bánh chứa hàng trăm kcal, vậy ăn như nào để không tăng cân?

Giải say rượu như thế này có ngày mất mạng
Giải say rượu như thế này có ngày mất mạng
Tư vấn sức khỏeicon  04/02/2019 

Nhiều người áp dụng các biện pháp giải rượu sai lầm có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe thậm chí là tính mạng.

Thói quen sử dụng sai lầm khiến thớt chứa vi khuẩn gấp 200 lần bồn cầu
Thói quen sử dụng sai lầm khiến thớt chứa vi khuẩn gấp 200 lần bồn cầu
Tư vấn sức khỏeicon  04/02/2019 

Chỉ vì những quan niệm sai lầm mà bạn đã gián tiếp đưa mầm bệnh cùng những vi khuẩn gây hại từ thớt vào trong cơ thể.

Bỏ tiền triệu ăn lợn rừng, lợn mán vẫn bị hoại tử tay chân
Bỏ tiền triệu ăn lợn rừng, lợn mán vẫn bị hoại tử tay chân
Tư vấn sức khỏeicon  02/02/2019 

Nhiều người dân có niềm tin mãnh liệt rằng ăn tiết canh lợn sạch, lợn rừng, lợn nhà nuôi không lo mắc bệnh, song đây quan niệm hoàn toàn sai lầm.

7 thói quen tai hại khi chế biến thực phẩm ngày Tết người Việt hay mắc
7 thói quen tai hại khi chế biến thực phẩm ngày Tết người Việt hay mắc
An toàn thực phẩmicon  03/02/2019 

Vì thích tiện lợi nhiều gia đình đã vô tư áp dụng những thói quen chế biến thực phẩm sai lầm, khiến sức khỏe cả gia đình bị ảnh hưởng không nhỏ.

Vỡ thai ngoài tử cung, sản phụ mất hơn 2 lít máu được cứu sống ngoạn mục
Vỡ thai ngoài tử cung, sản phụ mất hơn 2 lít máu được cứu sống ngoạn mục
Sức khoẻ 24hicon  02/02/2019 

 - Bệnh nhân được đưa đến bệnh viện trong tình trạng chảy nhiều máu trong ổ bụng, choáng do mất máu, bệnh viện phải bật báo động đỏ vì tình trạng quá nguy kịch.

Những loại thuốc gia đình nào cũng cần chuẩn bị trong những ngày Tết
Những loại thuốc gia đình nào cũng cần chuẩn bị trong những ngày Tết
Tư vấn sức khỏeicon  02/02/2019 

Vào dịp Tết, mỗi gia đình luôn cần dự trữ sẵn một số loại thuốc đề phòng những tình huống bất ngờ xảy ra.

Tốn 34 triệu trị rối loạn cương dương, không ngờ 'cậu nhỏ' cong 90 độ
Tốn 34 triệu trị rối loạn cương dương, không ngờ 'cậu nhỏ' cong 90 độ
Nam khoaicon  04/02/2019 

Người đàn ông trung niên có khả năng phải phẫu thuật tái tạo dương vật vì căn bệnh hiếm.

Uống rượu như nước suốt 8 năm, nam thanh niên Hà Nội nguy kịch
Uống rượu như nước suốt 8 năm, nam thanh niên Hà Nội nguy kịch
Sức khoẻ 24hicon  01/02/2019 

- Dù mới 28 tuổi nhưng Định đã có 8 năm nghiện rượu, khi vào viện bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị viêm tuỵ cấp, nguy kịch.

Thai phụ bị ngã xuống vực, bác sĩ lao xuống đỡ đẻ
Thai phụ bị ngã xuống vực, bác sĩ lao xuống đỡ đẻ
Sức khoẻ 24hicon  31/01/2019 

Nhận được tin báo của người đi đường, có trường hợp tai nạn giao thông ngã xuống vực. Bệnh viện đa khoa huyện Bắc Mê đã cử 01 đội cấp cứu lưu động đến hiện trường và rất bất ngờ khi chị này đang mang thai đến kỳ sinh nở.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN