Thành tựu của ASEAN và sự tham gia của Việt Nam:

ASEAN là chìa khóa giúp kìm hãm các bất đồng

ASEAN là chìa khóa giúp các nước kìm hãm các bất đồng, đồng thời nâng cao vị thế đàm phán của tất cả thành viên trong tương quan với các cường quốc hùng mạnh hơn bên ngoài.

Trong bối cảnh gần đây, khi vấn đềan ninh tại khu vực này ngày càng phức tạp cùng với sự can dự mạnh mẽ hơn của các nước lớn. Theo giới quan sát chính trị, ASEAN nói chung và Việt Nam nói riêng phải rất khéo léo để giữ chính sách cân bằng, không bị rơi vào vòng xoáy cạnh tranh quyền lực giữa các cường quốc.

TS. Lê Hồng Hiệp,Nghiên cứu viên chính tại Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (ISEAS – Yusof Ishak Institute), Singaporephân tích, chính trị thế giới luôn là một sân chơi cạnh tranh giành ảnh hưởng giữa các cường quốc. Đông Nam Á là nơi hiện diện lợi ích của các cường quốc này, đặc biệt là Mỹ và Trung Quốc, nên sự can dự, lôi kéo ảnh hưởng của các cường quốc này là không thể tránh khỏi.

Sự cạnh tranh ảnh hưởng này một mặt giúp các nước ASEAN nâng cao được vị thế và sức mạnh mặc cả của mình, có thể lợi dụng sự cạnh tranh đó để thu về các lợi ích kinh tế hoặc chiến lược. Nhưng mặt khác, họ cũng có thể đối diện với khả năng bị lôi kéo vào cuộc đối đầu giữa các nước lớn, bị suy yếu quyền tự chủ, trở thành nạn nhân của cuộc cạnh tranh quyền lực giữa những người khổng lồ.

Để tránh rơi vào cái bẫy này, các quốc gia trong khu vực cần giữ được sự cân bằng, độc lập, và chủ động trong chính sách của mình với hai cường quốc.

Ngoài ra, họ cũng cần can dự với cả hai cường quốc thông qua các cơ chế lấy ASEAN làm trung tâm. Các nước ASEAN đã nhấn mạnh nhiều lần là họ không muốn phải lựa chọn một trong hai bên, bởi họ cần cả hai.Bản thân các cường quốc bên ngoài cũng hiểu điều này, và bất chấp các nỗ lực, họ cũng khó có thể buộc các nước trong khu vực nghiêng hẳn về phía mình.

Tuy nhiên, cán cân ảnh hưởng vẫn có thể dịch chuyển ít nhiều trong phạm vi nhất định, phụ thuộc vào cảm nhận của các quốc gia đối với các lợi ích và mối đe dọa mà mỗi cường quốc mang lại cho mình. Trên khía cạnh này, hiện nay Mỹ dường như đang có lợi thế hơn so với Trung Quốc.

ASEAN là chìa khóa giúp kìm hãm các bất đồng
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và các trưởng đoàn dự Phiên khai mạc Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 32 tại Singapore. Ảnh TTXVN.

Bình luận về việc, từ nhiều năm nay Trung Quốc đã sử dụng chiêu bài kinh tế để mua sân sau, lôi kéo đồng minh.... điều này đang được chứng minh là hiệu quả, trong khi đó, Mỹ lại thiên về vấn đề hỗ trợ an ninh, TS Lê Hồng Hiệp nói, Trung Quốc hiện đang sử dụng củ cà rốt kinh tế để mua ảnh hưởng chính trị, trong khi Mỹ không sẵn có những công cụ như vậy để mời chào các nước trong khu vực.

 

Cho đến lúc này, Trung Quốc đã đạt được những thành công nhất định với chính sách này khi có một vài quốc gia trong khu vực có xu hướng nghiêng về Trung Quốc. Các quốc gia này rất thực dụng, họ muốn tận dụng sự “hào phòng” của Trung Quốc để phục vụ mục đích phát triển của mình. Không ai trách họ được, vì đó là cách họ định nghĩa lợi ích quốc gia.

Tuy nhiên, cách làm này của Trung Quốc có thể không bền vững.Thứ nhất, nguồn lực kinh tài của Trung Quốc sẽ bị kéo dãn và dần cạn kiệt, nhất là nếu họ không giải quyết được các vấn đề kinh tếtrong nước.Thứ hai, lợi ích kinh tế có thể quan trọng, nhưng nó sẽ không thể quan trọng bằng lợi ích chiến lược.

Trong khi các biện pháp kinh tài có thể mang lại cho họ những ảnh hưởng nhất thời, thì trong dài hạn, những ảnh hưởng đó có thể bị tiêu trừ nếu các nước này cảm nhận Trung Quốc như một mối đe dọa về mặt chiến lược. Sự gia tăng nghi ngờ của các nước đối với Trung Quốc do các hành động  của quốc gia này trên Biển Đông là một ví  dụ điển hình.

Trong thực tế, một vài nước trong khu vực từng nằm trong quỹ đạo của Trung Quốc cũng đã có những bước điều chỉnh, dần thoát khỏi thế phụ thuộc vào Bắc Kinh.

Trong khi đó, Mỹ mặc dù không có sẵn tiền để hào phóng ban tặng, Mỹ lại có sức hấp dẫn riêng ở những khía cạnh khác.Đó là thị trường rộng lớn, nguồn đầu tư tư nhân khổng lồ (ví dụ, đầu tư của Mỹ vào ASEAN gấp cả chục lần so với đầu tư của Trung Quốc), hay nguồn công nghệ hiện đại, tiên tiến, là những thứ mà các nước trong khu vực đều cần.

Hơn nữa, Mỹ duy trì được “tư thế đạo đức” của mình là quốc gia giúp đảm bảo hòa bình, ổn định và trật tự khu vực trong nhiều thập niên qua, và bản thân Mỹ cũng không bị coi là một mối đe dọa đối với chủ quyền và an ninh các quốc gia trong khu vực. Nói cách khác, việc Mỹ cố gắng xây dựng hình ảnh “bá chủ nhân từ” đã giúp nước này có được quyền lực mềm, một sự hấp dẫn tự nhiên, qua đó cân bằng lại “sức mạnh cứng” của Trung Quốc ở khu vực.

Tuy nhiên, một số ý kiến khác thận trọng cho rằng sự việc tìm tiếng nói chung giữa các nền kinh tế trong ASEAN vẫn còn một chặng đường dài. Ngoài ra, sự đa dạng thể chế chính trị giữa các quốc gia trong ASEAN cũng bị xem là một rào cản đối với hội nhập khu vực. Một số nước vẫn đang đặt cá nhân mình lên trên hết và tiếp theo mới là ASEAN.

Tuy nhiên ông Hiệp vẫn quả quyết, bản thânASEAN là một cộng đồng các quốc gia đa dạng, vì vậy việc tồn tại những bất đồng nhất định giữa các nước là điều khó tránh khỏi. Nhưng, điều quan trọng là các nước này đã đồng ý cùng nhau hợp tác thông qua một khuôn khổ chung, đó là ASEAN. ASEAN là chìa khóa giúp các nước kìm hãm các bất đồng, đồng thời nâng cao vị thế đàm phán của tất cả thành viên trong tương quan với các cường quốc hùng mạnh hơn bên ngoài.

Diên Vỹ - Nguyễn Hồng Thơ 

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
Phụ nữ và trẻ em gái không bị bỏ lại phía sau
Phụ nữ và trẻ em gái không bị bỏ lại phía sau
Việt Nam và ASEANicon16/12/2018  
“Chúng ta không thể trở thành Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường, sáng tạo, phát triển bền vững nếu thiếu sự tham gia quan trọng của phụ nữ và trẻ em gái”.
Một câu chuyện còn được kể tiếp trong 51 năm tới và xa hơn
Một câu chuyện còn được kể tiếp trong 51 năm tới và xa hơn
Việt Nam và ASEANicon15/12/2018  
Mối quan hệ ASEAN-Việt Nam cho thấy ASEAN là một tài sản có giá trị như thế nào đối với các nước thành viên, một câu chuyện rất có thể sẽ được kể tiếp trong 51 năm tới và xa hơn nữa.
ASEAN thúc đẩy bình đẳng giới ở nơi làm việc
ASEAN thúc đẩy bình đẳng giới ở nơi làm việc
Việt Nam và ASEANicon20/12/2018  
ASEAN cam kết đạt được bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ và trẻ em gái như đã thể hiện trong Tầm nhìn ASEAN 2025 và các văn kiện trọng yếu của ASEAN.
Trách nhiệm của ASEAN với các vấn đề an ninh khu vực
Trách nhiệm của ASEAN với các vấn đề an ninh khu vực
Việt Nam và ASEANicon21/12/2018  
Đến năm 2020, theo dự báo của Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF), ASEAN rất có thể sẽ trở thành nền kinh tế lớn thứ 5 toàn cầu.
Xây dựng Cộng đồng ASEAN “tự cường và sáng tạo”
Xây dựng Cộng đồng ASEAN “tự cường và sáng tạo”
Việt Nam và ASEANicon20/12/2018  
Chủ đề mà ASEAN thống nhất cho năm 2018 về xây dựng một cộng đồng Tự cường và Sáng tạo phản ánh đúng nhu cầu của ASEAN trong giai đoạn hiện nay.
Bước tiến quan trọng trong đàm phán COC
Bước tiến quan trọng trong đàm phán COC
Việt Nam và ASEANicon07/12/2018  
ASEAN và Trung Quốc đã đạt được thống nhất về một dự thảo đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC) trong cuộc họp của khối tại Singapore.
Các nước ASEAN họp bàn cách phát triển nội dung số bản địa
Các nước ASEAN họp bàn cách phát triển nội dung số bản địa
Việt Nam và ASEANicon09/12/2018  
Đây là một hướng đi mới nhằm thúc đẩy sựu phát triển lĩnh vực nội dung số tại các nước ASEAN, góp phần thu hẹp khoảng cách số và thúc đẩy phát triển công nghiệp 4.0 tại khu vực.
Gần 5 tỷ USD từ ASEAN rót vào Đồng Nai, Singapore dẫn đầu
Gần 5 tỷ USD từ ASEAN rót vào Đồng Nai, Singapore dẫn đầu
Việt Nam và ASEANicon17/11/2018  
Tính đến ngày 8/10, các nước trong khối ASEAN đã đầu tư vào Đồng Nai gần 150 dự án với khoảng 4,8 tỷ USD. Trong đó, Singapore dẫn đầu với tổng vốn đăng ký gần 3 tỷ USD.
ASEAN và sự chuyển mình mang tính bước ngoặt
ASEAN và sự chuyển mình mang tính bước ngoặt
Việt Nam và ASEANicon08/12/2018  
Trước sự chuyển động không ngừng của thế giới và khu vực, các nước ASEAN cần hiểu rõ những cơ hội và thách thức.  
Thủ tướng gặp một số lãnh đạo đối tác của ASEAN
Thủ tướng gặp một số lãnh đạo đối tác của ASEAN
Việt Nam và ASEANicon02/12/2018  
Ngày 14/11/2018, tiếp tục các hoạt động trong khuôn khổ chuyến tham dự hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 33 và các hội nghị Cấp cao liên quan tại Singapore, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã có cuộc gặp với Thủ tướng Australia Scott Morrison.
ASEAN là thị trường đang phát triển nhanh nhất thế giới
ASEAN là thị trường đang phát triển nhanh nhất thế giới
Việt Nam và ASEANicon11/12/2018  
Bên cạnh các mục tiêu phát triển về kinh tế, ASEAN còn là một tổ chức chính trị quan trọng tại khu vực với tham vọng giữ gìn nền hoà bình và an ninh Đông Nam Á.
Nhất trí sớm hoàn tất COC
Nhất trí sớm hoàn tất COC
Việt Nam và ASEANicon07/12/2018  
Đa số các nước đối tác ASEAN đều khẳng định cùng chung tay nỗ lực tạo dựng môi trường thuận lợi cho đối thoại, hợp tác và xây dựng lòng tin, để Biển Đông trở thành vùng biển của hòa bình, hợp tác và phát triển...
ASEAN sôi nổi hợp tác, cùng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu
ASEAN sôi nổi hợp tác, cùng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu
Việt Nam và ASEANicon17/12/2018  
Một trong những mục tiêu quan trọng của ASEAN là tạo nên một không gian sản xuất chung đồng nhất để cùng hợp tác và tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Lao động Việt Nam cần tăng tốc dịch chuyển vào AEC
Lao động Việt Nam cần tăng tốc dịch chuyển vào AEC
Việt Nam và ASEANicon19/12/2018  
Đứng trước xu thế cạnh tranh về việc làm sẽ ngày càng khốc liệt hơn, Việt Nam đã, đang và sẽ phải làm gì để được hưởng số lượng việc làm tăng thêm từ việc hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN?
Hợp tác ASEAN về sở hữu trí tuệ mang lại nhiều kết quả
Hợp tác ASEAN về sở hữu trí tuệ mang lại nhiều kết quả
Việt Nam và ASEANicon14/12/2018  
Trong suốt những năm qua, hợp tác ASEAN về sở hữu trí tuệ đã không ngừng phát triển và mang lại nhiều kết quả đáng ghi nhận.
Hướng đến một cộng đồng an ninh thịnh vượng
Hướng đến một cộng đồng an ninh thịnh vượng
Việt Nam và ASEANicon05/12/2018  
Trong quá trình xây dựng cộng đồng an ninh ASEAN, mong muốn tăng cường niềm tin với nhau đã được các quốc gia thành viên chủ động đẩy mạnh. Mục tiêu là hướng đến một cộng đồng an ninh thịnh vượng trong tương lai.
Nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN 2020 đang đến gần
Nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN 2020 đang đến gần
Việt Nam và ASEANicon07/12/2018  
Nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN 2020 của Việt Nam đang đến gần. Hiện nay công tác chuẩn bị đã và đang được tiến hành, có sự tham gia của Bộ Ngoại giao và tất cả các Bộ, cơ quan tham gia hợp tác ASEAN.
Thủ tướng khẳng định ủng hộ chính sách hướng Nam mới của Hàn Quốc
Thủ tướng khẳng định ủng hộ chính sách hướng Nam mới của Hàn Quốc
Việt Nam và ASEANicon02/12/2018  
Ngày 14/11/2018 Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng các lãnh đạo ASEAN và Tổng thống Hàn Quốc đã dự Hội nghị Cấp cao ASEAN-Hàn Quốc lần thứ 20.
ASEAN và chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương
ASEAN và chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương
Việt Nam và ASEANicon05/12/2018  
Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đề cao vị trí hàng đầu của ASEAN trong chính sách “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở”.
Thủ tướng: Đây là thời điểm để nỗ lực kết thúc đàm phán RCEP
Thủ tướng: Đây là thời điểm để nỗ lực kết thúc đàm phán RCEP
Việt Nam và ASEANicon02/12/2018  
Chiều 14/11/2018, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự hội nghị Cấp cao lần thứ 2 các nước tham gia đàm phán Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP).
 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN