Năm xưa giữa đại ngàn Trường Sơn, trong một lần công tác, tổ đội biên phòng Cà Xèng nay là đồn biên phòng 585 đóng quân tại Thượng Hóa, Quảng Bình tình cờ phát hiện một nhóm người lạ. Traỉ qua nhiều tháng trời trèo đèo lội suối tìm tòi, tổ công tác mới phát hiện được cửa hang, nơi nhóm người này sinh sống.

Kết quả điều tra cho thấy đây là nhóm người Rục, tộc người Chứt – một trong những tộc người nhỏ bé còn nguyên sơ, ít người biết đến. Cả một quá trình đi lại làm quen, bằng sự cảm mến những chiến sĩ biên phòng nơi thâm sâu cùng cốc cuối cùng cũng thuyết phục những người này vào cuộc cách mạng di dời những con người đã sống mòn với hang đá rừng sâu về với thung lũng bản làng

Thấm thoát đã 50 năm, cộng đồng người Rục thuộc tộc người Chứt đến nay đã có nhiều thay đổi. Từ con số 109 người khi mới được tìm thấy tính đến năm 2006 nhân khẩu đã lên đến 2400 người. Tuy nhiên những phong tục và thói quen, đặc biệt là cuộc sống trú ngụ trong rừng hoang luôn đánh thức họ trở về lối sống xưa. Thói quen nhớ hang nhớ rừng khiến những con người này lại rủ nhau lên hang lên núi làm nương làm rẫy săn bắn hái lượm, cũng đôi khi chỉ là hoài niệm lại cuộc sống thuở xưa

Nói đến người Chứt là nói đến cơm Pồi, không ai biết người Chứt làm được món cơm Pồi từ khi nào, chỉ biết rằng bao năm qua món ăn đấy đã đi sâu vào trong tiềm thức của người Chứt trở thành món ăn truyền thống đậm đà bản sắc tái hiện quá trình lịch sử lâu dài của một tộc người cư trú trong dãy Trường Sơn huyền thoại, nơi vùng núi Minh Hóa, Quảng Bình.

Sống sâu ẩn bên dãy Trường Sơn, chưa quen với các hoạt động sản xuất kinh tế. Bởi vậy lương thực của họ không có gì khác ngoài những loại ngũ cốc tự cung. Chính bởi thế, cơm Pồi – món ăn được chế từ ngô và sắn, món ăn đảm bảo cho cuộc sống của tộc người này di theo từ những năm còn sinh sống trong hang sâu rừng thẳm ra đến tận bản làng cho đến tận bây giờ

Cùng với món cơm Pồi, đồng bào Chứt ở Thượng Hóa, Quảng Bình đã, đang gìn giữ làm mới và phát huy những nét văn hóa nguyên thủy độc đáo. Là vốn quý đáng tự hào của công cuộc bảo tồn sắc màu văn hóa các dân tộc Việt Nam.

Theo KPVN