Trong hơn 126 xã, phường sau sắp xếp, Hà Nội đã chọn 2 xã gần nhau là Phúc Thịnh và Thư Lâm để thí điểm mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa". 

Đây là mô hình hướng đến nâng cao chất lượng sống của người dân thông qua cải thiện dịch vụ công, y tế, giáo dục, môi trường, việc làm và nhà ở. Mọi chính sách đều hướng tới nâng cao chất lượng sống, sự hài lòng và hạnh phúc của người dân. 

Phúc Thịnh và Thư Lâm có tổng diện tích tự nhiên 86,53km2, dân số gần 198.700 người, thu nhập bình quân khoảng 90 triệu đồng/người/năm. Đến năm 2030, khu vực này được kỳ vọng thu hút khoảng 690.000 người sinh sống, trở thành mô hình để nhân rộng trên toàn thành phố.

Xã Thư Lâm nằm ở phía Đông Bắc thành phố Hà Nội, có hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, đóng vai trò cửa ngõ giao thương chiến lược kết nối trung tâm Hà Nội với tỉnh Bắc Ninh và các khu vực phía Bắc qua cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên, QL3 (cũ), Tỉnh lộ 179, Vành đai 3 (đoạn mở rộng)...

Hạ tầng giao thông đồng bộ là “mạch máu” thúc đẩy nền kinh tế của xã Thư Lâm bứt phá. Nhờ giao thông thuận lợi, lại nằm kế cận các thủ phủ công nghiệp lớn như Bắc Ninh, Bắc Giang và Thái Nguyên... xã sẽ có điều kiện đón dòng vốn dịch chuyển.

Đặc biệt, sau khi loạt cầu vượt sông Hồng được hoàn thiện trong tương lai cùng với đường vành đai thông suốt sẽ giúp thời gian vào trung tâm Hà Nội chỉ còn tính bằng phút, biến xã thành vùng phát triển kinh tế và giãn dân lý tưởng.

Điểm đáng chú ý nhất trong mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" mà Hà Nội thí điểm không phải là xây thêm một công trình hay triển khai một dự án mới mà thay đổi trước tiên là cách vận hành của chính quyền cơ sở.

Nếu trước đây, kết quả hoạt động của chính quyền cơ sở thường được nhìn qua những con số như tốc độ tăng trưởng, thu ngân sách hay số lượng công trình hoàn thành, thì trong mô hình thí điểm lần này, nhiều tiêu chí được lượng hóa theo hướng gắn trực tiếp với người dân. Cụ thể, hoạt động của chính quyền sẽ được đánh giá từ thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tỷ lệ dịch vụ công trực tuyến, mức độ hài lòng của người dân đến chất lượng môi trường sống, chăm sóc sức khỏe và hiệu quả thực thi của từng cán bộ, công chức...

Bà Nguyễn Thị Thanh Tâm - Chủ tịch HĐND xã Thư Lâm cho hay, xã sẽ tập trung đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân.

Xã sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát, đề cao trách nhiệm của người đứng đầu, bảo đảm nghị quyết được triển khai đồng bộ, hiệu quả và sớm đi vào cuộc sống.

Trên địa bàn xã có 7 trạm y tế (Đông Anh, Uy Nỗ, Việt Hùng, Xuân Nộn, Vân Hà, Liên Hà, Thụy Lâm) đảm nhiệm vai trò chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân. Hệ thống y tế cơ sở được củng cố, bảo đảm thực hiện tốt các nhiệm vụ trọng tâm như khám chữa bệnh thông thường, quản lý sức khỏe cộng đồng. Đặc biệt, công tác phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm được tổ chức chủ động, thường xuyên.

Mọi chính sách đều nhằm mục tiêu hướng tới nâng cao chất lượng sống, chăm lo an sinh xã hội, hỗ trợ người yếu thế, củng cố sự gắn kết cộng đồng và bảo vệ các giá trị văn hóa tốt đẹp. 

Ông Phạm Trọng La - Chủ tịch UBND xã Thư Lâm cho biết, Nghị quyết số 16 ngày 8/7/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Hà Nội về xây dựng và triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” hướng tới xây dựng mô hình quản trị cấp cơ sở hiện đại, minh bạch, hiệu quả, lấy nhân dân làm trung tâm và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo trong hoạt động của chính quyền.

Thư Lâm có khoảng 102.800 dân, thu nhập bình quân đầu người năm 2025 đạt gần 87,9 triệu đồng. Cơ cấu kinh tế của xã hiện nghiêng mạnh về công nghiệp - xây dựng với tỷ trọng 53%; thương mại - dịch vụ chiếm 34,8%; nông nghiệp và thủy sản còn 12,2%.

Ông Nguyễn Viết Dũng (người dân sinh sống tại xã Thư Lâm) cho biết gia đình ông làm đồ gỗ thủ công đến nay đã được 30 năm, đây là nguồn thu chính trong gia đình, giúp vợ chồng ông có điều kiện phát triển và chăm lo cho con cái.

"Thời gian gần đây tôi thường xuyên theo dõi các thông tin, chính sách mới, đặc biệt là các dự án ảnh hưởng tới đời sống kinh tế, xã hội trên địa bàn xã mình. Tôi lấy làm vui mừng khi quê hương mình có tiềm lực phát triển và được chọn làm nơi thí điểm cho mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa".

Trên thực tế, lĩnh vực công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp của xã phát triển nhanh và tương đối ổn định, với nhiều loại hình sản xuất đa dạng. Làng nghề tiểu thủ công nghiệp truyền thống Vân Hà và Liên Hà chuyên sản xuất các mặt hàng đồ gỗ mỹ nghệ, nội thất có chất lượng, được tiêu thụ rộng rãi trên thị trường trong nước, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho nhiều lao động địa phương.

Xã còn sở hữu nhiều yếu tố thuận lợi để phát triển công nghiệp văn hóa, đặc biệt là di sản văn hóa vật thể và phi vật thể: Hội rước vua giả đền Sái, Hội rối nước Đào Thục… Cùng với hệ thống di tích dày đặc, nhiều di tích cấp quốc gia với nhiều lễ hội truyền thống độc đáo có thể khai thác để phát triển du lịch văn hóa, du lịch làng nghề kết hợp với đô thị sinh thái.

Theo đề án, xã còn hơn 600ha đất chưa có dự án đầu tư, chủ yếu dọc sông Cà Lồ và khu vực giáp tỉnh Bắc Ninh, được quy hoạch phát triển không gian xanh và mặt nước.

Dự án nâng cấp, mở rộng đường gom chân đê sông Cà Lồ cũng đang được triển khai trên địa bàn cả hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh, dự kiến sẽ hoàn thành trong tháng 6/2027. Dự án không chỉ hướng tới an toàn, mà còn đặt mục tiêu biến những con đê thành không gian giao thông - sinh thái - cảnh quan gắn với phát triển đô thị ven sông. Từ "tuyến phòng lũ" trở thành "tuyến đường sống", bước vào giai đoạn mới - bền vững, hiện đại và phục vụ đa mục tiêu. 

Xã Phúc Thịnh nằm ở cực tăng trưởng phía Bắc của Thủ đô Hà Nội. Trong quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, cả Phúc Thịnh và Thư Lâm đều thuộc cực tăng trưởng phía Bắc (Đông Anh - Mê Linh - Sóc Sơn), được định hướng phát triển thành trung tâm dịch vụ, thương mại quốc tế, logistics, công nghiệp công nghệ cao gắn với sân bay quốc tế Nội Bài.

Đây cũng là khu vực có tốc độ đô thị hóa nhanh, kết nối trực tiếp với trung tâm Hà Nội qua các trục giao thông lớn như Vành đai 3, Quốc lộ 3, đường Võ Nguyên Giáp, gần cầu Nhật Tân, cầu Thăng Long và sân bay Nội Bài. 

Trong tương lai, xã Phúc Thịnh hình thành các cụm liên kết kinh tế chính gồm: cụm Trung tâm thương mại - dịch vụ, logistics, tài chính (dọc trục Nhật Tân - Nội Bài là một trong 9 trục động lực của Thủ đô trong quy hoạch tầm nhìn 100 năm). 

Trục Võ Văn Kiệt và trục TC21 (QL3 cũ): ưu tiên phát triển các loại hình trung tâm tài chính, logistics, trung tâm thương mại, Outlet, văn phòng cho thuê, trung tâm hội nghị, khách sạn....

Cụm du lịch sinh thái - văn hóa - nghỉ dưỡng: khai thác cảnh quan Đầm Vân Trì và khu vực ven Sông Cà Lồ.

Theo định hướng phát triển của Phúc Thịnh được nêu trong nghị quyết Ban Chấp hành Đảng bộ của xã, toàn bộ dịch vụ công thuộc thẩm quyền cấp xã sẽ từng bước được thực hiện trực tuyến toàn trình; dữ liệu về dân cư, đất đai, doanh nghiệp và an sinh được số hóa, kết nối đồng bộ.

Đối với người chưa thành thạo công nghệ, địa phương dự kiến thành lập các "đội hỗ trợ số" tại từng thôn để hướng dẫn thực hiện thủ tục hành chính và sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Không dừng ở đó, người dân còn được tăng cường vai trò tham gia quản trị địa phương. Theo nghị quyết, xã dự kiến thành lập “Hội đồng thảo luận cấp xã” để tham gia phản biện các dự án đầu tư công, phương án quy hoạch và đánh giá cán bộ; đồng thời từng bước công khai dữ liệu về quy hoạch, ngân sách, tiến độ công trình và kết quả giải quyết đơn thư để người dân theo dõi, giám sát.

Địa bàn Phúc Thịnh (được sáp nhập từ các xã có nền tảng công nghiệp mạnh trước đây như Nguyên Khê, Bắc Hồng, Nam Hồng) nằm ngay trong vùng ảnh hưởng trực tiếp của Khu công nghiệp Đông Anh và hệ thống 5 cụm công nghiệp phụ cận.

Xã hiện có 1.597 doanh nghiệp hoạt động ổn định cùng hơn 2.200 hộ kinh doanh. Nhiều dự án quy mô lớn đang được triển khai như Long Urban City, các khu nhà ở xã hội Tiên Dương, khu đô thị G18, The Golf City ven đầm Vân Trì...

UBND thành phố đánh giá Phúc Thịnh đã được phủ kín quy hoạch với 5 đồ án quy hoạch phân khu, tạo nền tảng thuận lợi để phát triển các khu đô thị, thương mại, dịch vụ và logistics.