
Trả lời PV VietNamNet, bác sĩ Lê Thị Thúy Hằng - Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM - cơ sở 3 cho biết, thực tế sau mỗi dịp nghỉ Tết, số người đến bệnh viện khám vì các chứng bệnh liên quan đến tiêu hóa tăng lên điển hình là tình trạng rối loạn đường huyết, tăng men gan, tăng mỡ máu...
Trong những ngày Tết, mâm cơm gia đình thường ngập tràn các món ăn truyền thống ngon miệng như thịt kho, nướng, chiên rán khiến mọi người ăn uống thoải mái hơn. Tuy nhiên, đây là những món giàu năng lượng, nếu sử dụng nhiều và liên tục, có thể trở thành gánh nặng lớn cho gan và toàn bộ hệ tiêu hóa, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.
Theo bác sĩ Hằng, trong những ngày Tết, các cơ quan của hệ tiêu hóa phải hoạt động quá tải, giống như một cỗ máy vận hành liên tục, từ đó dễ phát sinh nhiều rối loạn về sau.
Gan “quá tải” vì mỡ và rượu bia
Gan là cơ quan trung tâm đảm nhiệm vai trò chuyển hóa chất béo, rượu bia và thải trừ độc tố từ thực phẩm. Trong khi đó, các món thịt kho, chiên rán lại chứa lượng lớn chất béo, nhất là chất béo bão hòa. Khi lượng chất béo này được nạp vào dồn dập trong thời gian ngắn, gan buộc phải tăng cường hoạt động để chuyển hóa lipid, từ đó dễ rơi vào tình trạng quá tải.

Với những người đã có gan nhiễm mỡ, rối loạn mỡ máu hoặc thường xuyên sử dụng rượu bia trong ngày Tết, việc ăn nhiều thịt béo càng làm nguy cơ tăng men gan, khiến gan nhiễm mỡ tiến triển nặng hơn, các chỉ số lipid máu tăng cao. Không ít người cảm thấy mệt mỏi, chán ăn, đầy tức vùng hạ sườn phải sau những bữa ăn thịnh soạn - dấu hiệu cho thấy gan đang “kêu cứu”.
Dạ dày, ruột tổn thương vì bữa ăn nhiều chất béo
Không chỉ gan, hệ tiêu hóa cũng chịu nhiều áp lực trong những ngày Tết. Các món thịt kho, chiên rán nhiều dầu mỡ khiến quá trình làm rỗng dạ dày chậm lại, thức ăn lưu lâu hơn. Hệ quả là cảm giác đầy bụng, khó tiêu, ợ hơi, ợ nóng xuất hiện phổ biến sau bữa ăn.
Với người có tiền sử viêm loét dạ dày, trào ngược dạ dày - thực quản hoặc hội chứng ruột kích thích, các triệu chứng này có thể nặng lên rõ rệt. Thực tế, nhiều trường hợp sau Tết phải đi khám vì đau thượng vị, buồn nôn, rối loạn tiêu hóa kéo dài do chế độ ăn quá giàu chất béo và thiếu cân đối.
Túi mật, tụy làm việc hết công suất
Lượng dầu mỡ lớn trong khẩu phần ăn còn kích thích tăng tiết mật và men tiêu hóa từ tụy. Ở người khỏe mạnh, cơ thể có thể thích nghi trong một giới hạn nhất định. Tuy nhiên, với người có bệnh lý túi mật, sỏi mật hoặc rối loạn chức năng tụy, ăn nhiều món kho béo, chiên rán có thể gây đau bụng sau ăn, tiêu chảy. Đây là những dấu hiệu cảnh báo hệ tiêu hóa đang bị quá tải.
Đáng lưu ý, tác động xấu không chỉ đến từ một bữa ăn riêng lẻ mà chủ yếu do sự lặp lại liên tục trong nhiều ngày Tết, khi bữa nào cũng nhiều thịt, dầu mỡ và thiếu rau xanh. Khi đó, gan và hệ tiêu hóa không có đủ thời gian “nghỉ ngơi” để hồi phục.
Từ thực tế trên, bác sĩ Hằng khuyến cáo người dân nên hạn chế các món thịt kho quá béo, thịt chiên rán nhiều dầu và thịt nướng cháy xém. Các bữa ăn nên được xen kẽ bằng những món thanh đạm hơn như luộc, hấp, nấu canh; đồng thời tăng cường rau xanh và trái cây tươi để hỗ trợ tiêu hóa, giảm gánh nặng cho gan.
