Giữa miền núi non Tây Bắc, Lai Châu hiện lên như một mảnh đất trầm tích bao lớp lịch sử. Nơi đây, người Thái trắng đã quần cư, dựng bản, lập mường. Trong dòng chảy đời sống, họ lưu giữ một nghi lễ linh thiêng - lễ Then cầu an - như sợi chỉ đỏ nối liền quá khứ và hiện tại, vừa huyền bí vừa đầy tính nhân văn.

Trong Hồi ký Quỳnh Nhai của ông Điêu Chính Liêm từ giai đoạn Lai Châu những năm kháng chiến thực dân đến thời bình và là tư liệu để Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy viết về cuốn lịch sử Đảng bộ Lai Châu. Ngoài các dữ liệu lịch sử còn có cả văn hóa đời sống của cư dân Thái. Then cũng đã xuất hiện và gắn bó với dân tộc từ rất xa xưa.

Vì vậy hình ảnh từ cuốn hồi ký này để hình dung ra bức tranh đời sống của người dân tộc Thái và tín ngưỡng văn hóa xuất hiện rõ nét, vừa mang tính lịch sử vừa là câu chuyện sử thi của người Thái trắng.

(Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại)