Phát triển kinh doanh trên mạng xã hội

Theo Báo cáo Chỉ số thương mại điện tử Việt Nam 2013, có tới 43% doanh nghiệp đã xây dựng website và hiệu quả kinh doanh trên các website, trong đó 37% doanh nghiệp đã tiến hành quảng bá website của mình trên các trang mạng xã hội. Không chỉ các doanh nghiệp lớn mà cả các doanh nghiệp nhỏ và cá nhân bán lẻ cũng đang tận dụng mạng xã hội để tiếp cận khách hàng, quảng bá thương hiệu và tăng doanh thu một cách hiệu quả.

Theo comScore, năm 2013 tại Việt Nam có tới 82% người truy cập website ghé thăm ít nhất một trang mạng xã hội, thời gian trực tuyến dành cho mạng xã hội cao hơn nhiều so với thời gian dành cho các lĩnh vực khác.

Thương mại di động tăng thị phần

Theo số liệu của Nielsen, tại Việt Nam, phần lớn người Việt Nam có xu hướng ưa thích sử dụng điện thoại di động để tham khảo thông tin khi mua sắm, tìm khuyến mại và bình luận trực tuyến về sản phẩm và người bán.

Điều kiện thuận lợi để thương mại di động phát triển là sự phát triển mạnh mẽ của dịch vụ cung cấp nội dung trên nền mạng viễn thông OTT (Over-the-top content), đặc biệt trên các thiết bị di động có khả năng truy cập Internet. Bên cạnh các nhà cung cấp nước ngoài như Viber hay LINE, các nhà cung cấp dịch vụ OTT trong nước cũng đã chiếm thị phần đáng kể.

Mặc dù tỷ lệ truy cập Internet từ những thiết bị di động ngày càng tăng nhưng sự phát triển của thương mại di động vẫn còn nhiều lực cản như cước phí cao, các dịch vụ hấp dẫn không nhiều, an toàn thông tin cá nhân chưa đảm bảo khiến người dùng sợ bị lừa đảo.

Dịch vụ chuyển phát là trở ngại lớn cho mua sắm trực tuyến

Năm 2013, dịch vụ chuyển phát lại bị coi là trở ngại lớn nhất đối với hoạt động mua sắm trực tuyến. Theo khảo sát của Cục Thương mại điện tử và CNTT, có tới 38% người tiêu dùng cho rằng một trong những trở ngại lớn khi mua sắm trực tuyến là chất lượng của dịch vụ chuyển phát chưa cao khiến nhiều khi mua hàng trực tuyến phải chịu giá cao hơn mua theo phương thức truyền thống, việc trả lại hàng và những dịch vụ liên quan khác còn phiền phức.

Trong bối cảnh tiền mặt còn là phương tiện thanh toán phổ biến, nhất là ở nông thôn, các doanh nghiệp thương mại điện tử hy vọng các doanh nghiệp chuyển phát sẽ cung cấp thêm dịch vụ phát hàng thu tiền hộ (COD) một cách hiệu quả.

Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam dự kiến năm 2014 sẽ tổ chức một ngày ưu đãi đặc biệt cho chi phí chuyển phát và có thể đặt tên là “Ngày chuyển phát cho mua sắm trực tuyến”.

Chú trọng bảo vệ thông tin cá nhân trong giao dịch trực tuyến

Năm 2013 đánh dấu sự quan tâm cao đối với vấn đề bảo vệ thông tin cá nhân của cả doanh nghiệp, người tiêu dùng và các cơ quan quản lý nhà nước. Theo Báo cáo Chỉ số thương mại điện tử 2013 đã có khoảng một nửa các doanh nghiệp Việt Nam tham gia thương mại điện tử có chính sách bảo vệ thông tin cá nhân.

Tuy nhiên, lo ngại bị lộ thông tin cá nhân khi mua sắm trực tuyến vẫn là một mối lo lớn của người tiêu dùng. Theo khảo sát của Cục Thương mại điện tử và CNTT, năm 2013 có tới 31% khách hàng e ngại thông tin cá nhân bị tiết lộ khi mua sắm trực tuyến.

Đánh giá cao tác động to lớn của việc bảo vệ thông tin cá nhân đối với sự phát triển của thương mại điện tử Việt Nam, năm 2013, Cục Thương mại điện tử và CNTT đã triển khai Chương trình gắn nhãn tín nhiệm cho các website thương mại điện tử với tên gọi Safeweb nhằm giúp khách hàng dễ dàng hơn khi chọn lựa các website bán hàng có uy tín.

Bổ sung đội ngũ nhân lực về thương mại điện tử

Theo Báo cáo Chỉ số thương mại điện tử 2013, đã có 65% doanh nghiệp phân công nhân sự phụ trách lĩnh vực thương mại điện tử, cao hơn hẳn tỷ lệ 51% của năm 2012. Những lĩnh vực kinh doanh có tỷ lệ lao động chuyên trách về thương mại điện tử cao nhất là giải trí (80%), tài chính và bất động sản (80%) và giáo dục đào tạo (79%).

Lĩnh vực đào tạo chính quy thương mại điện tử tại các trường đại học, cao đẳng tiếp tục phát triển. Tới năm 2013 có gần 80 trường đại học và cao đẳng trên cả nước đã triển khai hoạt động đào tạo thương mại điện tử, trong đó có 47 trường đào tạo TMĐT cho bậc Đại học và 8 trường đào tạo TMĐT cho bậc sau Đại học. Hai trường Đại học lớn đã đào tạo cử nhân ngành thương mại điện tử.

"Nở rộ" văn bản luật về thương mại điện tử

Trong năm 2013, liên tiếp nhiều văn bản quy phạm pháp luật liên quan tới thương mại điện tử đã được ban hành, như Nghị định số 52/2013/NĐ-CP về thương mại điện tử quy định cụ thể các hành vi bị cấm, những hoạt động cần thông báo hay đăng ký với Bộ Công Thương; Nghị định số 185/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; Nghị định số 72/2013/NĐ-CP về quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng góp phần tăng cường quản lý các hoạt động kinh doanh trực tuyến, bao gồm các hoạt động liên quan tới các nhà cung cấp dịch vụ thương mại điện tử nước ngoài; Nghị định số 181/2013/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật quảng cáo với những quy định chặt chẽ liên quan tới quảng cáo trên các trang thông tin điện tử của tổ chức, cá nhân nước ngoài... Những văn bản này góp phần hoàn thiện hơn môi trường pháp lý cho sự phát triển thương mại điện tử Việt Nam giai đoạn tới.