-  Cách hiểu khác nhau trong cấp phép nhập khẩu gỗ khiến cho gỗ nhập khẩu bị ách tắc. Đã thế, sự chậm trễ trong giải quyết vướng mắc của Bộ Công thương đang đẩy DN tới chỗ khó khăn không lối thoát.

Xem bài khác trên Vef.vn

Bộ Công thương có cách hiểu riêng?

Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam (Cầu Giấy - Hà Nội) là một trong hai DN ký hợp đồng nhập khẩu 20.000m3 gỗ từ Campuchia về Viêt Nam. Số gỗ này đã được Campuchia cho phép xuất khẩu trong năm 2011- 2012.

Số gỗ nhập khẩu này cũng được UBND Đắk Nông cấp phép và ra quyết định mở cửa khẩu phụ từ tỉnh Đắk Nông sang tỉnh Mundulkiri của Cămpuchia tại khu vực quản lý của đồn biên phòng 751 tỉnh Đắk Nông để vận chuyển gỗ.

Tuy nhiên, khi Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam tiến hành nhập khẩu 10.000 m3 gỗ từ Campuchia về đến biên giới (lối mở 751 tỉnh Đắk Nông) thì lại không được cho nhập khẩu vào Việt Nam.

Lý do là Bộ Công thương không đồng ý vì cho rằng Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam không đủ điều kiện nhập khẩu gỗ. Theo Bộ Công thương để nhập khẩu gỗ thì DN phải được Bộ Công thương cấp phép. Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam hiện chưa được Bộ Công thương cấp phép nhập khẩu gỗ từ Cămpuchia.

Tuy nhiên, theo Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam, Thông tư số 13/2009 TT- BCT do Bộ Công thương ban hành ngày 3/6/2009 quy định xuất nhập khẩu hàng hóa qua các cửa khẩu phụ, lối mở biên giới nằm ngoài các khu kinh tế cửa khẩu quy định rõ: "Hàng hóa nhập khẩu qua cửa khẩu phụ, lối mở biên giới nằm ngoài các Khu kinh tế cửa khẩu phải thuộc danh mục hàng hóa quy định tại Phụ lục 1 và Phụ lục 2 ban hành kèm theo Thông tư này. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh có cửa khẩu phụ, lối mở biên giới quyết định cho phép nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục quy định tại Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư này. Riêng đối với hàng hóa thuộc danh mục quy định tại Phụ lục 2 ban hành kèm theo Thông tư này, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh có cửa khẩu phụ, lối mở biên giới quyết định cho phép nhập khẩu trên cơ sở có sự đồng ý bằng văn bản của Bộ Công Thương".

Đối chiếu với danh mục hàng hóa quy định tại Thông tư 13/2009 thì gỗ các loại thuộc Phụ lục 1, tức là hàng hóa sẽ do Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh có cửa khẩu phụ, lối mở biên giới quyết định cho phép nhập khẩu. Và hàng hóa này không cần phải có giấy phép của Bộ Công thương Việt Nam cấp.

Theo Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam, việc Bộ Công thương yêu cầu phải có giấy phép do Bộ này cấp là căn cứ vào quy định tại Thông tư số 04/2006 TT- BTM do Bộ Thương mại ban hành ngày 6/4/2006, hướng dẫn Nghị định 12/NĐ - CP ngày 23/1/2006 quy định chi tiết thi hành luật thương mại về hoạt động mua bán gia công và quá cảnh hàng hóa với nước ngoài. Vì thế, không đúng với trường hợp của DN này.

Để chắc chắn, Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam đã có công văn gửi Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Tổng Cục An Ninh 2 (Bộ Công An) xin giải đáp và làm rõ vấn đề này.

Bộ Tư pháp trong công văn số 9719 BTP - CV về việc giải đáp pháp luật cho DN liên quan đến thủ tục nhập khẩu gỗ nguyên liệu đã khẳng định hai Thông tư 04/2006 TT- BTM và 13/2009 TT-BCT có đối tượng và phạm vi điều chỉnh và phạm vi áp dụng khác nhau.

Bộ Tư pháp khẳng định, hoạt động nhập khẩu gỗ của Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam chịu sự điều chỉnh của Thông tư số 13/2009. Việc yêu cầu phải được Bộ Công thương cấp phép thì mới được nhập khẩu gỗ từ Cămpuchia là không có cơ sở pháp lý. Căn cứ vào các quy định pháp luật thì Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam có đủ điều kiện để nhập khẩu gỗ nguyên liệu từ Cămpuchia.

Tổng cục Lâm nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) cũng cho rằng, Công ty TNHH Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam nhập khẩu gỗ qua cửa khẩu phụ, lối mở biên giới thuộc địa bàn tỉnh Đắk Nông do Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Nông quyết định cho phép là đúng quy định của Thông tư 13/2009 TT- BCT do Bộ Công thương ban hành.

Tổng cục An ninh 2 (Bộ Công An) trong công văn số 2036/CV- A81-A86 về việc nhập khẩu gỗ từ Cămpuchia của Công ty TNHH Đầu tư phát triển lâm nông nghiệp Việt Nam ngày 31/10/2012 cũng khẳng định, qua nghiên cứu các tài liệu công ty cung cấp và đối chiếu với thông tư 04/2006; thông tư 13/2009 thì thấy công ty đã tuân thủ các quy định tại Thông tư 13/2009 của Bộ Công Thương.

“Ngâm cứu” đến bao giờ?

Sự việc kéo dài và đã được chuyển lên Chính phủ để phân giải. Ngày 5/12/2012 sau khi nhận được đề nghị của UNBD Đắk Nông và Hiệp hội Gỗ lâm sản Việt Nam, Văn phòng Chính phủ đã có công văn gửi Bộ Công thương yêu cầu có ý kiến về vấn đề này, báo cáo Thủ tướng trước ngày 10/12/2012.

Những mãi đến ngày 12/12/2012 Bộ Công thương có văn bản số 12091/ BCT- TMMN về việc nhập khẩu gỗ Campuchia qua của khẩu phụ, lối mở tỉnh Đắk Nông, trong đó vẫn khẳng định nhập khẩu gỗ từ Cămpuchia phải tuân thủ Nghị định số 12/2006, Thông tư 04/2006 và Thông tư 13/2009.

Theo quy định tại các văn bản trên, để nhập khẩu gỗ từ Cămpuchia, DN trước hết phải được Bộ Công thương cấp phép. Để được cấp phép thì phải có giấy phép của Bộ Thương mại Cămpuchia cho phép xuất khẩu gỗ gửi đến Bộ Công thương Việt Nam. Sau khi được Bộ Công thương cấp phép, thương nhân có thể lựa chọn 1 cửa khẩu nhập khẩu trong 14 cửa khẩu quốc gia và quốc tế theo quy định trong Thông tư số 04/2006 hoặc qua cửa khẩu phụ, lối mở hiện đã có đủ lực lượng chức năng và cơ sở kỹ thuật đảm bảo và quyết định cho phép nhập khẩu của Chủ tịch tỉnh theo quy định tại Thông tư số 13/2009.

Bộ Công thương đưa ra lý do, chưa nhận được công văn của Bộ Thương mại Campuchia thông báo đồng ý cho Công ty Angkor Ply Wood được phép xuất khẩu gỗ sang Việt Nam, chưa nhận được hồ sơ xin phép nhập khẩu gỗ của Công ty Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam nên Công ty chưa có đủ điều kiện để cấp phép. Vì vậy, Chủ tịch UBND Đắk Nông chưa có cơ sở quyết định cho DN vận chuyển gỗ qua cửa khẩu phụ lối mở 751.

Trước hoàn cảnh này, Công ty Đầu tư phát triển Nông lâm nghiệp Việt Nam cho rằng Bộ Công thương đã có những ý kiến trái ngược với các văn bản quy phạm pháp luật do chính mình ban hành và gây khó khăn cho hoạt động xuất nhập khẩu hợp pháp của DN.

Cũng trong ngày 12/12/2012, một lần nữa Văn phòng Chính phủ lại có công văn yêu cầu Bộ Công thương khẩn trương chủ trì họp với Bộ Tài chính, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công an, Bộ Tư pháp Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Nông để xem xét xử lý dứt điểm những vướng mắc trong nhập khẩu gỗ như đề nghị của Công ty TNHH Đầu tư phát triển lâm nông nghiệp Việt Nam, báo cáo Chính phủ trước ngày 20/12/2012.

Tuy nhiên, theo Công ty TNHH Đầu tư phát triển lâm nông nghiệp Việt Nam, đến hôm nay (ngày 19/12/2012) vẫn chưa có cuộc họp nào do Bộ Công thương đứng ra tổ chức và DN thì vẫn đang chịu "trận" khi gỗ nguyên liệu phục vụ cho sản xuất không có, trong khi gỗ phía Campuchia đã tập kết tại biên giới vẫn chưa thể vào Việt Nam gây thiệt hại rất lớn cho DN.

Trần Thủy