Bảo vệ những báu vật hàng trăm tuổi ở Đắk Nông

Mới đây, Hội Bảo vệ thiên nhiên và Môi trường Việt Nam đã công nhận một số cây lớn ở xã Quảng Trực (Tuy Đức, Đắk Nông) là Cây di sản Việt Nam; trong đó có cây giáng hương và quần thể thông có tuổi đời hàng trăm tuổi.
Cán bộ, nhân viên BQLRPH Thác Mơ trên đường vào khu vực cây giáng hương cổ thụ.

Báu vật rừng Thác Mơ

Cơn mưa rả rích suốt đêm khiến con đường mòn dẫn từ chốt Quản lý bảo vệ rừng (QLBVR) của Ban Quản lý rừng phòng hộ (BQLRPH) Thác Mơ tới khoảnh 2, tiểu khu 1447 trơn trượt và khó đi hơn. Dấu chân người trước chưa khô, dấu chân người sau đã hằn lên, khiến cả một đoạn đường dài gần 2 km không có chỗ nào bằng phẳng, khô ráo.

Anh Đỗ Xuân Trường, cán bộ kỹ thuật của BQLRPH Thác Mơ có lẽ là người có kỷ niệm sâu sắc nhất với cánh rừng này. Thế nên dù đường đi lại khó khăn nhưng suốt hành trình dẫn vào sâu bên trong rừng, anh Trường nhắc lại vô vàn những câu chuyện đáng nhớ, trong đó có cả việc bảo vệ nguyên vẹn “báu vật Thác Mơ”.

“Báu vật Thác Mơ” là cụm từ được anh Trường nhắc đi nhắc lại trong câu chuyện của mình.

Thấy chúng tôi thắc mắc, anh Trường giải thích: “Báu vật đấy là cây giáng hương, có tuổi đời gần 450 năm. So với những cây cổ thụ khác trong rừng Thác Mơ hoặc nhiều cánh rừng khác của Đắk Nông, cây giáng hương này có thể xếp vào hàng “già nhất”. Trải qua thời gian, thăng trầm, biến cố của lịch sử, cây giáng hương vẫn sinh trưởng, phát triển tốt và sẽ tiếp tục được bảo vệ, gìn giữ cho thế hệ sau”.

Tận mắt chứng kiến “báu vật Thác Mơ” mà cán bộ, nhân viên nơi đây bảo vệ suốt nhiều năm qua, chúng tôi mới ngỡ ngàng vì cây giáng hương cổ thụ có kích thước “khủng”.

Anh Đỗ Xuân Trường, cán bộ kỹ thuật của BQLRPH Thác Mơ kiểm tra thân cây giáng hương.

Để minh chứng cho kích thước “khủng” ấy, 5 cán bộ, nhân viên của BQLRPH Thác Mơ cùng dang tay nhưng vẫn không thể ôm trọn được thân cây.

Có thâm niên bảo vệ rừng cây, anh Trường cho biết, khoảng 20 năm trở lại đây, những cây gỗ có kích thước lớn như thế này luôn bị lâm tặc dòm ngó. Chính vì thế, dù được canh gác cẩn thận nhưng cây giáng hương đã có lần suýt bị đốn hạ.

5 cán bộ, nhân viên của BQLRPH Thác Mơ vòng tay nhưng không thể ôm hết thân cây giáng hương.

Tháng 7/2020, lợi dụng trời mưa lớn, lại là lúc giữa đêm, một nhóm lâm tặc mang cưa máy vào rừng với mục đích chặt hạ cây giáng hương. Cán bộ, nhân viên của BQLRPH Thác Mơ đang đi tuần tra gần đó, nghe thấy tiếng cưa nổ nên đã chạy vào kiểm tra.

"Đường đi lại khó khăn, nhóm lâm tặc lại cử người cảnh giới từ xa nên khi vào đến nơi, các đối tượng đã rút khỏi hiện trường. Xung quanh thân cây gỗ hương xuất hiện đường cắt, nhựa cây tứa ra như một vết thương lớn”, anh Trường nhớ lại.

2 năm trước, cây giáng hương từng bị lâm tặc xâm hại, với vết cắt sâu 40 cm.

Là một trong 2 người trực tiếp “giải cứu” cây giáng hương, anh Trường vẫn nhớ như in cảm giác lúc đó. Nhìn vết cắt ăn sâu gần 40 cm vào thân cây cổ thụ, anh Trường xót xa và lo lắng vô cùng.

“Khi đó chúng tôi chưa đo tuổi cây, nhưng nhìn bề ngoài cũng phán đoán được cây có tuổi đời rất lớn, thuộc loài quý hiếm. Lo ngại cây già, lại bị cắt xẻ sâu, khả năng vết thương sẽ khó lành nên ngay sau đó, chúng tôi phải xử lý vết cắt, bôi thuốc để hạn chế thấp nhất rủi ro đối với cây”, anh Trường nói.

Hiện tại, những chùm rễ non đã mọc ra từ vết thương năm xưa.

Theo anh Trường, sau sự việc, công tác quản lý, bảo vệ được nâng cao hơn, bảo đảm không ai có thể xâm hại đến cây quý.

Từ "thoát chết" đến bảo vệ đặc biệt

Sau lần thoát chết đầy may mắn, cây giáng hương cổ thụ được bảo vệ nghiêm ngặt và chặt chẽ hơn. Một đội QLBVR được thành lập; trong đó cán bộ, nhân viên được cắt cử thay nhau tuần tra, ngăn chặn sự tấn công của các đối tượng lâm tặc.

Ông Nguyễn Xuân Khương, Giám đốc BQLRPH Thác Mơ thông tin, cây giáng hương cao khoảng 30m và đường kính thân cây hơn 2,6m. Cây giáng hương này là độc nhất vô nhị - không chỉ trên lâm phần rộng gần 7.000 ha do đơn vị quản lý - bởi tuổi đời, chiều cao, bán kính, đường kính thân... 

Những thông tin cơ bản về cây giáng hương gần 450 năm tuổi.

Điểm đặc biệt, ngoài tuổi đời xấp xỉ 450 năm, cây giáng hương còn có bộ rễ bám chặt vào đất, tạo ra một thế đứng độc đáo, đổ mình xuống dòng suối chảy len lỏi trong rừng.

Hiện hệ thống rễ của cây giáng hương tiếp tục phát triển, từ trên thân cây to lớn, những chùm rễ non mọc tua tủa, minh chứng cho sự phát triển không ngừng của “báu vật Thác Mơ”.

“Theo ước tính, cây giáng hương này có khoảng 40 m3 gỗ. Giá bán trên thị trường hiện nay dao động khoảng 3,5- 4 tỷ đồng, riêng bộ rễ ăn sâu vào đất cũng rất có giá trị. Cũng vì giá trị lớn nên lâm tặc thường xuyên dòm ngó, chờ thời cơ để chặt hạ cây gỗ quý. BQLRPH Thác Mơ phải tăng cường công tác quản lý, bảo vệ bằng cách phân công cán bộ, nhân viên chốt chặt, kiểm tra thường xuyên xung quanh khu vực cây giáng hương”, ông Nguyễn Xuân Khương nói.

4 cây thông 3 lá thuộc quản lý của Trung đoàn 726 cũng vừa được công nhận là Cây di sản Việt Nam.

Cũng theo Giám đốc BQLRPH Thác Mơ, những năm gần đây, tính đa dạng sinh học của rừng tự nhiên bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Vì vậy, cây giáng hương có độ tuổi gần 450 năm là vô cùng quý hiếm, có ý nghĩa rất lớn về khoa học, lịch sử, đời sống xã hội.

“Vừa qua, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam công nhận cây giáng hương là Cây di sản Việt Nam. Việc công nhận này là cơ sở để góp phần khẳng định chủ quyền biên giới quốc gia, giúp nâng cao nhận thức cộng đồng trong việc gìn giữ, bảo vệ rừng, làm cơ sở để phát triển du lịch sinh thái, tham quan, nghỉ dưỡng tại vùng biên giới Quảng Trực”, ông Khương nhấn mạnh.

Xã Quảng Trực là nơi sinh sống lâu đời của đồng bào M’nông với tập quán sinh hoạt dựa vào rừng.

Theo quan niệm của người dân, những cây gỗ lớn tồn tại hàng trăm năm tuổi được cho là nơi trú ngụ của thần linh hoặc của những linh hồn người đã khuất. Việc tác động hay chặt hạ những cây cổ thụ được cho là rất kiêng kỵ và không được phép xâm hại.

2 cây me tây (muồng ngủ) Trung đoàn 726, Binh đoàn 16, đứng chân tại xã Quảng Trực (Tuy Đức) cũng được vinh danh trong lần này.

Tới xã Quảng Trực, nhiều người không khỏi choáng ngợp trước hàng trăm cây bằng lăng, gõ đỏ, trai lý… lớn nhỏ khác nhau. Thậm chí, nhiều cây có tuổi đời từ trên 100 năm, cao từ 7-30m.

Ngoài cây giáng hương tại BQLRPH Thác Mơ, một quần thể cây thông 3 lá và 2 cây me tây, thuộc quản lý của Trung đoàn 726, Binh đoàn 16, đứng chân trên địa bàn xã Quảng Trực (Tuy Đức) cũng vinh dự được công nhận là Cây di sản Việt Nam trong đợt này. Những “báu vật” của rừng vẫn còn tồn tại cho thấy sự đồng lòng, quyết tâm bảo vệ cây rừng của chủ rừng và người dân nơi đây.

Thượng tá Nguyễn Văn Huệ, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 726, cho biết, việc bảo tồn Cây di sản Việt Nam được các cấp chính quyền, đoàn thể, cộng đồng đồng tình, hưởng ứng, tham gia.

Cũng từ việc công nhận này, đòi hỏi công tác bảo vệ nghiêm ngặt hơn, làm sao vừa bảo vệ nguồn gen, duy trì, phát triển bền vững hệ sinh thái, vừa giữ được nét văn hóa tâm linh của người dân trong khu vực.

Việc bảo tồn Cây di sản Việt Nam được các cấp chính quyền, đoàn thể ủng hộ và được cộng đồng đồng tình hưởng ứng, tham gia.

“Với độ tuổi hàng trăm năm, cây sẽ phục vụ cho việc bảo tồn nguồn gen, nghiên cứu môi trường trong quá khứ. Việc công nhận cây di sản, còn tạo hướng phát triển mới trong tương lai cho người dân nơi đây. Chính vì thế, hiện nay mọi người đều hiểu và ý thức được trách nhiệm khi tham gia bảo vệ rừng”, Thượng tá Nguyễn Văn Huệ cho hay.

Trong khi đó, ông Nguyễn Xuân Khương, Giám đốc BQLRPH Thác Mơ cho rằng, việc công nhận Cây di sản Việt Nam tại xã Quảng Trực nói chung sẽ giúp các công ty lữ hành dễ thuyết phục du khách khi giới thiệu tour về với thiên nhiên, cảnh đẹp địa phương.

Điều này phù hợp với định hướng phát triển du lịch sinh thái của tỉnh Đắk Nông, từ đó tạo thêm công ăn việc làm, tăng thu nhập, cải thiện cuộc sống cho người dân. Hy vọng, việc kết hợp này không chỉ dừng lại ở hiệu quả kinh tế mà còn giúp người dân ý thức về trách nhiệm bảo vệ rừng.

Theo Báo Đắk Nông

tin nổi bật

Cụ bà 92 tuổi bán dạo mưu sinh khi 9 con không nuôi được mẹ

Hơn 40 năm kể từ ngày chồng mất, bà Thà một mình nuôi 9 đứa con. Đến khi 4 con đầu mất, 4 con gái đi lấy chồng, bà Thà ở vậy tới nay, làm lụng nuôi cậu út ngoài 50 vẫn như đứa trẻ.

Căn phòng tân hôn được giữ gìn suốt 4 năm của ‘thầy giáo xe lăn’

Suốt 4 năm chung sống, vợ chồng “thầy giáo xe lăn” Nguyễn Ngọc Lâm luôn giữ gìn phòng tân hôn như mới. Điều đó giống như lời khẳng định về chân tình mà cả hai dành cho nhau.

Chồng Nhật bật khóc khi đọc thư của vợ Việt trong tiệc kỷ niệm ngày cưới

Vợ Việt âm thầm chuẩn bị tiệc kỷ niệm 4 năm ngày cưới và gửi kèm một bức thư biết bằng tiếng Nhật cho chồng. Đọc thư, người đàn ông Nhật Bản ôm mặt khóc nức nở.

Chuyện tình đẹp của người chồng 1,87m và cô vợ cao 1m

Người đàn ông cao 1,87m cúi xuống hôn người vợ chỉ cao 1m của mình trong niềm hạnh phúc. Khoảnh khắc ấy khiến nhiều người xúc động và ngưỡng mộ.

Cô giáo bị chồng đánh đập khi đang dạy online ở Trung Quốc

Vụ nữ giáo viên ở tỉnh Hà Nam bị chồng bạo hành khi đang dạy trực tuyến gây ra cuộc tranh luận lớn về nạn bạo lực gia đình.

Ông lão U80 bán hàng rong ở phố Nguyễn Huệ, vợ ở nhà ra vào ngóng trông

Chồng đi bán về khuya, bà Xuân Dung thường đi ra đi vào ngóng trông. Đến khi ông về, bà mới yên tâm đi ngủ.

'Làm dâu cả xóm', cô gái nghẹn ngào thấy mẹ chồng vừa khóc vừa nấu cơm

Ngày về làm dâu mẹ chồng, chị Hà hốt hoảng vì biết mình phải "làm dâu cả xóm" bởi xung quanh nhà chồng đều là họ hàng thân thiết.

Cô gái bất ngờ nhận được gói hàng từ người bà qua đời 2 năm trước

Một người phụ nữ tên Jen Hamilton, 32 tuổi, sống tại Carolina (Mỹ) bất ngờ khi nhận được gói quà của người bà quá cố, qua đời 2 năm trước.

Mẹ lấy chồng mới, con trai 20 tuổi xung phong chụp ảnh cưới

Sau 18 năm một mình nuôi con, mẹ của Nguyễn Long Hưng quyết định tái hôn. Trong ngày vui, chàng trai 20 tuổi đề nghị được chụp ảnh cho lễ cưới của mẹ.

Carysil Việt Nam, ‘làn gió mới’ trong bếp ăn gia đình

Các sản phẩm chậu bếp, vòi rửa... ở Carysil Việt Nam hiện diện ngày càng nhiều trong căn bếp người tiêu dùng Việt. Các sản phẩm Carysil Việt Nam gây ấn tượng với tính thẩm mỹ cao, hiện đại, bền bỉ và khác biệt.

3 lần nấu mì cho con ăn, bố đều lén làm 1 điều khiến con học được cách cư xử tốt

Cách dạy con của người cha được nhiều người khen ngợi bởi sự khéo léo, tinh tế.

Đầu tư 60 triệu đồng học cách yêu, người phụ nữ 57 tuổi gặp được chân ái

Rời khỏi cuộc hôn nhân 23 năm thất bại, người phụ nữ cứ ngỡ mình sẽ phải độc thân suốt quãng đời còn lại, nhưng không…

Người phụ nữ mua được 2 căn nhà sau 2 năm làm nghề dọn dẹp

Vì kinh tế, Lưu Tiểu Lệ từ bỏ công việc hành chính để làm nghề dọn dẹp. Dù vất vả nhưng cô cảm thấy rất yêu thích công việc này.

Thử lòng chồng, vợ nói 'đấy không phải con anh', ai ngờ mất tất cả

Để thử xem chồng thương mình đến độ nào, một người vợ nói với anh ta rằng đứa con trai hiện có của hai người không phải con anh ta. Sau khi xét nghiệm ADN được thực hiện, người vợ hoàn toàn bối rối.

Người đàn ông Thái Lan trúng độc đắc, vợ ôm tiền chạy theo người tình

Người đàn ông ở Thái Lan đau khổ "không một xu dính túi" khi vợ chiếm đoạt số tiền trúng xổ số của anh ta và bỏ trốn cùng người tình.