Cách đơn giản cứu người đột quỵ tại nhà

Tai biến mạch máu não (đột quỵ) có thể nhận biết qua những dấu hiệu cảnh báo trước. 

- Tai biến mạch máu não (đột quỵ não) có thể nhận biết qua những dấu hiệu cảnh báo trước. Nếu sơ cứu đúng cách, người bệnh có thể giảm biến chứng và nguy cơ tử vong.

3 dấu hiệu nhận biết đột quỵ

PGS.TS Mai Duy Tôn, Trưởng phòng Cấp cứu 1, BV Bạch Mai cho biết, đột quỵ là căn bệnh khiến người bệnh tử vong rất nhanh, nếu không cũng sẽ để lại những di chứng hết sức nặng nề, thường gặp ở người huyết áp cao, tiểu đường.

Vào mùa đông, lượng bệnh nhân bị đột quỵ tăng 10-15% so với ngày thường. Tuy nhiên phần lớn bệnh nhân vào cấp cứu đều không được sơ cứu, sơ cứu không đúng cách và nhập viện muộn khiến bệnh nhân nặng thêm. Nhiều trường hợp ngừng tim trước khi đến viện.

{keywords}
Một nam bệnh nhân đang cấp cứu tại BV Bạch Mai do bị tai biến mạch máu não

Theo PGS Tôn, thời gian vàng đưa các bệnh nhân đột quỵ đến các cơ sở y tế chuyên sâu là 4,5-6 giờ đầu. Khi đó các bác sĩ tại bệnh viện lớn sẽ dùng phương pháp tiêu sợi huyết để điều trị, tránh di chứng.

"Tuy nhiên do không có có kiến thức, nhiều gia đình để bệnh nhân ở nhà cho dùng thuốc không rõ nguồn gốc, sử dụng phương pháp truyền miệng không đúng, sau đó nửa ngày hoặc vài ngày mới vào cấp cứu làm lỡ mất cơ hội tối ưu để điều trị", PGS Tôn chia sẻ.

Do đó việc nhận biết sớm những dấu hiệu của đột quỵ và sơ cứu đúng cách sẽ giúp bệnh nhân tăng tỉ lệ hồi phục, giảm tử vong. Trong đó đặc biệt lưu ý 3 dấu hiệu.

Thứ nhất, người bệnh đột ngột hôn mê, tê bì tay chân, mất ý thức, mất thăng bằng, đau đầu dữ dội. Thứ hai, bệnh nhân đột ngột nói khó hoặc không nói được, mồm méo. Thứ ba, đột ngột mất hoặc giảm thị lực 1 trong 2 mắt.

"Nếu người bệnh có 3 dấu hiệu cảnh báo trên thì 90% là đột quỵ”, PGS Tôn nhấn mạnh.

Trong khi chờ xe cấp cứu 115, càng nhanh càng tốt cần đặt bệnh nhân nằm nghiêng cao đầu 30-45 độ, mặc quần áo thoáng.

Nếu bệnh nhân ngừng tim, cần cấp cứu ngừng tuần hoàn, kêu gọi người xung quanh hỗ trợ.

{keywords}
Để bệnh nhân nằm nghiêng, xoay nghiêng sang 1 bên để tránh bị sặc

Trường hợp bệnh nhân bị nôn, cần xoay người bệnh nhân sang 1 bên, để tránh đờm, dãi chui vào mũi, phổi.

Nếu người bệnh bị co giật, phải lập tức dùng chiếc đũa bọc giẻ, đặt ngang miệng bệnh nhân để tránh cắn vào lưỡi.

{keywords}
Bọc giẻ chiếc đũa rồi đặt ngang miệng để tránh bệnh nhân cắn phải lưỡi khi co giật

Đặc biệt, trong thời điểm chờ 115, người nhà không nên cho người bệnh ăn hay uống bất cứ thứ gì vì nguy cơ cao bị sặc, gây nghẹt đường thở.

Đột quỵ có xu hướng trẻ hóa

Thống kê của Hội Phòng chống tai biến mạch máu não VN, mỗi năm nước ta có khoảng 200.000 người mắc mới đột quỵ, khoảng 50% trong số đó tử vong, khoảng 30% có thể bị liệt. Càng tái phát nhiều, tỉ lệ tử vong càng lớn.

Đây là căn bệnh có nguy cơ tử vong cao thứ 3 sau tim mạch và ung thư và đứng hàng đầu về tỉ lệ tàn tật.

Thông thường, đột quỵ thường gặp ở những người tuổi từ 50 trở lên. Tuy nhiên PGS Tôn cho biết, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, trong đó số lượng nam giới cao gấp nhiều lần nữ.

Theo thống kê của Hội Tim mạch VN, cứ 4 người trong độ tuổi 25-49 tuổi thì có 1 người tăng huyết áp - là một trong những nguyên nhân chính gây đột quỵ ở người trẻ.

{keywords}
PGS.TS Mai Duy Tôn

Thứ hai, nhiều người trẻ hiện nay có thể bị đột quỵ do bất thường về mạch máu như bị dị dạng động tĩnh mạch, u thể hang, túi phình mạch não... Khi căng thẳng quá mức hoặc để kéo dài theo thời gian sẽ phình ra, gây đột quỵ.

Do đó dự phòng sớm chính là phương pháp hữu hiệu nhất để ngừa đột quỵ.

PGS Tôn khuyến cáo, mọi người hãy từ bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, tăng cường tập thể dục. Đặc biệt, những người béo phì, cao huyết áp, tiểu đường cần phải lưu ý chỉ số cân nặng, huyết áp… thường xuyên để điều chỉnh cho phù hợp, khám sức khỏe định kỳ.

Khi ra ngoài trời lạnh, để tránh huyết áp tăng đột ngột cần giữ ấm cơ thể. Hàng ngày phải theo dõi sát huyết áp, nếu không được điều trị sẽ gây ra cơn tăng huyết áp kịch phát, gây vỡ mạch máu, đột tử.

Ngoài ra cần thay đổi lối sống, tránh mất ngủ, stress. Duy trì chế độ dinh dưỡng ít béo, đường, tránh thức ăn nhiều muối, ăn nhiều rau, củ, trái cây, vận động thường xuyên 30-60 phút mỗi ngày, 4-5 lần/tuần).

Thúy Hạnh

tin nổi bật

Lý do ngày càng nhiều người trẻ bị ung thư và cách phòng ngừa

Lối sống ít vận động, béo phì, hút thuốc và ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn khiến tỷ lệ mắc bệnh ở nhóm dưới 50 tuổi tăng lên.

Dấu hiệu cảnh báo căn bệnh ung thư gan đang đến gần bạn

Mệt mỏi, chán ăn là dấu hiệu có thể bạn đã mắc các bệnh lý liên quan đến gan hoặc thậm chí là ung thư, cần tới bệnh viện kiểm tra càng sớm càng tốt.

Người phụ nữ tử vong khi ngủ dù trước đó chỉ đau vai

Clare bị đau vai nhưng nghĩ rằng đi tắm nước nóng và ngủ một giấc là đủ để khắc phục tình trạng này.

Triệu chứng suy thận sớm cần đặc biệt chú ý

Ngoài đau lưng, bệnh nhân suy thận có thể không muốn ăn thịt và không thấy ngon miệng. Bác sĩ cảnh báo một số triệu chứng suy thận sớm người dân cần chú ý để đi khám.

Bốn loại ung thư ở nam giới có khả năng được chữa khỏi rất cao

Nhiều người coi mắc ung thư là "án tử", nhưng một số loại bệnh ung thư có tỉ lệ khỏi bệnh vượt quá 90% nếu phát hiện sớm, điều trị kịp thời.

Cậu bé nguy kịch do đột quỵ khi mới 14 tuổi

Stephen bị liệt nửa người, phải tập đi sau khi cơn đau đầu dữ dội chuyển thành đột quỵ.

Triệu chứng bất ngờ ở 40% phụ nữ bị đau tim

Trước khi cơn đau tim xuất hiện, nhiều phụ nữ bị chứng khó tiêu dẫn tới đau bụng trên, ợ chua.

Vì sao bạn sợ hãi không dám ngủ khi bị bóng đè?

Bóng đè là hiện tượng khi đi ngủ bạn có cảm giác ngực bị đè nặng, khó thở hay như có người đang đuổi theo mình, rơi từ trên cao xuống.

Độ tuổi nào phụ nữ dễ mắc bệnh nhất?

Tiền mãn kinh và mãn kinh là giai đoạn sức khỏe của phụ nữ có nhiều bất ổn nhất. Đây cũng là thời kỳ hàng loạt bệnh tìm đến chị em.

Bệnh lạ khiến cô gái xinh đẹp có một chân nặng 45kg

Geter bị phù bạch huyết từ khi còn nhỏ khiến chân trái của cô sưng to, đi lại khó khăn.

Đau 'như cây sắt đâm vào bụng' mỗi khi tới kỳ kinh nguyệt

Mỗi lần tới chu kỳ kinh nguyệt, nữ bệnh nhân cảm nhận như có cây sắt đâm vào bụng, muốn đại tiện nhưng không đi được.

Liên tục đau dưới rốn, cô gái 19 tuổi bất ngờ nhận kết quả mắc ung thư

Gần đây, cô gái 19 tuổi thường thấy đau ở vùng hạ vị, kết quả thăm khám phát hiện u buồng trứng nghi ngờ ác tính tăng kích thước nhanh.

Loại thực phẩm liên quan tới nguy cơ mắc một số bệnh ung thư

Thực phẩm siêu chế biến như xúc xích, khoai tây chiên, nước ngọt, bánh quy… có mối liên hệ với nhiều loại bệnh, đặc biệt là ung thư buồng trứng.

Mắc bệnh gout có nổi u cục bất thường ở tay chân, vành tai... có nên lo lắng?

Nhiều bệnh nhân gout phát hiện các nốt, khối bất thường ở khớp chân, tay, vành tai, thậm chí ở dây thanh quản khiến giọng bị khàn nên rất lo lắng, "đòi" bác sĩ xét nghiệm, cắt bỏ...

Nguyên nhân khiến người phụ nữ thường xuyên đau bụng, tăng cân nhanh

Khối u xơ tử cung nặng 2,3kg khiến chị X. tăng cân nhanh, thường xuyên đau bụng, bụng to như bầu 7 tháng.