Buồng trứng có chức năng ngoại tiết là tiết ra trứng và chức năng nội tiết là tiết ra các nội tiết tố nữ là estrogen và progesteron giúp người phụ nữ phát triển và duy trì giới tính nữ. Đến tuổi ngoài 50, thường phụ nữ sẽ mãn kinh vì buồng trứng teo dần và không hoạt động nữa, lúc đó, cơ thể già yếu đi theo tiến trình sinh lý tự nhiên của con người.
Có nhiều trường hợp vì lý do bệnh lý như: u nang buồng trứng xoắn gây vỡ, ung thư buồng trứng..., bác sĩ đã phải cắt thậm chí cả 2 bên buồng trứng để bảo toàn tính mạng cho bệnh nhân. Khi đó, bệnh nhân sẽ băn khoăn việc cắt buồng trứng sẽ ảnh hưởng thế nào đến ham muốn tình dục?
Việc phải cắt cả 2 buồng trứng ở phụ nữ chưa dậy thì và đã dậy thì (đánh dấu bằng hiện tượng kinh nguyệt lần đầu) có những thay đổi khác nhau. Nếu bị cắt cả 2 buồng trứng khi chưa dậy thì thì nhiều dấu hiệu sinh lý sẽ ngừng hoặc mất đi. Chẳng hạn như không ra kinh nữa, ngực ngừng phát triển, lông không mọc... Nếu cắt khi đã qua tuổi dậy thì nghĩa là sự phát triển cơ thể đã hoàn thành rồi thì chỉ mất đi hiện tượng hành kinh hàng tháng.
Về mặt ham muốn tình dục thì không bị ảnh hưởng do cắt 2 buồng trứng, vì hormon giới tính nam (testosteron) mới là hormon duy trì và làm tăng dục năng ở cả nam và nữ. Với nữ giới bình thường, tăng nồng độ estrogen không làm tăng dục năng; nhưng nếu cung cấp hormon nam cho nữ lại làm tăng ham muốn tình dục. Cắt bỏ tinh hoàn thường có ảnh hưởng đến cường độ ham muốn tình dục ở nam, nhưng cắt bỏ buồng trứng vẫn không ảnh hưởng đến ham muốn tình dục ở nữ. Chỉ khi cắt bỏ cả buồng trứng và tuyến thượng thận thì mới có ảnh hưởng đến ham muốn tình dục. Vì tuyến thượng thận cũng bài tiết testosteron nên nam giới dù có bị cắt tinh hoàn và nữ giới dù có bị cắt buồng trứng hay bước vào tuổi mãn kinh (nghĩa là hoạt động bài tiết estrogen đã giảm đi) thì ham muốn tình dục không phải đã hết. Khi lượng estrogen giảm đi do bị cắt 2 buồng trứng sẽ ảnh hưởng đến sự bài tiết dịch nhờn âm đạo, vì thế làm cho quan hệ tình dục trở nên kém thoải mái.
Tuy nhiên, trong một số trường hợp, các thầy thuốc cắt 2 buồng trứng nhưng vẫn cố gắng bảo tồn mô lành của buồng trứng để duy trì chức năng nội tiết. Mô lành còn lại vẫn có thể hoạt động bù, không gây thiếu hụt về nội tiết và không ảnh hưởng đến sinh hoạt cũng như đời sống tình dục. Ðể biết tình trạng nội tiết như thế nào, những trường hợp phải cắt 2 buồng trứng nên đến các bệnh viện phụ sản để làm những xét nghiệm cần thiết, trên cơ sở đó mới có thể đưa ra hướng điều trị thích hợp.
Bs. Ngô Hạnh
(Theo SKĐS)