31.jpg

Khởi đầu chậm chạp

Những ý tưởng chọn đưa Internet vào ngành giáo dục để tạo ra bước đột phá trong tiếp cận tri thức không hề mới mẻ. Cách đây 5 năm, ngành giáo dục & đào tạo đã “se duyên” với ngành bưu chính viễn thông để hiện thực hóa chương trình này. Chương trình đưa Internet đến trường học được triển khai rầm rộ. Ngày 9/4/2003, Bộ Bưu chính - Viễn thông và Bộ Giáo dục&Đào tạo (GD&ĐT) ký bản ghi nhớ về việc hợp tác phát triển mạng giáo dục (Edunet). Trong trương trình này, VNPT giữ vai trò chủ đạo trong việc đưa Internet đến trường học. Tiếp đó, ngày 13/8/2003, Bộ GD&ĐT cùng Tổng công ty Điện lực Việt Nam đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác phát triển và khai thác hệ thống cơ sở hạ tầng viễn thông phục vụ mạng giáo dục quốc gia. Theo đó, hai bên sẽ phối hợp cung cấp hệ thống cáp quang băng rộng 34 Mbps với giá rẻ cho tất cả các trường, cơ sở đào tạo nhằm đẩy mạnh ứng dụng CNTT. Ngày 11/8/2003, Bắc Giang là tỉnh đầu tiên của miền Bắc tổ chức lễ công bố đưa Internet đến 100% các trường THPT và trung tâm giáo dục trực thuộc Sở. Thời điểm đó, hầu hết các kết nối đến trường học sử dụng phương thức quay số. VNPT đã đưa ra mức giá cước ưu đãi cố định 1à 40đ/phút cho thuê bao VNN1260 trả sau và 120.000đ/năm/1 account cho dịch vụ VNN1268 áp dụng cho học sinh, sinh viên đăng ký qua nhà trường. VNPT cũng ưu đãi đường Intemet tốc độ 64kbps, cước hàng tháng có địa chỉ IP là 3 triệu đồng và không có địa chỉ IP 1à 1 triệu đồng. Tuy nhiên, sau sự khởi đầu rầm rộ đó, Internet trường học đã đi vào trầm lắng bởi nó chưa hội đủ các yếu tố phát triển. Phía ngành GD&ĐT thì vướng về phần nội dung bài giảng điện tử và máy tính, còn phía nhà cung cấp dịch vụ phần lớn vẫn sử dụng phương thức quay số và giá cước vẫn là trở ngại lớn đối với các trường học. Vì vậy, ý tưởng, khát vọng đột phá và hiện thực triển khai vẫn còn một khoảng cách quá xa.

Triết lý xã hội và thông điệp Davos gặp nhau

Ngày 25/9/2008, Viettel chính thức ký kết với Bộ GD&ĐT cam kết thực hiện chính sách miễn phí và giảm tới 70% cước thuê kênh kết nối Internet cho các trường học. Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Tổng giám đốc Viettel cho biết, việc Viettel quyết định thực hiện chương trình đưa Internet đến trường học xuất phát từ triết lý xã hội của “người” Viettel cùng thông điệp của Chủ tịch tập đoàn Microsoft Bill Gates tại Hội nghị thường niên của Diễn đàn kinh tế thế giới tổ chức tại Davos, Thụy Sỹ. Bill Gates đã gửi đến thông điệp rằng, trên thế giới chúng ta có 2 tỷ người nghèo cần được phục vụ nhưng doanh nghiệp phục vụ người nghèo phải có lãi vì nếu không có lãi sẽ khó tồn tại lâu dài. “Hiện Viettel có tổng giá trị tài sản đầu tư chỉ khoảng 1 – 1,5 tỷ USD. Nhưng nếu bán cả Viettel thì được khoảng 6 tỷ USD. Như vậy, 4,5 tỷ USD giá trị vô hình đó là xuất phát từ những việc như Viettel đưa Internet đến trường học. Làm như vậy, Viettel sẽ có uy tín xã hội. Triết lý của Viettel là khi kinh doanh thì phải có trách nhiệm đối với xã hội. Khi xã hội phát triển thì chúng tôi mới phát triển”, ông Nguyễn Mạnh Hùng nói.

Đưa Internet đến trường học, Viettel nhắm đến 3 đối tượng. Thứ nhất là các trường mầm non, mẫu giáo, tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông sẽ được cấp miễn phí 1 đường Internet tốc độ cao (miễn phí lắp đặt ban đầu, phí Modem và thuê bao hàng tháng), với tốc độ 2 Mbps ở những nơi triển khai được cáp đồng. Những nơi chưa triển khai được bằng cáp đồng thì thông qua mạng di động công nghệ EDGE với tốc độ 100-200 Kb/s, và từ giữa năm 2009 khi triển khai 3G thì tốc độ này sẽ là ít nhất 1Mb/s. Như vậy, sẽ có khoảng 39.000 trường thuộc diện này sẽ được kết nối Internet băng thông rộng. Đối tượng thứ 2 là các trường trung cấp, CĐ và ĐH, đây là đối tượng có kinh phí nên sẽ được hỗ trợ 70% mức cước thuê kênh. Ngoài ra, Viettel sẽ phân biệt truy nhập Internet trong nước và quốc tế để tính tiền cho phù hợp. Đối tượng thứ 3 là khối quản lý của ngành GD&ĐT sẽ được hưởng chính sách miễn phí thuê kênh trong nước và được giảm 70% cước thuê kênh quốc tế. Ông Nguyễn Mạnh Hùng cho biết: “Hiện Viettel đã hoàn thành việc kết nối Internet đến 100% các Sở GD&ĐT. Tuy nhiên, hiện nay khó nhất vẫn là đưa Internet đến các trường học, vì số lượng trường học lớn, nằm rộng khắp. Theo kế hoạch đến tháng 6/2009, Viettel sẽ hoàn thành việc đưa Internet đến các trường cao đẳng và đại học, và đến năm 2010 sẽ hoàn thành đưa Internet đến tất cả các trường học”. Nói về chương trình này, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân cho rằng đây là cuộc cách mạng của ngành GD&ĐT. Sự kiện này là một điểm nhấn quan trọng trong năm học 2008 - 2009, năm học đã được Bộ GD&ĐT chọn là năm học ứng dụng CNTT.

Mỗi ngày chi hơn 1 tỷ đồng cho Internet trường học

Ông Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, nếu tính theo giá mà Viettel đang cung cấp, thì việc kết nối 40.000 trường học sẽ tốn một khoản chi phí gần 100 tỷ đồng, việc miễn và giảm chi phí Internet hàng năm sẽ khoảng trên 400 tỷ đồng. Theo như lời Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ GĐ&ĐT Nguyễn Thiện Nhân thì mỗi ngày Viettel chi cho ngành giáo dục khoảng 1 tỷ đồng. Nếu Viettel thực hiện xong chương trình này lập tức Việt Nam sẽ có thêm có khoảng 25 triệu người sử dụng Internet. “Thực ra chuyện phải bù bao nhiêu cho chương trình này rất khó tính. Tôi ví dụ nếu các trường giới thiệu sinh viên giỏi cho chúng tôi thì cũng không thể đo đếm được vì có thể tính đến tiền tỷ, thậm chí người giỏi có thể làm thay đổi tương lai của Viettel. Ngoài ra, có thể nhiều người trong ngành GD&ĐT sẽ sử dụng dịch vụ của Viettel trong thời gian tới hay uy tín đối với xã hội của Viettel sẽ được nâng lên. Nếu xét về dài hạn thì cả doanh nghiệp và xã hội đều có lợi từ chương trình này”, ông Nguyễn Mạnh Hùng nói.

Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số Xuân Kỷ Sửu 2009