'Chiến lược con người' trong giáo dục của Đại tướng

Nguyên Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Minh Hạc chia sẻ về chiến lược con người trong giáo dục của Đại tướng Võ Nguyên Giáp

- Suốt 25 năm từ 1981 đến 2006, Nguyên Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Minh Hạc  nhiều lần tiếp xúc với Đại tướng Võ Nguyên Giáp. GS Hạc chia sẻ khi sắp ra mắt cuốn sách "Đại tướng Võ Nguyên Giáp với sự nghiệp khoa học, giáo dục và đào tạo".

{keywords}
Cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp (Ảnh: Lê Anh Dũng)

(…) “Có lần ông nói: “Nếu không có chiến tranh, chắc tôi vẫn làm nghề giáo”. Câu nói đó đã làm một số người như tôi đi đến suy nghĩ: Võ Nguyên Giáp là vị tướng kiệt xuất có một không hai trong thế kỉ XX với một tâm hồn nhà giáo” – GS Hạc chia sẻ.

GS Hạc xúc động trước tấm gương: “Nhà giáo làm Tướng quân (1941 – 1976), rồi một vị Tướng làm giáo dục (1977 – 1986), Võ Nguyên Giáp đã sống cuộc đời vì một lí tưởng vô cùng cao đẹp: bỏ qua cảnh sống tầm thường cám dỗ, sẵn sàng chịu đựng gian nan, đem trí tuệ và tâm hồn lao vào cuộc đấu tranh dũng cảm, sẵn sàng hi sinh, dẹp bỏ các tính toán cá nhân thiển cận, hẹp hòi, tất cả vì sự nghiệp chống kẻ thù chung, giải phóng dân tộc, giữ gìn non sông, xây dựng và phát triển đất nước, nhân dân được học hành, sống ấm no, hạnh phúc. Đấy là tiêu chuẩn số 1 trong nhân cách lớn của người chân chính: Võ Nguyên Giáp đã sống suốt đời vì dân, vì nước.

Những đức tính ấy, theo GS Hạc vẫn còn nguyên vẹn ý nghĩa để con cháu chúng ta ngày nay và mai sau, các nhà giáo và sinh viên sư phạm đã và đang noi theo, đồng thời có trách nhiệm truyền thụ cho các thế hệ học sinh, sinh viên.

Đúc rút từ những bài viết và nói về khoa học lẫn giáo dục, Nguyên Bộ trưởng Bộ GD-ĐT thấm thía: “Nhiều chỗ Người đã nói tới vấn đề con người – “Chiến lược con người” theo tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh: quý trọng con người, động viên và phát huy vai trò của con người, trọng dụng con người, nhất là những người tài.

Muốn vậy, chúng ta phải phát triển giáo dục, từ xoá mù chữ đến bổ túc văn hoá (giáo dục thường xuyên – học suốt đời), để có con người, các thế hệ và cả một dân tộc “thông thái” (Bác Hồ nói năm 1946), tức là dạy và học không phải là nhồi nhét chứa đầy kiến thức, mà dạy và học để có tri thức và quan trọng hơn, vận dụng tri thức thành năng lực thực tiễn (“trí lực”) phục vụ cuộc sống của chính mỗi người và cộng đồng.

Đại tướng nhiều lần nói lên tư tưởng kết hợp giáo dục với khoa học và sản xuất, như là một tư tưởng chiến lược phát triển khoa học – giáo dục nước nhà. Cần vận dụng tư tưởng này vào giáo dục, trước hết ở các trường đại học, cao đẳng và cả ở phổ thông. Một trong những nguyên nhân làm giảm sút chất lượng giáo dục, không đáp ứng yêu cầu của xã hội, đạo đức xã hội, thị trường lao động, chính là không tích cực triển khai tư tưởng chiến lược này.

Đại tướng cũng chỉ ra, trong thời đại ngày nay, trường phổ thông không chỉ có nhiệm vụ truyền thụ đơn thuần tri thức phổ thông (Đại tướng rất chú ý giáo dục đạo đức), mà còn phải mang các tính chất, như hướng nghiệp, dạy kĩ thuật tổng hợp, lao động và cả dạy nghề (làm quen với nghề nghiệp).

Tư tưởng chiến lược này đã được triển khai, nhiều quận huyện đã thành lập Trung tâm hướng nghiệp và dạy nghề, nhưng nói chung chưa lay động được tâm lí nặng về khoa cử trong xã hội, hơn thế, nhiều khi còn chạy theo tâm lí đó, làm chậm, thậm chí kéo lùi tiến độ phát triển nền giáo dục”.

Trước những yếu kém, bất cập, tiêu cực trong giáo dục, GS Hạc cũng xúc động khi Đại tướng đã phát biểu với Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ, với đội ngũ chúng ta, đề xuất phải đổi mới căn bản, mạnh mẽ nền giáo dục, theo kịp với thời đại cách mạng thông tin, kinh tế tri thức, hội nhập quốc tế.

Muốn đổi mới giáo dục thành công phải chăm lo phát triển khoa học giáo dục. Đại tướng lo cả tới chương trình và sách giáo khoa, mong sao sớm chỉnh sửa tình trạng “quá tải”, nhất là thừa nhiều tri thức hàn lâm chưa cần thiết đối với học vấn phổ thông, thiếu nhiều năng lực thực hành. Đặc biệt, Đại tướng rất quan tâm đến đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục, khen ngợi những tấm gương tốt, thông cảm với những khó khăn và mong đợi cải thiện đời sống của thầy cô giáo.

  • Văn Chung (ghi)

tin nổi bật

Bộ GD-ĐT dự kiến bỏ xếp hạng đạo đức giáo viên

Đó là một trong những điểm mới được điều chỉnh ở dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung các Thông tư số 01,02, 03, 04/2021/TT-BGDĐT quy định mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp và bổ nhiệm, xếp lương giáo viên.

Học phí tại Hà Nội có thể tăng gấp đôi từ năm học tới

HĐND TP Hà Nội vừa có dự thảo nghị quyết về việc quy định mức thu học phí với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập trên địa bàn từ năm học 2022-2023 đến năm học 2025-2026 để xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ 5 đang diễn ra.

Một hiệu trưởng ở Hải Phòng gửi đơn xin dừng điều hành nhà trường

Hiệu trưởng Trường THPT Quang Trung (Thuỷ Nguyên, Hải Phòng) gửi đơn xin dừng điều hành nhà trường, sau khi sai phạm ở đơn vị cũ bị phanh phui.

ĐH Mỹ thuật công nghiệp Á Châu có hiệu trưởng mới

Ngày 19/5, Tập đoàn Công nghệ CMC bổ nhiệm PGS.TS Nguyễn Ngọc Bình đảm nhiệm vị trí Hiệu trưởng trường ĐH Mỹ thuật công nghiệp Á Châu thuộc tập đoàn.

Sắp giải thể 3 trường cao đẳng công an nhân dân

Năm 2022 sẽ giải thể 3 trường cao đẳng Công an nhân dân và thành lập 3 trường trung cấp Công an nhân dân.

Một bộ phận học sinh phải 'vượt sướng': Gian nan hơn 'vượt khó'

TS Nguyễn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục TP Hà Nội cho rằng có một bộ phận học sinh hiện nay “phải vượt sướng” để thành công. Mà vượt sướng có khi khó hơn cả vượt khó. Như vậy thắng được áp lực tâm lý lại càng khó hơn.

Triển vọng khi học ngành Công nghệ sinh học

Đây có thể coi là ngành học tương lai bởi các nước phát triển đang đua nhau đẩy mạnh phát triển theo công nghệ sinh học. Tại Việt Nam, ngành Công nghệ sinh học cũng nằm trong chiến lược phát triển khoa học công nghệ.

ĐH Y Hà Nội tăng học phí, cao nhất tới hơn 70%

Trường ĐH Y Hà Nội vừa thông qua mức thu học phí mới đào tạo trình độ đại học, sau đại học cho năm học 2022 – 2023. Theo đó, mức học phí của một số chuyên ngành đào tạo sẽ tăng trên 70%.

4 gương mặt xuất sắc nhận Học bổng đại sứ Vương Quốc Anh

Học bổng Đại sứ Vương Quốc Anh với giá trị 800 triệu đồng/ suất đã được trao cho 4 sinh viên xuất sắc, mang đến cơ hội học tập trong môi trường chuẩn quốc tế tại Việt Nam.

6 lợi ích khi học tập tại trường THPT Phạm Ngũ Lão

Được vận hành bởi CEO High School, trường THPT Phạm Ngũ Lão là ngôi trường cấp 3 hiếm hoi có chương trình đào tạo định hướng học sinh trở thành doanh nhân trong tương lai.

Nữ giáo viên tiếng Anh đánh 19 học sinh trong giờ học

Liên quan đến vụ việc cô giáo tiếng Anh bị tố đánh học trò “như cơm bữa”, qua làm việc với đoàn kiểm tra của phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Châu Đức (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu), cô giáo L. thừa nhận đã đánh 19 em của hai lớp khối 9 trong mỗi giờ học.

'Siêu dự án' ĐH Quốc gia Hà Nội chính thức vận hành ở Hòa Lạc

Sau gần 20 năm kể từ ngày khởi công xây dựng ở Hòa Lạc, hôm nay (19/5/2022), ĐH Quốc gia Hà Nội đã chính thức chuyển trụ sở đến cơ sở mới.

Cơ hội nhận học bổng kép từ Ivy Global School

Trường quốc tế Mỹ trực tuyến Ivy Global School (IGS) vừa công bố chương trình học bổng năm học 2022 - 2023: trao học bổng kép từ cấp phổ thông Mỹ, cam kết học bổng du học đại học tại Mỹ. Tổng trị giá chương trình lên tới 7 tỷ đồng.

55/63 tỉnh, thành công bố lịch nghỉ hè

Theo khung kế hoạch thời gian năm học 2021-2022 do Bộ GD-ĐT ban hành đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên, thời gian hoàn thành kế hoạch giáo dục học kỳ II là trước ngày 25/5 và kết thúc năm học trước ngày 31/5.

Bộ Công an công bố đề tham khảo bài thi đánh giá tuyển sinh năm 2022

Vào ngày 18/5, Bộ Công an đã ban hành bộ Đề thi tham khảo của bài thi đánh giá tuyển sinh vào các trường công an nhân dân năm học 2022.