Chúc Tết - một mỹ tục

Nhớ lại hình ảnh của Tết khi còn bé, ta sẽ nhớ điều gì đầu tiên? Nhà thơ Đoàn Văn Cừ nhớ thay rất nhiều người Việt, đấy chính là”Những thằng cu áo đỏ chạy lon ton”…Trẻ con mê Tết nhất trên đời, còn người già, cha mẹ, ông bà ta?

Chiều mùng một, những người bạn già khăn áo tươm tất đến chúc Tết nhau, cùng nhau uống rượu trong vườn lan treo rải những chiếc đèn lồng. Cái lành lạnh thôn quê, khu vườn lan thắp sáng dần lên, bên rượu, hoa và những lời chúc tụng, cái Tết rạng rỡ trên gương mặt những con người có chữ, có lễ và có cái thú vui tao nhã cuối cùng của thời mực Tàu - giấy Bản trước khi thời đại ấy lụi tàn.

Chúng ta đã bước vào thời kỳ khác từ lâu. Thế kỷ mới cũng đã đến từ lâu.

Bữa tiệc “Thạch - Lan - Hương” đã kết thúc, nhưng những “thằng cu áo đỏ chạy lon ton…” còn mãi, hết thế hệ này tiếp nối thế hệ khác. Bánh Chưng - Lang Liêu - Dưa hấu An Tiêm còn mãi và những lời chúc an lành, may mắn cũng còn mãi. Nó mặc nhiên trở thành một nét văn hóa Tết không bao giờ thiếu được.

Bánh Chưng, dưa hấu, thịt mỡ dưa hành… là những sản vật vừa là vật chất vừa là tinh thần. Bánh Chưng, dưa hấu để nhớ công ơn tổ tiên. Câu đối - lời chúc để mang đến niềm vui tinh thần, sự an lành cho nhau.

Câu đối treo lên vách, còn lời chúc sẽ đi từ trái tim, tâm hồn, thành lời nói. Chúc Tết là thể hiện thái độ nhân văn giữa gia đình, bạn bè, cộng đồng, xã hội…

Chúc Tết trở thành văn hóa tinh thần không thể thiếu trong những ngày Tết cổ truyền Việt Nam. Nó không chỉ được bày tỏ trong mỗi gia đình mà còn được thể hiện ở mọi nơi trong ngày Tết: giữa con cái với cha mẹ, giữa cháu chắt với ông bà, ngoài gia đình là bạn bè với bạn bè, người quen với người sẽ quen hay chỉ mới vừa quen…

Nhưng thiêng liêng nhất vẫn là những lời chúc Tết của con cái dành cho cha mẹ, cha mẹ dành cho ông bà - những đấng sinh thành. Đây chính là khoảnh khắc tình yêu thương thật sự được bày tỏ thành lời. Thật hạnh phúc cho những ai ngày Tết sum vầy gia đình đầy đủ người thân, hạnh phúc cho những đứa con vẫn còn đầy đủ cha mẹ, để trong ngày thiêng liêng nhất của một năm, bao nhiêu mong ước, sự tốt lành, yêu thương kết thành những lời chúc đẹp như những bông hoa: chúc ba mẹ, ông bà “khỏe mạnh, sống lâu trăm tuổi”.

Đối với người già thì lúc này được khỏe mạnh sống cùng con cháu là cái phúc cho mình và cũng cho con cháu. Bên cạnh thể hiện tình yêu thương qua lời chúc thì chính sự quan tâm của con cái đến cuộc sống hàng ngày của cha mẹ suốt một năm dài sẽ chọn cho ta ngôn ngữ long lanh nhất. Hơn ai hết, chính con cái là người thấu hiểu tình thương của cha mẹ dành cho mình, thấu hiểu sự hy sinh lặng thầm được thể hiện từ sự chăm sóc bữa cơm, tấm áo giặt giũ sạch sẽ, khi con cái đau ốm. Sức khỏe người mẹ, nỗi lo từ người cha là điều không che giấu được. Chính chúng ta cũng thấu hiểu, rằng sức khỏe, bước chân của năm tháng đi qua vầng trán cha, quầng mắt mẹ hơn ai hết. Đừng quên rằng muốn chăm sóc sức khỏe cho cha mẹ không chỉ là lời nói, nó cụ thể hơn bằng ngay chính giấc ngủ, bữa ăn của cha mẹ. Cái tâm lý bớt dần âu lo về con cái trong chuyện học hành, làm việc ngoài xã hội, sự yên tâm khi con cái đã trưởng thành cũng là nguồn dinh dưỡng tâm hồn quí giá với các bậc cha mẹ.

Vậy thì những lời chúc Tết đấng sinh thành là thể hiện lòng biết ơn và yêu thương cao nhất, đẹp nhất của mỗi người. Để cha mẹ lo âu, ưu phiền về con cái, chúng ta hẳn chưa thể tìm được một lời chúc từ trong tâm.

Hãy nhớ giữ suối nguồn tinh thần trong trẻo dành cho cha mẹ trong đời sống hàng ngày, không chỉ Tết.