Chừng nào cha mẹ còn dùng đòn roi, chúng ta không hề vô can

Cái chết của đứa trẻ 8 tuổi chỉ là hệ quả của một cộng đồng vẫn còn cho phép cha mẹ phát vào mông con vài cái, vụt vào tay chân trẻ vài roi khi chúng không vâng lời. 

Trong một lần đưa con ra chợ, tôi và con trai vô tình chứng kiến cảnh một bà mẹ đang “nổi điên” với cậu con trai cỡ chừng 5-7 tuổi. Không hiểu vì lý do gì, qua thái độ “rú rít” lên của chị, chắc hẳn chị đang tức giận đến tột độ. Tôi loáng thoáng nghe thấy tiếng “mày, tao” và một vài cái vung tay.

Con tôi - lúc ấy mới 3-4 tuổi, thoáng nét sợ hãi trên khuôn mặt, có lẽ vì cháu chưa nhìn thấy cảnh tượng đó bao giờ. Sau vài giây quan sát, cháu quay sang tôi nói: “Cô ấy hư mẹ nhỉ!”.

Tôi có chút giật mình trước đánh giá của con. Hoá ra, khi người lớn chúng ta đang mải mê và tò mò xem tại sao bà mẹ lại nổi giận với đứa trẻ thì ở góc độ của một đứa trẻ được dạy rằng đánh người khác là sai dù bất kể lý do gì, thì con trai tôi đã nhận ra ngay điều ấy.

Mấy ngày qua, dư luận phẫn nộ vì cái chết của một bé gái được xác định là do bạo lực gia đình. Bàng hoàng hơn, những người làm cha làm mẹ trong vụ việc này đều trẻ tuổi, có học thức, có lối sống hiện đại và chắc chắn biết rằng bạo hành trẻ em là việc làm sai trái.

Tôi không muốn nói thêm về sự nhẫn tâm và máu lạnh của những người lớn đánh con trẻ đến chết trong bài viết này. Nhưng có một câu hỏi mà tôi vẫn thầm đặt ra khi đọc những dòng chỉ trích cặp đôi kia trên mạng xã hội: “Liệu anh/ chị đã từng có những cái vung tay với chính đứa con của mình?”. Tất nhiên, nếu có, anh chị cũng sẽ chẳng bao giờ đánh con đến chết như họ. Nhưng hãy thành thật trả lời: “Đã từng có hay chưa?”.

Nếu câu trả lời là có, thì theo định nghĩa về bạo lực gia đình, trong gia đình anh chị đã tồn tại thứ mà các anh chị đang tỏ ra phẫn nộ với nó. Chỉ khác là ở mức độ nhẹ hơn.

{keywords}
Một đứa trẻ bị bạo hành đến chết có phải là nhờ sự cho phép của cả một “ngôi làng” hay không? Ảnh minh hoạ: UN

Tôi đã từng chứng kiến những cuộc tranh cãi trên mạng xã hội về việc có nên dùng roi vọt với con cái hay không. Không ít bậc cha mẹ, cũng giống như cặp đôi kia - có học thức, có hiểu biết, có địa vị trong xã hội, nhưng họ vẫn cho rằng nên dùng roi vọt để răn đe, tất nhiên, vẫn là ở “mức độ” cho phép. Thậm chí, nhiều người kể về tuổi thơ roi vọt và cho rằng đòn roi giúp họ lớn lên, giúp họ thành người tử tế. Thậm chí nữa, họ còn tỏ ra biết ơn những trận đòn roi ấy.

Quay lại vụ việc của bé gái 8 tuổi, khi bi kịch xảy ra, nhiều người lên án những người hàng xóm vô tâm, chỉ trích ban quản lý toà nhà làm việc hời hợt, thậm chí vạch tội cơ quan chức năng đã không truy cứu đến nơi đến chốn. Chúng ta bị cơn phẫn nộ dẫn dắt mà quên mất rằng, khi ấy, những người có trách nhiệm kia, họ cũng chỉ nhìn thấy một đứa trẻ bị đánh đòn… như ở rất nhiều gia đình khác, thậm chí như chính trong gia đình họ.

Có một câu ngạn ngữ của người Nigeria, chắc nhiều người đã từng nghe: “Cần tới cả một ngôi làng để nuôi dạy một đứa trẻ” (tiếng Anh: It takes a village to raise a child). Câu nói này hàm ý rằng tâm hồn, tính cách, sự trưởng thành của một đứa trẻ không chỉ bị ảnh hưởng bởi cha mẹ chúng, mà còn bị tác động rất nhiều bởi môi trường xung quanh.

Vậy thì, liệu trong câu chuyện đau lòng ngay giữa thành phố hoa lệ của chúng ta, liệu có phải một đứa trẻ bị bạo hành đến chết cũng là nhờ sự cho phép của cả một “ngôi làng” hay không?

Chừng nào, trong mỗi gia đình, vẫn còn chuyện phát mông con vài cái để răn đe, vẫn còn những chiếc roi mây được đặt mua công khai trên mạng, vẫn còn những khoe khoang không chút ái ngại về việc “vừa cho thằng A, con B một trận đòn”… thì chừng ấy vẫn còn những đứa trẻ như bé An, âm thầm cắn răng chịu đựng những cái roi vụt xuống đến tím người. Bởi vì chẳng có ai ở trong những ngôi nhà ấy để đánh giá được “mức độ” của những răn đe ấy. 

Nhiều phụ huynh có thể sẽ bao biện rằng: Cũng là đánh nhưng đánh thế nào đủ để răn đe, chứ không ai đi đánh thừa sống thiếu chết con mình. Ranh giới giữa tội ác và cái được gọi là “dạy con” thật là mong manh. Và chính người lớn chúng ta tự cho mình cái quyền xác định ranh giới ấy.

Nguy hiểm hơn, những đứa trẻ bị đánh lâu dần sẽ tưởng rằng chúng đáng bị đánh đập, tưởng rằng đó là cách mà con người ứng xử với nhau. Ai cũng biết điều đó rồi sẽ dẫn tới thứ gì khi những đứa trẻ ấy lớn lên, sinh con, và làm một người trưởng thành như chúng ta.

Dạy con chưa bao giờ là một công việc dễ dàng. Nhất là khi chúng ta chọn không đòn roi với bọn trẻ, thì công cuộc ấy còn khó hơn gấp nhiều lần. Sự hiểu biết, kỹ năng, sự làm gương của cha mẹ lúc này mới thực sự là thứ mà chúng ta cần. Đó cũng chính là những yếu tố khiến việc làm cha mẹ trở thành một công việc vô cùng khó khăn, một công việc của con người, thay vì chỉ dùng sức mạnh của kẻ to xác uy hiếp một sinh linh yếu thế hơn mình.

Nguyễn Thảo

Ranh giới giữa hư và đúng

Ranh giới giữa hư và đúng

Nhiều cha mẹ mệt mỏi với lo lắng "con cãi cha mẹ trăm đường con hư". Nhưng cần phân biệt khi nào là cãi hư và cãi đúng.

tin nổi bật

Cha mẹ cũng rất áp lực, kết nối với con thế nào

Cha mẹ chưa hiểu mục đích của những hành vi ứng xử sai ở trẻ, thường nghĩ rằng con cố tình làm trái ý mình. Tuy nhiên, xung quanh hành vi ứng xử sai đó còn rất nhiều nguyên nhân.

Nỗi oan khó giải của người phụ nữ trúng số độc đắc ở Long An

Trúng số độc đắc, chị Lành chưa kịp vui đã hứng chịu nhiều nỗi oan trên trời rơi xuống. Người ta đồn chị có tình ý với người khách mua nợ vé số; phụ bạc chồng nghèo, dắt con bỏ nhà đi tìm hạnh phúc mới.

Mẹ chồng cưới ‘gái 3 con, 1 đời chồng’ cho con trai

Chấp nhận cho con trai quen biết, cưới người con gái đã 1 đời chồng, có 3 con, bà Hạnh chịu nhiều áp lực. Tuy nhiên, cùng với lòng bao dung, quan điểm hiện đại, bà yêu thương, cưng chiều con dâu hết mực.

Gia đình 3 con được ưu tiên mua nhà ở Trung Quốc

Nhiều thành phố ở Trung Quốc đã công bố một số chính sách ưu đãi nhà ở đối với những gia đình đông con. Đây là nỗ lực nhằm thúc đẩy tỷ lệ sinh vốn đang giảm mạnh ở nước này.

Tài xế công nghệ rơi thảm cảnh, phải bán tháo xe,"chạy làng" thời bão giá

Sau 8 năm chạy xe công nghệ, anh Tuấn phải bán xe trả nợ và níu kéo cuộc hôn nhân đang đứng trước bờ vực thẳm...

Ông bà Trung Quốc từ chối chăm cháu

Ở xứ tỷ dân, việc các bậc ông bà giúp con cái họ nuôi dạy cháu là nét văn hóa. Tuy nhiên, nghĩa vụ xã hội đó dần thay đổi khi nhiều người về hưu chỉ muốn tận hưởng cuộc sống riêng.

Gia đình ở Thanh Hóa giành 10 HCV Taekwondo SEA Games

Vận động viên Nguyễn Thị Hương (26 tuổi) vừa giành HCV SEA Games 31 môn Taekwondo hạng 73 kg, đây cũng là HCV thứ 10 của gia đình Hương qua các kỳ SEA Games.

Chuyện tình xúc động của chàng lơ xe và hoa khôi Long An

MC Ngọc Lan không khỏi xúc động chứng kiến màn “cầu hôn cho kiếp sau” tại Tình trăm năm sau khi lắng nghe chuyện tình đẹp như cổ tích của chàng lơ xe và hoa khôi Long An.

Món đồ nhỏ trong túi chồng khi vào ca đêm - bằng chứng ngoại tình cay đắng

Đã là vợ chồng phải sống đúng với lời thề trong đám cưới - sống hạnh phúc, có trách nhiệm và biết chịu trách nhiệm. Nếu lúc nào cũng phải nơm nớp lo giữ chồng, thì làm sao mà sống thọ.

Chữa lành tâm hồn bằng thái độ sống tích cực

Để có được năng lượng tích cực, trước tiên phải tìm đến môi trường, con người có năng lượng tích cực để họ đánh thức năng lượng này bên trong chúng ta.

Trót cho con gái 20 ngày tuổi, mẹ cạn nước mắt tìm suốt 25 năm

25 năm trước, trong hoàn cảnh không thể khác hơn, bà Bảy cắn răng, nuốt nước mắt ký giấy, cho đi đứa con gái mới 20 ngày tuổi.

Người phụ nữ U60 đam mê tập gym, thành quả khiến nhiều người kinh ngạc

Dù sắp bước sang tuổi 60 nhưng nếu nhìn từ xa, ai cũng nghĩ người phụ nữ này là thiếu nữ 18 tuổi.

Người phụ nữ bật khóc tìm được ân nhân cho vay tiền 20 năm trước

Khi đã trở thành bà chủ, cuộc sống trở nên sung túc, Xuân Mai làm mọi cách để tìm lại người đã cứu mạng và cho mình vay tiền 20 năm trước. Hôm gặp được, cô ôm lấy vị ân nhân khóc không ngừng.

6 hành động yêu thương của cha mẹ lại vô tình khiến con trở nên nhút nhát, ỷ lại

Ai cũng muốn con mình năng động, giỏi giang, là điểm sáng trong đám đông. Nhưng ít bố mẹ nào nhận ra rằng, những hành vi này của mình lại khiến con trở nên nhút nhát.

Cách người khôn ngoan đối phó với kẻ nói dối

Không có phương pháp nào là phù hợp nhất để đối phó với tất cả những lời nói dối và tùy hoàn cảnh, loại nói dối mà người khôn ngoan sẽ có cách đối phó riêng.