Đại dự án 8.000 tỷ đắp chiếu, hết tiền không lối thoát

Dự án gang thép Thái Nguyên mở rộng giai đoạn 2 vẫn nằm đắp chiếu. Nếu gánh nặng này không sớm được dỡ bỏ, Công ty CP gang thép Thái Nguyên sẽ gặp nhiều khó khăn.

Gánh nặng dự án dở dang

Dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 của Công ty CP Gang thép Thái Nguyên (TISCO) có vốn đầu tư hơn 8.100 tỷ đồng. Dự án được khởi công từ tháng 9/2007 nhưng đã phải tạm dừng từ quý I/2013. Dự án dở dang do gặp khó khăn trong việc thu xếp vốn khi dự án kéo dài và tổng mức đầu tư điều chỉnh tăng cao. Trong khi đó, hợp đồng EPC ký kết giữa chủ đầu tư và nhà thầu Trung Quốc phát sinh tranh chấp chưa giải quyết được.

Tại thời điểm chuyển giao trọng trách xử lý 11 dự án yếu kém sang Ủy ban quản lý vốn cách đây không lâu, báo cáo của Bộ Công Thương nêu rõ: Hiện chưa có hướng giải quyết dứt điểm những phát sinh tranh chấp, vướng mắc với nhà thầu MCC. Từ khi dừng thi công vào tháng 6/2012 đến nay, phía TISCO đã trải qua 12 lần đàm phán với nhà thầu MCC.

{keywords}
Một góc dự án gang thép Thái Nguyên mở rộng giai đoạn 2

Ngoài ra, theo Bộ Công Thương, việc thanh quyết toán với 14 nhà thầu phụ trong nước vẫn chưa hoàn tất do nhiều khối lượng thi công dở dang không đủ điều kiện nghiệm thu, thanh toán theo hợp đồng đã ký 3 bên TISCO, MCC và nhà thầu phụ.

Chia sẻ với PV. VietNamNet về tình trạng dự án này, đại diện Tổng công ty Thép Việt Nam (VnSteel) cho hay: Tổng số thiết bị đã lắp đặt ở dự án chiếm khoảng 20-30%, riêng lò cao đã lắp đặt được trên 60%. Những thiết bị chi tiết hơn của dự án vẫn để trong kho bảo quản. Những thiết bị cần máy lạnh vẫn có để bảo quản. Điều quan trọng là dự án này chưa nghiệm thu, chưa hoàn thành cho nên về cơ bản nhiều thiết bị vẫn chưa được nhà thầu bàn giao cho TISCO.

Công ty CP Gang thép Thái Nguyên:

Dự án giai đoạn 2 vẫn dừng thi công và Thanh tra Chính phủ công bố kết luận thanh tra, Cơ quan cảnh sát điều tra - Bộ Công an khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam một số nguyên cán bộ lãnh đạo chuyên môn của TISCO và Vnsteel. Điều này đã ảnh hưởng đến tư tưởng của đội ngũ, làm giảm mức độ tín nhiệm của doanh nghiệp, tác động tiêu cực đến việc thực hiện nhiệm vụ sản xuất kinh doanh của công ty.

“Điểm khó nhất của dự án là thiếu vốn để tiếp tục thi công”, đại diện VnSteel cho biết.

Một nguyên thứ trưởng Công Thương cho rằng: Đây là dự án có tỷ lệ vay 90%, trong đó 45% vay ưu đãi của Ngân hàng Phát triển Việt Nam, còn lại vay thương mại. Khi đã đi vay 90% thì dù gì đi nữa cũng phải tính chuyện trả vì không ai trả thay cả. Ngân hàng là người cho vay phải tính toán, thẩm định. Nếu dự án không hiệu quả, khả năng trả nợ kém thì họ không cho vay.

“Sau khi tính điều chỉnh tổng mức đầu tư lên 8.100 tỷ thì dự án vẫn được đánh giá có hiệu quả. Tổng công ty tư vấn xây dựng Việt Nam của Bộ Xây dựng thẩm định và đưa ra con số tính toán, cả 3 phương án vay đều cho thấy dự án có hiệu quả, tỷ lệ hoàn vốn nội bộ IRR từ 16-17,1%. Như vậy dự án có khả năng trả nợ”, vị này cho biết.

Nói về lý do dự án chưa thể hoàn thành, vị này cho rằng: Yếu tố chủ quan là năng lực Ban quản lý dự án kém. Ngoài ra, sau khủng hoảng tài chính năm 2007, mặt bằng giá thay đổi, giá vật tư nguyên liệu lên mặt bằng mới. Những quy định liên quan đến tiền lương, tỷ giá ngoại tệ,... cũng thay đổi. Sau khi điều chỉnh tổng mức đầu tư, dự án vẫn không thu xếp được vốn nên phải tạm dừng.

"Ngoài ra, tổng thầu Trung Quốc tại dự án này có nhiều điểm rất không ổn", vị này cho hay.

Cách duy nhất: Thoái hết vốn nhà nước khỏi TISCO 

Ngoài dự án mở rộng giai đoạn 2 đang đắp chiếu, TISCO vẫn tiếp tục hoạt động sản xuất.

Báo cáo mới nhất của Công ty CP Gang thép Thái Nguyên cho thấy, dù đang phải mang trên vai gánh nặng từ dự án mở rộng giai đoạn 2 nằm đắp chiếu, nhưng 6 tháng đầu năm TISCO vẫn đạt doanh thu gần 5.500 tỷ đồng, nộp ngân sách 115 tỷ đồng. Lợi nhuận hợp nhất 46 tỷ đồng.

{keywords}
Bên trong kho chứa thiết bị chưa lắp đặt của dự án.

“Trong điều kiện dự án giai đoạn 2 chưa có tiến triển, ngân hàng Vietinbank bán nợ của TISCO sang Công ty quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC), tình hình tài chính gặp nhiều khó khăn do các ngân hàng chuyển nhóm nợ đối với công ty. Công ty tiếp tục chủ động làm việc với các ngân hàng, các đối tác cung cấp nguyên vật liệu và nhà phân phối, lập kế hoạch sản xuất đảm bảo có hiệu quả trong từng thời kỳ để lo vốn phục vụ sản xuất kinh doanh”, báo cáo của TISCO cho biết.

Đại diện Tổng công ty Thép Việt Nam cho hay, hiện TISCO vẫn giữ được sản xuất và tiêu thụ, 4 năm qua sản xuất và tiêu thụ đều tăng trưởng. Thị phần gang thép chiếm khoảng 8-10%. Họ vẫn đảm bảo tiền lương trung bình 8,5 triệu đồng cho gần 5.000 lao động, đóng góp ngân sách.

“4 năm qua công ty đều có lãi. 6 tháng đầu năm nay cũng lãi mấy chục tỷ đồng”, lãnh đạo VnSteel cho biết.

Nói về lối thoát của dự án này, lãnh đạo VnSteel cho rằng: Thoái vốn là giải pháp tốt nhất cho dự án. Khi đã thoái vốn thì theo quy định pháp luật, thông qua đấu giá, đảm bảo tính thị trường, công khai, minh bạch và công bằng cho tất cả.

Nếu Gang thép Thái Nguyên không thoái vốn nhanh thì khó khăn càng thêm chồng chất. Mặc dù TISCO đang sản xuất có lãi nhưng gánh nặng từ dự án mở rộng giai đoạn 2 đắp chiếu khiến việc vay vốn ngắn hạn càng thêm khó. Chưa kể, lãi mẹ đẻ lãi con ở dự án mở rộng giai đoạn 2 sẽ khiến TISCO càng để lâu càng mất thêm tiền.

“Thoái vốn sớm có nhà đầu tư mới vào, có năng lực tài chính, bơm nguồn tài chính vào vừa giải quyết dự án vừa nâng cao sản xuất”, đại diện VnSteel nhận định.

Phương án xử lý dự án mở rộng gang thép Thái nguyên giai đoạn 2 theo Đề án ban hành theo Quyết định 1468 ngày 29/9/2017 của Thủ tướng Chính phủ là thoái vốn nhà nước và tái cơ cấu lại Công ty CP Gang thép Thái Nguyên. Trường hợp phương án này không thành công sẽ xem xét lựa chọn các phương án: Một là bán dự án; hai là kêu gọi doanh nghiệp, nhà đầu tư góp vốn đầu tư dự án.

Lương Bằng

Khám xét dinh thự của cựu Chủ tịch HĐQT Gang thép Thái Nguyên

Khám xét dinh thự của cựu Chủ tịch HĐQT Gang thép Thái Nguyên

Cơ quan CSĐT Bộ Công an vừa khám xét nhà ông Trần Văn Khâm, cựu Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc Công ty Gang thép Thái Nguyên, tại tổ 13, phường Trung Thành, TP Thái Nguyên.

tin nổi bật

EVN đề xuất tăng giá điện, Bộ Công Thương và chuyên gia nói gì?

Bộ Công Thương đang phối hợp với các bộ, ngành xem xét đề xuất tăng giá điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). EVN dự báo năm 2022 lỗ hơn 31.000 tỷ đồng do chi phí sản xuất điện và mua điện tăng cao.

Doanh nghiệp bất động sản xoay xở tìm vốn

Trước khó khăn thị trường, nhiều doanh nghiệp bất động sản đang tìm nhiều cách để giải quyết bài toán nguồn vốn.

Ra luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhưng thiếu thông tin về bên được hỗ trợ

VCCI cho rằng, các nội dung tại Dự thảo Báo cáo triển khai Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa của Bộ Kế hoạch và Đầu tư vẫn được xây dựng chủ yếu từ góc nhìn của các cơ quan quản lý Nhà nước, thiếu góc nhìn từ doanh nghiệp thụ hưởng.

Doanh nghiệp xoay xở giải áp lực cho 'bài toán trái phiếu'

Nhà đầu tư mất niềm tin vào thị trường trái phiếu nhưng đây là kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế. Doanh nghiệp sẽ cần nhiều giải pháp để giải tỏa áp lực đáo hạn tới đây.

Hàng hóa xuất khẩu bị đánh thuế cao nếu không cắt giảm phát thải khí nhà kính

Hàng hóa sắp tới vào thị trường EU sẽ trở nên đắt đỏ hơn, trừ khi doanh nghiệp thực hiện cắt giảm phát thải khí nhà kính. Cơ chế này sẽ ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của nhiều doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam.

Khách du lịch châu Mỹ, châu Á đến Việt Nam tăng vọt

Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, trong tổng số gần 597.000 lượt khách quốc tế đến Việt Nam tháng 11/2022, lượng khách đến từ các nước châu Á và châu Mỹ tăng vọt.

Cò đất qua thời 'ăn dày'

Người mua đã thận trọng hơn, hết thời một mảnh đất qua tay nhiều cò, giá bị đẩy lên hàng trăm triệu đồng.

Thủ tướng: Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng kinh tế đơn thuần

Việt Nam lấy con người làm mục tiêu cho sự phát triển, người dân hưởng thụ thành quả của kinh tế xanh và Chính phủ không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần.

Trung Quốc mạnh tay bơm tiền giải cứu thị trường bất động sản

Chính phủ và các ngân hàng ban hành một loạt chính sách tín dụng nhằm cứu thị trường bất động sản.

Việt Nam lãng phí 3 tỷ USD/năm do không tái chế nhựa: Làm gì để biến rác thành tiền?

Hàng chục nghìn tấn rác thải ra môi trường mỗi ngày đang bị coi là rác, là thứ bỏ đi, nhưng ít tai biết rằng rác chính là tiền.

Mục tiêu 1 triệu căn nhà ở xã hội: Khó từ vạch xuất phát

Thiếu nguồn vốn và cơ chế chính sách, mục tiêu 1 triệu căn nhà ở xã hội đang có nguy cơ gặp khó, ngay từ bước khởi đầu.

Chi phí nhiên liệu tăng chóng mặt, EVN đối mặt lỗ khủng

Biến động giá nhiên liệu (than, dầu, khí) thế giới làm cho chi phí sản xuất điện và mua điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) tăng rất cao.

Huyện có đến 126 làng cổ, thu ngân sách nghìn tỷ mỗi năm

Với lợi thế có nhiều làng nghề và cụm công nghiệp, huyện Thường Tín (Hà Nội) đã giải quyết việc làm cho hàng nghìn lao động. Năm 2022, thu nhập bình quân đầu người ước đạt 63 triệu đồng⁄năm.

Những triệu phú hàng rong kỳ lạ ở Ấn Độ, thu nhập hàng triệu USD/năm

Những triệu phú "ngầm" này đã tiết kiệm và chi hơn hơn 500.000 USD để mua bất động sản nhưng lại để người thân đứng tên.

Chỉ vì cái khay nhựa, một doanh nghiệp thuỷ sản Việt mất thị trường xuất khẩu vào EU

Vừa qua có doanh nghiệp xuất khẩu mặt hàng tôm Việt Nam bị mất thị trường EU chỉ vì từ chối thay đổi khay nhựa đóng gói - lãnh đạo VASEP chia sẻ.