
Trân trọng giới thiệu bài viết của nguyên Bộ trưởng Thông tin & Truyền thông, Chủ tịch Hội truyền thông số Việt Nam Lê Doãn Hợp về Đại tướng Võ Nguyên Giáp:
Tôi lớn lên, được học, được nghe các thế hệ cha anh kể về những con người đã trở thành huyền thoại của Đảng ta, mà nhiều nhất là Bác Hồ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Tiếp đó là những năm tháng quân ngũ qua những người chỉ huy chiến trận gần gũi của mình, tôi được nghe nhiều về Đức vì dân và tài cầm quân đánh giặc của nhiều tướng lĩnh lừng danh của Quân đội ta trong đó có Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Ước mong được gặp Đại tướng như một giấc mơ, khát vọng thời binh nghiệp và trai trẻ của tôi.
Đất nước thống nhất, rời quân ngũ tôi về quê công tác. Từ cuối thập kỷ 80, được đứng trong hàng ngũ những người lãnh đạo của TP Vinh, rồi tỉnh Nghệ An. Thông qua công việc, tôi được gặp rất nhiều các lãnh đạo cao cấp các thế hệ của Đảng, Nhà nước và Quân đội ta, trong đó có Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Tôi và nhiều đồng chí lãnh đạo cũng như nhân dân tỉnh nhà được gặp Đại tướng nhiều hơn trước hết bởi sự quan tâm đặc biệt của Đại tướng dành cho quê hương Bác Hồ.
Nghệ An là quê hương thứ 2 (như lời Đại tướng nói) vì Đại tướng là con rể của xứ Nghệ. Đây còn là nơi sinh ra hàng ngàn chiến sĩ cộng sản kiên trung, hàng trăm lão thành cách mạng và hàng chục lãnh tụ tiền bối, hoạt động cùng thời với Võ Đại tướng, họ đã anh dũng hy sinh trong các lao tù khắc nhiệt của thực dân Pháp, luôn được Đại tướng ngưỡng mộ và tôn vinh.
Nghệ An là vùng đất có hơn một trăm tướng lĩnh đủ các quân binh chủng từ Thiếu tướng đến Đại tướng, chiến đấu hết mình dưới là cờ bách chiến bách thắng của Đại tướng và Quân đội nhân dân Việt Nam. Nghệ An là nơi cung cấp hơn 25 sư đoàn quân chính quy trung thành, dũng cảm trong 2 cuộc kháng chiến đánh Pháp, chống Mỹ mà Đại tướng là Tổng tư lệnh tối cao... Chính vì những lẽ đó mà Đại tướng đã dành sự quan tâm đặc biệt cho quê hương Xô Viết anh hùng.
Sau đây, tôi xin chọn lọc và nêu lên một số kỷ niệm sâu sắc mà tôi được biết, được chứng kiến về Đại tướng Võ Nguyên Giáp:
Năm 1986, Nghệ Tĩnh mở Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ 12. Đại tướng Võ Nguyên Giáp được TƯ phân bổ về ứng cử để bầu làm đại biểu đi dự Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 6. Đại hội Đảng bộ Nghệ Tĩnh đã tín nhiệm bầu cho Đại tướng với số phiếu tín nhiệm tuyệt đối 100%, đây là sự tín nhiệm hiếm có của các lãnh đạo TƯ thời bấy giờ.
Thấy Đại tướng tín nhiệm cao, rất nhiều đại biểu đến chúc Đại tướng tiếp tục có tín nhiệm ở Đại hội 6, để sau đại hội nhận trọng trách cao hơn. Đại tướng vui vẻ trao đổi với mọi người: “Đó là tấm lòng của Đảng bộ và nhân dân Nghệ Tĩnh dành cho tôi, còn là cán bộ đảng viên thì phải làm việc theo sự phân công của Đảng”. Đó là một lời nói thành tâm, có tầm nhìn vượt trước và tính Đảng rất cao.
Trong những ngày trù bị cho Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 6, trước một số thông tin còn nhiều băn khoăn liên quan đến Đại tướng, các đại biểu trong đoàn Nghệ Tĩnh đề nghị cần được giải đáp. Đại tướng đã ôn hòa trao đổi: “Hãy để Đại hội lo việc lớn, việc riêng của tôi dù rất cần thiết, nhưng với Đại hội vẫn là việc nhỏ; tôi coi đây là một trục trặc kỹ thuật. Mà thường sau mỗi lần trục trặc kỹ thuật, chúng ta lại được đón nhận một bông hoa hồng”.
Đại tướng đã rất khéo léo, mượn hình tượng của Đài truyền hình VN hồi đó hay bị rớt sóng, và cứ mỗi lần rớt sóng lại đưa lên màn hình một bông hoa hồng để khán giả vui lòng chờ đợi. Ngẫm kỹ những lời nói của Đại tướng, chúng ta càng hiểu hơn tính kỷ luật và văn hóa ứng xử của Đại tướng cao đẹp nhường nào.

Mùa hè năm 1996, Đại tướng vào làm việc và nghỉ dưỡng ở thị xã Cửa Lò. Tôi được Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Bá phân công nhiều lần tiếp cơm gia đình Đại tướng.
Một buổi chiều, sau khi ăn xong, Đại tướng gọi tôi về phòng nghỉ và dặn: “Chú tìm 1 chiếc bản đồ Đông Dương đưa đến đây ta bàn một việc rất hay”. Tôi giao cho anh em văn phòng Tỉnh ủy tìm mãi mới có 1 chiếc bản đồ Đông Dương từ nguồn của Bộ tư lệnh Quân khu 4. Hôm sau tôi mang bản đồ đến, Đại tướng xem bản đồ rất kỹ và vạch 1 đường từ quê Bác (Nam Đàn) lên cửa khẩu Thanh Thủy, sát biên giới của tỉnh Bu Lây Khăm Xây (Lào).
Đại tướng nói với tôi, đây là con đường ngắn nhất, tốt nhất nối liền 3 nước Đông Dương. Nghệ An cần mở con đường này càng sớm càng tốt. Lúc bấy giờ mở 1 con đường lên biên giới dài hơn 70 km, khi ngân sách tỉnh nhà thu chưa được 50% tổng chi sẽ không đơn giản chút nào. Tôi lại đang là Phó Bí thư thường trực Tỉnh ủy, chưa đủ quyền lực để quyết định. Tôi đề nghị Đại tướng nói thêm với các đồng chí chủ trì của tỉnh, nhưng Đại tướng chỉ dặn: Chú cấp phó nhưng còn trẻ, quỹ thời gian còn dài, đủ điều kiện để làm được việc này.
Gần 4 năm sau, khi nhận trọng trách Chủ tịch UBND tỉnh, tôi mới đủ điều kiện để triển khai chỉ thị của Đại tướng.
Đầu năm 2000, tôi tổ chức một đoàn đi khảo sát con đường mà Đại tướng đã vạch ra gồm các cơ quan: Tỉnh đội, Bộ đội biên phòng, công an, các sở GTVT, KHĐT, lâm nghiệp, tài chính, UBND huyện Thanh Chương… Đoàn tiến sâu vào rừng, lội suối, leo núi, vượt đèo xác định từng tọa độ và hướng đi. Sau nhiều ngày khảo sát, nghiên cứu, chúng tôi lập dự án triển khai. Đề án được Ban thường vụ Tỉnh ủy thông qua, được tỉnh bạn Bu Lây Khăm Xây phối hợp cùng mở của khẩu và thông đường sang quốc lộ 1 của Lào. Dự án được triển khai tích cực nên cuối năm 2003 đã hoàn thành và thông tuyến. Đây là con đường đạt tiêu chuẩn 4 nhất:
- Ngắn nhất để nối liền 3 nước Đông Dương, ngắn nhất trong các con đường nối từ Vinh lên biên giới Việt Lào. Độ dài chỉ có 71 km, trong khi Vinh đi cửa khẩu Nậm Căn (Kỳ Sơn) dài 326 km. Vinh đi cửa khẩu Thông thu (Quế Phong) dài 250km.
- Bình độ thấp nhất so với các con đường ra biên giới hiện có.
- Độ cua và cong ít nhất nên xe ca, xe có trọng tải lớn đi lại rất thuận lợi.
- Cảnh quan núi rùng, sông nước 2 bên đường đẹp nhất.
Nhìn con đường đã mở và đưa vào sử dụng, triển vọng và hiệu quả đạt được trong tương lai, chúng ta mới thấu hiểu hết tầm nhìn chiến lược của Đại tướng, không chỉ trong khoa học quân sự, mà cả trong giao thông vận tải, kinh tế, an ninh, quốc phòng và đối ngoại cả trước mắt và lâu dài.
Năm 2001, nhân kỷ niệm ngày sinh lần thứ 90 của Đại tướng, chúng tôi đến chúc thọ, Đại tướng đón tiếp chúng tôi như người thân trong gia đình và tìm chọn trong hàng trăm bức trướng của đồng bào, đồng chí, chiến sỹ cả nước tặng cho mình một bức trướng mà ông thích nhất cho chúng tôi xem của nhà báo, nhà giáo Hồ Cơ cũng là một người con xứ Nghệ vừa tặng với dòng chữ:“Văn lo vận nước Văn thành Võ
Võ thấu lòng dân Võ hóa Văn”
Có thể nói đây là 14 chữ “vàng” đúc kết, chưng cất, kết tinh suốt bề dày hoạt động cách mạng của Đại tướng. Đây cũng là 14 chữ toát lên toàn bộ giá trị nhân văn mà cả cuộc đời Đại tướng đã dày công rèn đắp.
Đại tướng đã ra đi, nhưng những giá trị đạo đức, tài năng và văn hóa của vị anh hùng dân tộc với 65 năm đeo quân hàm Đại tướng mãi tỏa sáng cho muôn thế hệ mai sau. Chúng ta biết ơn Đại tướng, thần tượng của toàn dân.
Lê Doãn Hợp