Ít người biết rằng, sau những giờ phút bận rộn với các dự án phim ảnh và âm nhạc, đạo diễn Việt Thanh lại tìm đến với thế giới của những món đồ cổ mang đậm tính dân tộc. Với ông, việc cầm, chạm, nâng niu những món đồ cổ yêu thích chính là cách đạt đến sự cân bằng hoàn hảo trong cuộc sống.

Tìm bình yên trong thú vui sưu tập

Đạo diễn Phạm Việt Thanh cất chứa cả một kho sưu tập. Từ những món đồ cổ như BST gốm qua các thời kì Đông Sơn, Chu Đậu, đời Hán…; bộ bàn ghế, giá sách thời Minh; những pho tượng cổ… tới BST tranh Hoàng Hà Tùng, những chiếc đồng hồ, máy đánh chữ từ thời kì chiến tranh thế giới thứ 2, vài chiếc máy ảnh cổ hay những pho tượng tí hon thời hiện đại về tiểu hòa thượng Thiếu Lâm đang tập võ…
Việt Thanh chia sẻ: Nghề đạo diễn ít thời gian, nhiều áp lực và thú vui sưu tầm giúp ông cân bằng cuộc sống. Nó tạo cho ông sự say mê, hứng thú, thấy cuộc đời có ý nghĩa hơn và càng cố gắng làm việc để phục vụ lại thú vui của mình.

Khi giới thiệu về BST gốm, ông hồ hởi khoe những vết đờm, lỗi men của thời xa xưa nhưng qua hàng ngàn năm tồn tại, nó trở nên quý hiếm. Ông còn giới thiệu về những chi tiết trang trí tinh tế như cách người xưa làm con rắn cạnh bình; giải thích cùng một thời kì tại chiếc bình này còn men mà chiếc kia thì không…

Thú chơi đồ cổ cũng tác động khá nhiều đến cách nghĩ, cách làm của ông. Bằng chứng là khi thực hiện một video clip hay đạo diễn một chương trình nghệ thuật lớn, cách làm của ông ngày càng đơn giản hơn, hướng tới những điều giản dị mà đúng bản chất.

Tỉ mỉ và chăm chút, thói quen của người sưu tập

Phạm Việt Thanh ưa dùng những vật dụng cũ kĩ để trang trí phòng ốc. Khi góp thêm một món đồ vào BST, ông lại nghĩ cách để tạo hình lại ngôi nhà, cho món đồ mới một không gian hòa hợp. Và sau mỗi lần “deco” lại, ông thấy vui lên vì mình như có một căn nhà mới.

Ông thường thay tranh theo mùa và trưng bình lọ theo những mùa hoa. Chẳng hạn, tháng 4 cắm hoa loa kèn, tháng 6 bày hoa sen, tháng 10 chơi hoa cúc… Ông kể có một năm nhà ông mua được những cành violet hiếm hoi ngày bão, cắm vào chiếc bình to bày trên giá sách, những cành hoa gãy xòa xuống mà đến tận bây giờ nhớ lại ông vẫn phải thốt lên “trời ơi, nó đẹp tuyệt vời”.

Ông thường dùng những chiếc cốc nhỏ làm đồ chặn giấy, chiếc tô to dùng để bày hoa quả và những chiếc bình lớn nhỏ thì dùng để cắm hoa… Đó là cách ông chơi với những món đồ yêu thích, thư giãn sau những phút giây căng thẳng. Vợ ông, nghệ sĩ Lê Khanh cũng ủng hộ sở thích này của chồng khi trang trí phòng ngủ bằng chiếc bình nhỏ miệng nông bày ra một phần chuỗi ngọc trai…


Mê đắm các “sứ giả” của văn hóa dân gian

Phạm Việt Thanh chia sẻ, ngày xưa bố ông sưu tập tượng, tranh và có lẽ thú vui sưu tập ông được “nhiễm” từ bố. Ông mê đồ cổ bởi giá trị của tháng năm, bởi lịch sử của chính nó. Khi cất chứa những món đồ xưa cũ, đặc biệt là gốm, ông như thấy mình có cả một lịch sử tạo hình của dân tộc ở trong nhà.

Có lần được thưởng thức món mạch nha đơn truyền thống của vùng Glen Ord, ông ngạc nhiên sao lại có đất nước chăm chút cho những giá trị văn hóa tinh thần đến thế. Ẩn trong từng giọt mạch nha đơn sóng sánh màu hổ phách là cả quy trình sản xuất lâu đời từ thế kỉ 19, phảng phất phong vị của đất nước Scotland: cổ kính, thanh bình, và dễ chịu đến lạ lùng. Những giá trị này, theo ông, luôn gợi cho người ta cảm xúc khó quên về nền văn hóa lâu đời của Scotland.
Nói đến văn hóa dân gian Việt Nam, Việt Thanh cho biết sắp tới ông có dự định về đề tài làm then của người Tày. Ông đã viết xong kịch bản và đang lo kinh phí. Chỉ cần qua tháng 5, tháng 6, khi người dân tộc đã gặt mùa và bắt đầu làm đất là có thể bắt tay vào thực hiện. Ông bảo ngày trước, kiếm tiền chơi đồ cổ bằng việc làm dân ca, nhạc tiền chiến, nhạc đỏ và bây giờ lại quay lại với văn hóa dân gian.

Ưa thích những gì cũ kĩ ẩn chứa hồn dân tộc và thành công nhờ những dự án âm nhạc giàu tính dân tộc, có lẽ đây là cái duyên cũng là cái nợ của đạo diễn Việt Thanh.

Huyền My