Hiện Bộ TT&TT và Bộ Tài chính đang gấp rút hoàn thiện dự thảo Thông tư hướng dẫn hỗ trợ đầu thu truyền hình số trên địa bàn Đà Nẵng và 4 huyện, thị Bắc Quảng Nam. Việc thí điểm triển khai hỗ trợ đầu thu số DVB-T2 ở Đà Nẵng và Bắc Quảng Nam sẽ được rút kinh nghiệm để xây dựng Thông tư hướng dẫn hỗ trợ đầu thu số DVB-T2 cho các tỉnh, thành phố sẽ thực hiện số hóa truyền hình đến năm 2020.

Vấn đề có nên đưa điểm ưu tiên cho các doanh nghiệp lắp ráp trong nước khi tham gia đấu thầu cung ứng sản phẩm đầu thu số DVB-T2 hay không đã được đưa ra thảo luận trong phiên họp Tiểu ban giúp việc Ban chỉ đạo Đề án số hóa truyền hình lần thứ 6 vào sáng ngày 13/5/2015.

Theo ông Đoàn Quang Hoan, Cục trưởng Cục Tần số Vô tuyến điện, hiện đã có 14 model đầu thu số DVB-T2 đã thực hiện công bố hợp quy theo quy định của Bộ TT&TT. Để tham gia đấu thầu, doanh nghiệp cần phải đảm bảo một số điều kiện tiên quyết như: Sản phẩm phải công bố hợp quy theo quy chuẩn của Việt Nam, phải có hệ thống bảo trì và bán hàng ở địa bàn cung cấp sản phẩm. Và như vậy có nghĩa là đầu thu số nhập lậu (chưa được công bố hợp quy - PV) sẽ không được tham gia đấu thầu.

Ông Hoan đặt câu hỏi: Liệu có nên đưa vào hồ sơ thầu điểm ưu tiên để hỗ trợ cho hàng sản xuất trong nước hay không?

Ông Hoan cho biết, trong số các doanh nghiệp cung ứng đầu thu số ra thị trường, có một số doanh nghiệp đã lắp ráp sản phẩm trong nước với tỷ lệ nội địa hóa cao. Ví dụ, VTVBroadcom có dây chuyền CKD lắp ráp trong nước, VNPT đã có dây chuyền sản xuất bo mạch ở trong nước, Hanel có dây chuyền sẵn sàng để lắp ráp trong nước. Công ty SDTV và 1 công ty khác ở Sài Gòn cũng cho biết đã sẵn sàng để lắp ráp và làm cả bo mạch ở trong nước. Còn lại một số doanh nghiệp đã nhập khẩu nguyên chiếc từ Trung Quốc về, thực hiện công bố hợp quy và bán ra thị trường.

Theo ông Hoan, tất cả doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp hàng điện tử đều kêu ca về chính sách thuế bất hợp lý giữa hàng nhập khẩu nguyên chiếc và linh kiện. Theo đó, nếu doanh nghiệp nhập khẩu nguyên chiếc sẽ được miễn thuế, trong khi nhập linh kiện về lắp ráp thì thuế là 10%. Do đó, nếu tham gia đấu thầu kiểu gì hàng lắp ráp trong nước sẽ bị giá cao hơn hàng nhập khẩu.

Hiện Bộ Khoa học và Công nghệ có nguồn kinh phí hỗ trợ cho các doanh nghiệp sản xuất mặt hàng công nghệ cao trong nước từ Quỹ hỗ trợ phát triển khoa học công nghệ. Cục Tần số Vô tuyến điện đã có buổi làm việc với đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ về việc hỗ trợ cho các doanh nghiệp sản xuất đầu thu số DVB-T2. Về nguyên tắc Bộ Khoa học và Công nghệ hết sức ủng hộ, nhưng cách thức để nhận hỗ trợ không dễ. Ví dụ, theo quy định doanh nghiệp phải sản xuất, bán được hàng rồi mới làm hồ sơ xin hỗ trợ, sau đó Quỹ mới lập hội đồng để xem xét có hỗ trợ cho doanh nghiệp hay không. Có những doanh nghiệp sẵn sàng sản xuất, bán giá rẻ rồi sau đó làm thủ tục xin kinh phí hỗ trợ sau, nhưng cũng không dễ dàng gì.

Trước ý kiến này, Thứ trưởng Bộ TT&TT Lê Nam Thắng cho rằng, khi đấu thầu mua sắm đầu thu số hỗ trợ cho người nghèo chỉ ưu tiên cho hàng sản xuất trong nước khi 2 sản phẩm (trong nước và nhập khẩu - PV) có giá bằng nhau, còn nếu giá của hàng sản xuất trong nước cao hơn nhà nước sẽ không thể bỏ tiền ra để bảo hộ. Đó là chưa tính đến vấn đề chất lượng hàng trong nước chưa chắc có cao hơn hàng nhập khẩu.

Như ICTnews đã có bài phản ánh, giá các model đầu thu số DVB-T2 lắp ráp trong nước của Hanel, VTVBroadcom có giá cao hơn hàng nhập khẩu do Hùng Việt, Nam Thành Nhất cung cấp từ 200.000-300.000 đồng/chiếc. Với mức giá như hiện nay, đầu thu số lắp ráp trong nước sẽ khó lòng cạnh tranh với hàng nhập khẩu khi tham gia đấu thầu.

Chính phủ đã đồng ý trích 27 tỷ đồng từ nguồn Quỹ Dịch vụ Viễn thông công ích để mua đầu thu số trợ cấp cho hộ nghèo, cận nghèo và gia đình chính sách ở Đà Nẵng và Bắc Quảng Nam. Chính phủ cũng đã đồng ý chi tổng số 1.710 tỷ đồng từ Quỹ Dịch vụ Viễn thông công ích để mua đầu thu số hỗ trợ cho người nghèo trên toàn quốc từ nay đến năm 2020. Việc mua sắm sẽ giao cho các địa phương tổ chức đấu thầu và cấp phát cho đúng đối tượng theo thông tư hướng dẫn.