Tự học CNTT, sáng lập ra Diễn đàn cho người khuyết tật

Sinh ra và lớn lên ở vùng quê lúa Thái Bình, năm 1996 Trịnh Công Thanh ra Hà Nội học Đại học Luật, anh đã từng nuôi ước mơ sẽ làm những việc có thể bảo vệ quyền lợi cho người nông dân vì "nhiều nông dân nghèo không biết được chính sách và pháp luật liên quan tới quyền lợi của họ". Năm 2001, Thanh có tấm bằng cử nhân Luật trong tay cũng là lúc anh phát hiện ra mình mắc căn bệnh hiểm nghèo, bệnh ung thư xương đã làm thay đổi ước mơ thời trai trẻ của Thanh. Suốt thời gian điều trị bệnh, nhiều lúc Thanh rất tuyệt vọng vì tiên lượng của bác sĩ rằng anh chỉ sống được 2 năm nữa, có những lúc Thanh tưởng mình không qua khỏi, nhưng cuối cùng thì việc điều trị bệnh ung thư của anh đã thành công, nhưng anh bị cắt bỏ một chân.

Năm 2003 sau khi ra viện, Thanh bắt đầu tự học CNTT và sáng lập ra Diễn đàn Người khuyết tật Việt Nam, đến nay diễn đàn này đã có hơn 4.000 thành viên. Thanh chia sẻ: Vào thời điểm đó, đường truyền Internet rất chậm, ban đầu anh định lập một trang web về ung thư để những người bệnh ung thư chia sẻ với nhau nhưng sau đó tôi quyết định lập ra trang web cho người khuyết tật vì thấy rằng những người bị khuyết tật bẩm sinh rất cần có sự chia sẻ với nhau. Nhờ đó, anh thấy lạc quan hơn vì được chia sẻ và cảm thông với những người khuyết tật còn nặng hơn mình, dù sao mình bị ung thư mà còn sống sót thì còn rất may mắn hơn nhiều người khuyết tật.

Đến năm 2004, anh tiếp tục lập ra trang web dành riêng cho người bị nhiễm chất độc màu da cam, đúng thời điểm đó thì Hội chữ thập đỏ Việt Nam ra đời Chương trình "Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam" nên trang web của Thanh đã nhận được sự ủng hộ của rất nhiều người. Năm 2009, Diễn đàn Người khuyết tật Việt Nam được Bộ TT&TT hỗ trợ nâng cấp thành Cổng thông tin cho người khuyết tật và được Bộ Khoa học & Công nghệ trao giải thưởng Chắp cánh Nhân tài Việt Nam. Cũng thời gian này, Bộ Khoa học & Công nghệ hỗ trợ Thanh thành lập Công ty cổ phần con người và công nghệ Việt Nam với mục đích là nơi chia sẻ thông tin và tìm kiếm cơ hội việc làm cho người khuyết tật trên Internet.

Từ đó đến nay Công ty của Thanh đã có nhiều sản phẩm hỗ trợ cho người khuyết tật như: Đào tạo ngắn hạn, viết các sản phẩm phần mềm cho người khuyết tật, tổ chức sự kiện, sản xuất các sản phẩm phù hợp với người khuyết tật. Từ năm 2012 trở lại đây, Công ty tiếp tục phối hợp với trường Trung tâm giới thiệu việc làm Thanh niên và Cao đẳng nghề công nghệ cao cấp học bổng cho 10 sinh viên người khuyết tật mỗi năm, tính đến nay đã có 20 học sinh theo học. Hiện nay công ty của Thanh có 5 người khuyết tật thường xuyên làm việc, công ty đã làm nhiều dịch vụ liên quan đến CNTT như làm thiết kế web, quản trị web, tổ chức các sàn giao dịch việc làm, tư vấn pháp luật cho người khuyết tật, nhận gia công sản xuất hương thơm xuất khẩu đi Ấn Độ.

Bên cạnh các hoạt động liên quan đến Diễn đàn, Trịnh Công Thanh còn tham gia tổ chức nhiều hoạt động liên quan đến cộng đồng người khuyết tật như tổ chức cuộc thi "Vẻ đẹp vầng trăng khuyết" đầu tiên vào năm 2013, cuộc thi dự kiến được tổ chức 2 năm một lần. Ban đầu cuộc thi này chỉ định tổ chức trên diễn đàn, nhưng sau đó được nhiều người ủng hộ đã nâng cấp lên cuộc thi với quy mô rộng hơn. Vào ngày 24/11/2013, Thanh cũng tham gia hỗ trợ tổ chức cuộc thi "Tỏa sáng nghị lực Việt Nam", các cuộc thi này sẽ cải thiện hình ảnh của người khuyết tật trong mắt mọi người.

Năm 2007, Thanh cưới vợ là Hoa hậu người khuyết tật Việt Nam 2005 Tạ Bích Hường. Cô bị bệnh sốt bại liệt từ nhỏ, hiện cô đang là nhân viên trực tổng đài điện thoại ở khách sạn Melia Hà Nội. Hai người chỉ có một đôi chân lành lặn nhưng hai vợ chồng anh đã chung sức xây dựng một tổ ấm nhỏ ở quận Hoàng Mai.

 Mơ ước người khuyết tật có nhiều việc làm trong ngành IT

Thanh tâm sự: "Bản thân tôi là người khuyết tật nên tôi hiểu người khuyết tật không muốn mọi người nhìn mình với con mắt đáng thương, mà tôi muốn xây dựng hình ảnh người khuyết tật dễ thương hơn và muốn họ tự tin vươn lên. Trong lĩnh vực CNTT, hiện tôi chưa có tham vọng làm phần cứng hay các công việc phức tạp mà chỉ có thể cải tạo ra môi trường làm việc trên nền Web, Internet viết các phần mềm, ứng dụng đơn giản hỗ trợ trực tiếp thiết thực cho người khuyết tật".

Chia sẻ về những khó khăn của mình khi tham gia vào lĩnh vực CNTT, Thanh cho biết, hiện nay còn có nhiều rào cản cho người khuyết tật tham gia vào lĩnh vực CNTT. Như việc định hướng nghề nghiệp cho người khuyết tật còn ít chú trọng tới CNTT, hoặc gặp khó khăn khi làm thủ tục xin phép thành lập trang tin điện tử. Bộ TT&TT cũng ban hành quy định các trang web phải cải tạo hoặc có công cụ hỗ trợ người khuyết tật truy cập, tuy nhiên chỉ có duy nhất trang web của Bộ TT&TT thực hiện quy định này còn những bộ, ngành khác chưa có. Thanh mong muốn, các trang thông tin điện tử của các bộ, ngành, chính quyền từ trung ương tới địa phương cần có công cụ riêng để hỗ trợ người khuyết tật truy cập được, nhất là đối với người khiếm thị.

Bên cạnh đó, Thanh cũng mơ ước, nhà nước có quy định rõ ràng về các công việc dành cho người khuyết tật làm. Ví dụ, tại nhiều quốc gia có quy định các vị trí như nhân viên trực tổng đài điện thoại, chăm sóc khách hàng qua điện thoại, in ấn ở tòa thị chính, thậm chí là phát thanh viên sẽ giao cho người khuyết tật làm.

Từ những hoạt động trong lĩnh vực CNTT, năm 2005 Trịnh Công Thanh đã được Tạp chí eChip trao danh hiệu Hiệp sĩ CNTT, năm 2007 tiếp tục được Microsoft trao danh hiệu IT HERO. Hiện nay anh vừa là Chủ tịch Hội thanh niên khuyết tật Hà Nội vừa là Chủ tịch Hội người khuyết tật quận Hai Bà Trưng (Hà Nội), giám đốc điều hành Công ty cổ phần Con người và Công nghệ Việt Nam.