Đề nghị tách tạm giữ, tạm giam khỏi công an

“Chừng nào còn để trại tạm giam thuộc công an tỉnh, nhà tạm giữ nằm trong công an huyện, chừng đó còn khó tránh được những vi phạm trong hoạt động giam giữ” - Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp QH Lê Thị Nga nói.

- “Chừng nào còn để trại tạm giam thuộc công an tỉnh, tương đương với phòng điều tra, chừng nào cấp huyện còn để nhà tạm giữ nằm trong công an huyện, chừng đó còn khó tránh được những vi phạm trong hoạt động giam giữ” - Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp QH Lê Thị Nga nói.

Đề xuất bắt buộc ghi âm, ghi hình khi hỏi cung
Ba năm, 226 người chết trong trại tạm giam, tạm giữ

Dự thảo luật Tạm giữ, tạm giam được trình trước UB Tư pháp hôm nay.

Dự thảo quy định tạm giữ, tạm giam là biện pháp ngăn chặn do cơ quan, người tiến hành tố tụng áp dụng đối với người bị bắt quả tang, truy nã, khẩn cấp và đối với bị can, bị cáo nhằm cách ly họ ra khỏi đời sống xã hội một thời gian nhất định để ngăn chặn họ tiếp tục phạm tội, ngăn chặn hành vi trốn tránh việc điều tra, truy tố, xét xử, cản trở việc xác định sự thật của vụ án hoặc để bảo đảm thi hành án.

Đây là các biện pháp có ảnh hưởng trực tiếp đến quyền tự do, dân chủ của cá nhân, nên theo quy định của Hiến pháp, phải được luật hóa. Chính phủ đề nghị lấy tên là luật Thi hành tạm giữ, tạm giam. 

{keywords}
Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp Lê Thị Nga: Cơ sở tạm giữ, tạm giam và phòng điều tra không độc lập trong thực tiễn. Ảnh: Minh Thăng

UB Tư pháp đồng tình ban hành luật này để khắc phục kịp thời những hạn chế, bất cập trong thực tiễn, nhất là tình trạng chết, bức cung, nhục hình, vi phạm quyền con người xảy ra ở nhà tạm giữ, trại tạm giam thời gian qua.

Dự luật quy định cả quyền và nghĩa vụ của người bị tạm giữ, tạm giam. Theo đó, họ có quyền con người, quyền và nghĩa vụ của công dân theo Hiến pháp, nhưng bị hạn chế đi lại, giao dịch, tiếp xúc, thông tin, liên lạc, tuyên truyền tín ngưỡng, tôn giáo, trong trường hợp cần giao dịch dân sự hợp pháp thì phải thông qua luật sư hoặc người đại diện theo pháp luật.

UB Tư pháp tán thành quy định này, do những người này chưa bị coi là có tội nên ngoài bị hạn chế các quyền tự do, bầu cử, ứng cử... thì các quyền khác của họ vẫn phải được đảm bảo như quyền sống, đảm bảo an toàn tính mạng, sức khỏe, chăm sóc y tế, tiếp cận thông tin, gặp luật sư, người bào chữa, người thân và một số quyền dân sự khác...

Một điểm còn nhiều ý kiến khác nhau là mô hình hệ thống các cơ quan quản lý nhà tạm giữ, trại tạm giam. UB Tư pháp cho rằng cần có biện pháp để đảm bảo tính minh bạch, khách quan và không bị tác động bởi cơ quan điều tra trong công tác giam giữ, tránh tình trạng điều tra viên bức cung, dùng nhục hình đối với người bị tạm giữ, tạm giam trong nhà tạm giữ, trại tạm giam và các hình thức khác vi phạm quyền của người bị tạm giữ, tạm giam xảy ra trong thời gian qua.

UB đề nghị tổ chức theo hệ thống dọc do Tổng cục Thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp thuộc Bộ Công an quản lý.

Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp Lê Thị Nga phân tích rõ hơn khi “kiên trì đề nghị” tách nhà tạm giữ khỏi công an huyện, trại tạm giam khỏi công an tỉnh.

“Khi chất vấn trước QH về vấn đề này, Bộ trưởng Công an có nói đã tách rồi, nhưng đó mới là tách về quản lý nhà nước, nhưng quản lý trực tiếp vẫn còn. Phải làm rõ mô hình tổ chức, mối quan hệ ngang dọc, trên dưới của cơ quan giam giữ này. Ví dụ, trại tạm giam công an tỉnh và phòng điều tra đều trong cùng một cơ quan, có mối quan hệ mật thiết, khi có vi phạm thì trong thực tiễn đã xảy ra là dễ bỏ qua cho nhau. Cấp huyện cũng vậy. Như vậy là không độc lập trong thực tiễn”, bà Nga nói.

Theo bà, tổ chức theo hệ thống dọc không làm tăng biên chế, đều là người của Bộ Công an, nhưng đảm bảo độc lập, minh bạch.

Ông Phạm Xuân Thường, ủy viên UB Tư pháp thì cho rằng có thể giữ mô hình hiện hành, nhưng luật phải quy định cho những người làm trưởng nhà tạm giữ, giám thị trại tạm giam trách nhiệm chống bức cung, nhục hình.

“Những vụ xảy ra gần đây, có những vi phạm rất nghiêm trọng nhưng trách nhiệm của những người này không thấy quy định ở đâu, không có chế tài xử lý. Nếu có quy định về trách nhiệm và chế tài cho những người này, chắc chắn chuyện bức cung, nhục hình trong các cơ sở giam giữ sẽ không xảy ra”, ông Thường nói.

Các trang thiết bị cụ thể như camera, ghi âm trong các phòng hỏi cung cũng cần được quy định vào luật để có nguồn vốn thực hiện, theo ông Phạm Xuân Thường.

Đồng tình quy định trong luật về trang thiết bị để thực hiện thuận lợi, nhưng Thượng tướng Lê Quý Vương, Thứ trưởng Bộ Công an vẫn cho rằng không nên thay đổi mô hình quản lý các cơ sở tạm giữ, tạm giam.

“Tạm giữ, tạm giam giống như việc quản lý chặt chẽ một tài sản đặc biệt là con người, có nhập vào xuất ra, đảm bảo an toàn, đặt trong lực lượng công an để quản lý như hiện nay là phù hợp”, ông Vương nói.

Thứ trưởng cho biết Bộ đã thành lập Cục quản lý, hướng dẫn tạm giam, tạm giữ, thuộc Tổng cục Thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp, trong khi các cơ quan điều tra của Bộ Công an thì thuộc Tổng cục An ninh và Tổng cục Cảnh sát, các thủ trưởng hoàn toàn khác nhau, ở tỉnh, huyện cũng độc lập, hoàn toàn tách bạch và có sự kiểm soát lẫn nhau.

“Cán bộ, đặc biệt là điều tra viên, muốn vào trại giam để xét hỏi hay gặp gỡ bị can, bị cáo đều phải qua giám thị, phải có giấy, không phải tự ý, không dễ gì vào được”, ông Lê Quý Vương khẳng định.

Chung Hoàng

tin nổi bật

Phát hiện thi thể bé trai 1 tháng tuổi dưới kênh nước trong khu công nghiệp

Một người đàn ông phát hiện thi thể bé trai đang trôi dưới dòng nước khi đi ngang qua kênh trong khu công nghiệp ở Bình Dương.

Tuần sau miền Bắc kết thúc chuỗi ngày 'nóng như đổ lửa'

Nắng nóng đã kéo dài 10 ngày nay tại Hà Nội và miền Bắc, dự báo sang tuần sau từ ngày 29/6, nắng nóng có xu hướng giảm dần. Trung Bộ nắng nóng còn có khả năng kéo dài đến ngày 30/6.

Nghi can khai do bị tuyệt tình nên phóng hoả thiêu chết hai người ở TP Thủ Đức

Mối quan hệ ngoài luồng bị phát hiện, người tình cự tuyệt, đã khiến nghi can Lê Công Hậu ra tay.

Xe khách giường nằm bốc cháy dữ dội trên Đại lộ Thăng Long

Xe khách giường nằm biển Phú Thọ đang lưu thông trên Đại lộ Thăng Long bất ngờ bốc cháy dữ dội.

Ô tô khách nghiền nát xe máy, 2 người thương vong

Đang chở người thân hướng từ khu nghỉ dưỡng Laguna ra đường quốc lộ, xe máy của chị Hoa bất ngờ bị ô tô khách đâm văng xuống mặt đường, người phụ nữ ngồi sau xe chị Hoa tử vong.

Khống chế tài xế gây tai nạn, có biểu hiện say xỉn, chống đối cảnh sát giao thông

Tài xế điều khiển ô tô va chạm với người đi xe máy rồi húc vào gốc cây, lực lượng CSGT TP Vinh (Nghệ An) kịp thời khống chế tài xế có biểu hiện say xỉn.

TP.HCM: Bức tường lớn đổ sập đè chết một thợ xây đang làm việc

Sáng 26/6, một vụ tai nạn nghiêm trọng đã xảy ra tại công trình trên đường Đặng Nguyên Cẩn, phường 14, quận 6 làm hai người thương vong.

Đã bắt được kẻ phóng hoả đốt nhà ở TP Thủ Đức khiến 2 chị em tử vong

Nghi can được xác định là có quan hệ tình cảm với người mẹ nhưng mâu thuẫn dẫn đến hành động phóng hoả, khiến cho 2 con của người phụ nữ này tử vong.

Sập công trình xây dựng ở TP.HCM, 2 người bị vùi dưới đống đổ nát

Bức tường đổ sập khi nhóm công nhân đang thực hiện tháo dỡ công trình nhà dân ở TP.HCM khiến 1 người chết, 1 người bị thương.

Thủ tướng khảo sát một số nhà máy, dự án công nghệ cao tại Đà Nẵng

Sáng 26/6, trong chương trình công tác tại Đà Nẵng, Thủ tướng Phạm Minh Chính và đoàn công tác đã tới thăm, khảo sát một số nhà máy, dự án lớn trong các lĩnh vực công nghệ cao trên địa bàn Đà Nẵng.

Tài xế xe quá tải đánh võng, đỗ giữa đường cao tốc chống đối CSGT

Khi bị lực lượng CSGT phát hiện, yêu cầu dừng xe, tài xế cơi thùng chở quá tải bỏ chạy và liên tục đánh võng, chống đối.

Điều tra vụ bà Nguyễn Phương Hằng, công an mời làm việc Tiến sĩ luật Đặng Anh Quân

Trong diễn biến điều tra mở rộng vụ án liên quan đến bà Nguyễn Phương Hằng, cơ quan điều tra đã mời làm việc với Tiến sĩ luật Đặng Anh Quân là luật sư Nguyễn Đình Kim.

Tai nạn giao thông trên cầu Thanh Trì, 2 người đi xe máy tử vong

Lực lượng chức năng đang xác định danh tính của hai nạn nhân tử vong sau vụ tai nạn giao thông trên cầu Thanh Trì (Hà Nội).

Đột kích quán bar vùng ven TP.HCM, tạm giữ 32 dân chơi ma tuý

Kiểm tra quán bar 68 lúc rạng sáng, công an phát hiện, giữ 32 người dương tính với ma tuý để xử lý.

Vụ ôm con nhảy cầu Cửa Việt, thi thể người mẹ trôi xa 7 hải lý

Sau 3 ngày mất tích, thi thể của người mẹ bị trôi ra biển cách nơi nhảy cầu 7 hải lý. Lực lượng chức năng vừa phối hợp với người dân vớt thi thể người phụ nữ lên bờ và bàn giao cho gia đình lo hậu sự.