Đề nghị tách tạm giữ, tạm giam khỏi công an

“Chừng nào còn để trại tạm giam thuộc công an tỉnh, nhà tạm giữ nằm trong công an huyện, chừng đó còn khó tránh được những vi phạm trong hoạt động giam giữ” - Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp QH Lê Thị Nga nói.

- “Chừng nào còn để trại tạm giam thuộc công an tỉnh, tương đương với phòng điều tra, chừng nào cấp huyện còn để nhà tạm giữ nằm trong công an huyện, chừng đó còn khó tránh được những vi phạm trong hoạt động giam giữ” - Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp QH Lê Thị Nga nói.

Đề xuất bắt buộc ghi âm, ghi hình khi hỏi cung
Ba năm, 226 người chết trong trại tạm giam, tạm giữ

Dự thảo luật Tạm giữ, tạm giam được trình trước UB Tư pháp hôm nay.

Dự thảo quy định tạm giữ, tạm giam là biện pháp ngăn chặn do cơ quan, người tiến hành tố tụng áp dụng đối với người bị bắt quả tang, truy nã, khẩn cấp và đối với bị can, bị cáo nhằm cách ly họ ra khỏi đời sống xã hội một thời gian nhất định để ngăn chặn họ tiếp tục phạm tội, ngăn chặn hành vi trốn tránh việc điều tra, truy tố, xét xử, cản trở việc xác định sự thật của vụ án hoặc để bảo đảm thi hành án.

Đây là các biện pháp có ảnh hưởng trực tiếp đến quyền tự do, dân chủ của cá nhân, nên theo quy định của Hiến pháp, phải được luật hóa. Chính phủ đề nghị lấy tên là luật Thi hành tạm giữ, tạm giam. 

{keywords}
Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp Lê Thị Nga: Cơ sở tạm giữ, tạm giam và phòng điều tra không độc lập trong thực tiễn. Ảnh: Minh Thăng

UB Tư pháp đồng tình ban hành luật này để khắc phục kịp thời những hạn chế, bất cập trong thực tiễn, nhất là tình trạng chết, bức cung, nhục hình, vi phạm quyền con người xảy ra ở nhà tạm giữ, trại tạm giam thời gian qua.

Dự luật quy định cả quyền và nghĩa vụ của người bị tạm giữ, tạm giam. Theo đó, họ có quyền con người, quyền và nghĩa vụ của công dân theo Hiến pháp, nhưng bị hạn chế đi lại, giao dịch, tiếp xúc, thông tin, liên lạc, tuyên truyền tín ngưỡng, tôn giáo, trong trường hợp cần giao dịch dân sự hợp pháp thì phải thông qua luật sư hoặc người đại diện theo pháp luật.

UB Tư pháp tán thành quy định này, do những người này chưa bị coi là có tội nên ngoài bị hạn chế các quyền tự do, bầu cử, ứng cử... thì các quyền khác của họ vẫn phải được đảm bảo như quyền sống, đảm bảo an toàn tính mạng, sức khỏe, chăm sóc y tế, tiếp cận thông tin, gặp luật sư, người bào chữa, người thân và một số quyền dân sự khác...

Một điểm còn nhiều ý kiến khác nhau là mô hình hệ thống các cơ quan quản lý nhà tạm giữ, trại tạm giam. UB Tư pháp cho rằng cần có biện pháp để đảm bảo tính minh bạch, khách quan và không bị tác động bởi cơ quan điều tra trong công tác giam giữ, tránh tình trạng điều tra viên bức cung, dùng nhục hình đối với người bị tạm giữ, tạm giam trong nhà tạm giữ, trại tạm giam và các hình thức khác vi phạm quyền của người bị tạm giữ, tạm giam xảy ra trong thời gian qua.

UB đề nghị tổ chức theo hệ thống dọc do Tổng cục Thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp thuộc Bộ Công an quản lý.

Phó Chủ nhiệm UB Tư pháp Lê Thị Nga phân tích rõ hơn khi “kiên trì đề nghị” tách nhà tạm giữ khỏi công an huyện, trại tạm giam khỏi công an tỉnh.

“Khi chất vấn trước QH về vấn đề này, Bộ trưởng Công an có nói đã tách rồi, nhưng đó mới là tách về quản lý nhà nước, nhưng quản lý trực tiếp vẫn còn. Phải làm rõ mô hình tổ chức, mối quan hệ ngang dọc, trên dưới của cơ quan giam giữ này. Ví dụ, trại tạm giam công an tỉnh và phòng điều tra đều trong cùng một cơ quan, có mối quan hệ mật thiết, khi có vi phạm thì trong thực tiễn đã xảy ra là dễ bỏ qua cho nhau. Cấp huyện cũng vậy. Như vậy là không độc lập trong thực tiễn”, bà Nga nói.

Theo bà, tổ chức theo hệ thống dọc không làm tăng biên chế, đều là người của Bộ Công an, nhưng đảm bảo độc lập, minh bạch.

Ông Phạm Xuân Thường, ủy viên UB Tư pháp thì cho rằng có thể giữ mô hình hiện hành, nhưng luật phải quy định cho những người làm trưởng nhà tạm giữ, giám thị trại tạm giam trách nhiệm chống bức cung, nhục hình.

“Những vụ xảy ra gần đây, có những vi phạm rất nghiêm trọng nhưng trách nhiệm của những người này không thấy quy định ở đâu, không có chế tài xử lý. Nếu có quy định về trách nhiệm và chế tài cho những người này, chắc chắn chuyện bức cung, nhục hình trong các cơ sở giam giữ sẽ không xảy ra”, ông Thường nói.

Các trang thiết bị cụ thể như camera, ghi âm trong các phòng hỏi cung cũng cần được quy định vào luật để có nguồn vốn thực hiện, theo ông Phạm Xuân Thường.

Đồng tình quy định trong luật về trang thiết bị để thực hiện thuận lợi, nhưng Thượng tướng Lê Quý Vương, Thứ trưởng Bộ Công an vẫn cho rằng không nên thay đổi mô hình quản lý các cơ sở tạm giữ, tạm giam.

“Tạm giữ, tạm giam giống như việc quản lý chặt chẽ một tài sản đặc biệt là con người, có nhập vào xuất ra, đảm bảo an toàn, đặt trong lực lượng công an để quản lý như hiện nay là phù hợp”, ông Vương nói.

Thứ trưởng cho biết Bộ đã thành lập Cục quản lý, hướng dẫn tạm giam, tạm giữ, thuộc Tổng cục Thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp, trong khi các cơ quan điều tra của Bộ Công an thì thuộc Tổng cục An ninh và Tổng cục Cảnh sát, các thủ trưởng hoàn toàn khác nhau, ở tỉnh, huyện cũng độc lập, hoàn toàn tách bạch và có sự kiểm soát lẫn nhau.

“Cán bộ, đặc biệt là điều tra viên, muốn vào trại giam để xét hỏi hay gặp gỡ bị can, bị cáo đều phải qua giám thị, phải có giấy, không phải tự ý, không dễ gì vào được”, ông Lê Quý Vương khẳng định.

Chung Hoàng

tin nổi bật

Hà Nội sẽ chi hơn 17,4 tỷ đồng thưởng VĐV, HLV đạt thành tích tại SEA Games 31

TP Hà Nội dự kiến chi hơn 17,4 tỷ đồng để trao thưởng cho VĐV, HLV đạt thành tích tại SEA Games 31 kèm theo Bằng khen của Chủ tịch UBND TP.

Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long: Xây dựng luật theo hướng ‘lấy người bệnh làm trung tâm’

Chiều nay (25/5), trình bày Tờ trình dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi), Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết, Bộ đã xây dựng nội dung dự án Luật theo hướng "lấy người bệnh làm trung tâm".

Cháy lớn tại công ty may ở Quảng Nam

Chiều 25/5, Công an tỉnh Quảng Nam cho biết, trên địa bàn vừa xảy ra vụ cháy nghiêm trọng tại một công ty may.

Người phụ nữ ở Bắc Ninh bấm được biển số 567.89

Chị N.T.H làm thủ tục đăng ký xe ô tô mới mua tại Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Bắc Ninh bất ngờ bấm được biển số 99A- 567.89.

Săn tìm ‘mẹ bầu’ để mua trẻ sơ sinh bán qua biên giới

Em bé mới lọt lòng mẹ đã bị bọn buôn người mua đi bán lại nhiều lần với giá rẻ mạt...

Bố trí 670 tỷ đồng giải phóng mặt bằng cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu

HĐND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã thông qua nghị quyết về việc bố trí vốn kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025, chi 50% chi phí giải phóng mặt bằng dự án thành phần 3 thuộc dự án đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu (giai đoạn 1).

Nghẹn ngào lễ an táng, truy điệu 103 liệt sĩ hy sinh tại Lào về với đất mẹ

Sáng 25/5, hài cốt của 103 liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh ở chiến trường Lào được an táng tại nghĩa trang liệt sĩ huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An.

Diện mạo đại lộ Nguyễn Văn Linh trước ngày hoàn thành mở rộng

Sau nhiều tháng thi công mở rộng, đường Nguyễn Văn Linh đoạn từ giao lộ Huỳnh Tấn Phát đến Nguyễn Thị Thập, quận 7, cơ bản đã hoàn thiện, dự kiến hoàn thành cuối tháng 5/2022.

Chủ tịch nước: Đừng để lạm phát cuốn trôi người nghèo

Phát biểu tại phiên họp tổ Quốc hội về tình hình kinh tế xã hội, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh về gói kích thích kinh tế phải đi vào cuộc sống để kịp thời hỗ trợ người dân, doanh nghiệp chứ “đừng để lạm phát cuốn trôi người nghèo”.

Thêm lô hàng hỗ trợ chống dịch 'mắc kẹt' trong kho 6 tháng không lấy ra được

Thông tin được Đại biểu Trương Thị Ngọc Ánh nêu tại phiên thảo luận tổ Quốc hội về tình hình kinh tế xã hội sáng 25/5 khi nói về thủ tục hành chính gây khó khăn ngay cả với hàng từ thiện.

Lo mất an toàn hàng không vì người dân thả diều, đốt rơm rạ

Người dân địa phương đốt rơm rạ, thả diều, chiếu đèn lazer… đang gây mất an toàn hàng không tại sân bay quốc tế Nội Bài.

Hà Nội sẽ có 17 cầu vượt bắc qua sông Hồng

Ngoài 7 cây cầu hiện có, theo quy hoạch đến 2030, tầm nhìn 2050, Thủ đô Hà Nội sẽ có thêm 10 cây cầu vượt qua sông Hồng.

Bộ trưởng Nội vụ: Chuyển đổi số là mục tiêu, động lực cải cách nền hành chính

Bộ trưởng Nội vụ nhấn mạnh: Chuyển đổi số quốc gia vừa là mục tiêu, vừa là động lực cải cách nền hành chính để từ đó thúc đẩy Chính phủ số, chính quyền số, kinh tế số, xã hội số, công dân số.

‘Mời cả nội chính, công an ngồi hội đồng vẫn không mua sắm được, lạ thế!’

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cho biết, một số địa phương khi mua sắm thì mời cả cơ quan nội chính, thanh tra, công an vào ngồi hội đồng nhưng vẫn không mua được.

Chủ tịch TP.HCM trăn trở khi bác sĩ từ 'người hùng' thành sai phạm vì mua sắm thiết bị

Chủ tịch UBND TP.HCM cho biết, sau chống dịch đã ghi nhận, tôn vinh lực lượng y tế như những "người hùng" nhưng gần đây xã hội đang có xu hướng nhìn bất kỳ cái gì, bất cứ việc mua sắm nào của y tế cũng đều có chủ ý sai phạm.