Đái tháo đường không còn là bệnh của người lớn tuổi mà đang trẻ hóa nhanh chóng do lối sống thiếu lành mạnh lan rộng trong cộng đồng. Cá biệt, có những bệnh nhân mắc đái tháo đường (type 2) khi mới 8 tuổi.

Trẻ 8 tuổi đã bị đái tháo đường


Tại “Ngày hội phòng chống bệnh đái tháo đường” được Bộ Y tế tổ chức tại Hà Nội nhằm hưởng ứng Ngày đái tháo đường thế giới (14-11) vừa qua, Phó Chủ tịch Hội nội tiết - Đái tháo đường Việt Nam Đỗ Trung Quân (Trưởng khoa khám chữa bệnh theo yêu cầu của BV Bạch Mai) cho biết trường hợp bệnh nhân này mắc đái tháo đường do bị béo phì, rối loạn chuyển hóa.

{keywords}

Bệnh nhân là nam, mới 8 tuổi, cao 141cm và nặng tới 58kg (thực chất trước khi vào viện thì cháu bé này nặng tới 62 kg). Khi sinh ra, cháu chỉ nặng 2,9kg, gia đình lại có điều kiện nên cả 2 bên nội ngoại đều tập trung chăm bẵm hết sức kỹ càng, ăn uống đầy đủ dưa thừa, hầu như không cho đi chơi, vận động rất ít khiến cháu bị béo phì.

Khi đưa đến bệnh viện Bạch Mai khám, kết quả đo đường huyết cho thấy chỉ số đường huyết của cháu cao gấp đôi chỉ số bình thường (13mmol/l). Sau hơn 2 tháng điều trị tại bệnh viện Bạch Mai, bằng việc kết hợp thuốc điều trị và giảm chế độ ăn về mức hợp lý, bệnh nhân này đã sụt được 10kg, đường huyết về mức bình thường (5,4-6,2mmol/l).

Theo PGS Đỗ Trung Quân, trước đây khoảng 10 năm, số người trẻ dưới 30 tuổi bị đái tháo đường rất ít, hầu như không gặp nhưng trong vài năm trở lại đây, dù chưa có thống kê cụ thể song bệnh nhân trẻ tuối đến rất thường xuyên, tình trạng bệnh nhân 20-22 tuổi mắc đái tháo đường type 2 khá phổ biến, số trẻ em mắc bệnh do béo phì, lười vận động cũng ngày càng nhiều.

Bệnh đái tháo đường “tấn công” trẻ em


PGS.TS Nguyễn Vinh Quang, Phó Giám đốc BV Nội tiết Trung ương cho biết: Bệnh đái tháo đường đang trẻ hóa rất nhanh do nguyên nhân thay đổi mô hình công việc, lối sống, sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng.

Với trẻ em ngày nay (đặc biệt trẻ ở thành thị), nguy cơ mắc đái tháo đường là không nhỏ do các cháu cũng bị ảnh hưởng mạnh bởi lối sống công nghiệp, chế độ ăn giàu dinh dưỡng, thường ngồi một chỗ chơi game, lướt web, không tham gia các hoạt động thể chất.

Trong khi đó, trong số các nguy cơ gây bệnh đái tháo đường thì béo phì là nguy cơ độc lập. Người bị béo phì thì nguy cơ xuất hiện đái tháo đường rất lớn, mắc hội chứng chuyển hóa, trong đó có rồi loạn đường huyết. Các nghiên cứu cho thấy khoảng 50% số người bị rối loạn đường huyết lúc đói hoặc sau ăn (hội chứng tiền đái tháo đường) sẽ bị đái tháo đường trong vòng 5 năm sau đó.

Trong khi đó, tỷ lệ trẻ em bị béo phì lại đang gia tăng nhanh chóng. TS Nguyễn Thị Lâm, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng quốc gia cho biết tỷ lệ trẻ em béo phì trong những năm gần đây đang tăng mạnh, đặc biệt ở các thành phố, đô thị lớn cũng dẫn tới tỷ lệ những người mắc hội chứng chuyển hóa, rối loạn chuyển hóa, mỡ máu nguy cơ bị tiền đái tháo đường rất cao.

Theo PGS.TS Nguyễn Vinh Quang, đái tháo đường là căn bệnh có thể phòng được, bằng cách sàng lọc sớm những đối tượng nguy cơ, có chế độ dinh dưỡng hợp lý, tập luyện khoa học, kiểm soát đường huyết tốt, … Với trẻ nhỏ, cần xây dựng thói quen ăn uống và vận động để rèn luyện sức khỏe một các bền vững.

Dự án phòng chống bệnh đái tháo đường (thuộc chương trình mục tiêu quốc gia về Y tế giai đoạn 2012 – 2015 do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 2012) đặt mục tiêu tăng cường sàng lọc tại cộng đồng nhằm phát hiện sớm những người tiền đái tháo đường và đái tháo đường. Quản lý được 60% số người tiền đái tháo đường và 50% đái tháo đường tuýp 2 đã được phát hiện thông qua sàng lọc;

Đào tạo và đào tạo lại nguồn cán bộ tham gia dự án, nâng cao năng lực thực hiện dự án của các cán bộ dự án tuyến tỉnh. Đến năm 2015, 100% các cán bộ tuyến tỉnh có khả năng tự thực hiện dự án; 100% cán bộ tham gia dự án được đào tạo về biện pháp dự phòng, phát hiện sớm, quản lý và điều trị đối tượng nguy cơ và người mắc bệnh đái tháo đường.

Hoàn thiện mạng lưới điều trị phấn đấu đến năm 2015, 100% bệnh viện tuyến tỉnh có khoa Nội tiết. Duy trì và củng cố mạng lưới dự phòng tại các tỉnh, định biên về số cán bộ biên chế tại mỗi đơn vị để tham gia công tác dự phòng góp phần làm giảm tỷ lệ bệnh.

Yến Ngọc