Trao đổi với ICTnews mới đây về vấn đề mua bản quyền Ngoại hạng Anh mùa giải 2016-2019, Luật sư Nguyễn Hoàn Thành (Văn phòng Luật sư Thành và cộng sự) nói rằng: “Đừng để Ngoại hạng Anh rơi vào vết xe đổ như VTVcab đối với giải của Champions League”.

Luật sư Nguyễn Hoàn Thành cho rằng, Hiệp hội Truyền hình trả tiền (VNPayTV) cần cân nhắc kỹ khi thành lập một nhóm doanh nghiệp để đàm phán mua bản quyền Ngoại hạng Anh. Bởi vì, việc phát sóng truyền hình liên quan chặt chẽ tới các yếu tố kỹ thuật. Bên mua bản quyền phải có cam kết bảo đảm kiểm soát về kỹ thuật rất chặt chẽ, để chống tràn sóng. Do đó, Ban tổ chức các giải đấu thể thao sẽ không cho phép bán cho một nhóm các doanh nghiệp, bởi vì khi phát sinh các vấn đề về tràn sóng hoặc không đảm bảo kiểm soát bản quyền thì ai sẽ chịu trách nhiệm. Nếu một nhóm doanh nghiệp đứng ra mua chung và cùng phát sóng, chỉ cần có 1 đơn vị không kiểm soát tốt về kỹ thuật dẫn đến bị ngừng cấp sóng, sẽ ảnh hưởng tới tất cả các đơn vị khác.

Luật sư Nguyễn Hoàn Thành dẫn chứng như trường hợp của VTVcab mới đây. Mặc dù VTVcab đã phải bỏ ra rất nhiều tiền để mua bản quyền phát sóng Champions League trong 3 mùa giải 2015-2018. Tuy nhiên mới chỉ sau hơn 7 tháng phát sóng, VTVcab đã bị đối tác ngừng cấp sóng do vi phạm bản quyền.

Vào ngày 10/3/2016, VTVcab bị đột ngột ngắt sóng giải đấu Champions League. Sau nhiều ngày im lặng, mới đây VTVcab đã chính thức công bố với truyền thông lý do dừng phát sóng là do bị các đơn vị khác vi phạm bản quyền. Khi VTVcab mua Champions League thì giải đấu chỉ được phép phát sóng trên hệ thống của VTVcab chứ không thể phát ở đài khác hay có thể xem trên hạ tầng khác.

Một lãnh đạo cấp cao của VTVcab cho hay, VTVcab đã chủ động dùng những động tác kỹ thuật cần thiết để tự bảo vệ mình, như khóa mã, chặn từ trung tâm của VTVcab nhằm tránh tình trạng bị ăn cắp bản quyền. Mặc dù dùng nhiều biện pháp nhưng VTVcab không thể kiểm soát được hết được hành vi thu sóng lậu của các hệ thống phát sóng khác. Một số đơn vị trong và ngoài nước đã lợi dụng và thu tín hiệu các trận đấu UEFA Champions League từ hệ thống analog để phát trên Internet và điện thoại di động. Các đơn vị này không chỉ ăn cắp từ nguồn của VTVcab mà còn ăn cắp từ nguồn của các nhà đồng phân phối với VTVcab.

Vị lãnh đạo này không nêu tên cụ thể những đơn vị đã ăn cắp bản quyền, nhưng cho biết, không chỉ những đơn vị có máy chủ đặt ở nước ngoài mà kể cả những trang mạng chính thống của một số tập đoàn lớn tại Việt Nam cũng ăn cắp tín hiệu Champions League.

VTVcab đã nhiều lần mời các đơn vị này đến làm việc và có những cảnh báo rõ ràng. Chính các đơn vị vi phạm đã ký cam kết không vi phạm bản quyền, nhưng thật đáng buồn là không đơn vị nào giữ đúng cam kết. VTVcab và khán giả của nhà đài này đã chịu thiệt hại nặng nề vì không được tiếp tục theo dõi UEFA Champions League nữa, vì đơn vị sở hữu bản quyền cho rằng,VTVcab đã không làm đúng những điều khoản trong hợp đồng, để xảy ra tình trạng vi phạm bản quyền.

Đơn vị sở hữu bản quyền UEFA Champions League đã yêu cầu VTVcab phải đền bù bằng cách phải trả một khoản tiền cực lớn, gấp mấy lần khoản tiền mà VTVcab đã đầu tư để mua ban đầu. Chính vì những điều kiện ngặt nghèo do bên đối tác đặt ra nên VTVcab buộc lòng phải dừng phát sóng.

Hiện tại, một mặt VTVcab vẫn tiếp tục đàm phán với đơn vị sở hữu bản quyền, thuyết phục họ cho phát sóng. Một mặt, VTVcab đang khẩn trương hoàn thiện hồ sơ pháp lý để kiện các đơn vị vi phạm bản quyền phát sóng UEFA Champions League ra tòa án.

“Việc VTVcab bị truất quyền phát sóng Champions League là bài học mà VNPayTV và các đơn vị truyền hình cần hết sức lưu ý. Đừng để bản quyền Ngoại hạng Anh lại rơi vào vết xe đổ như VTVcab. Lúc đó tiền mất tật mang, vừa mất tiền vừa không được xem, có khi lại còn bị bên bán kiện bồi thường rất nhiều tiền”. Luật sư Nguyễn Hoàn Thành nói.

Một quan chức của VTV cũng cho hay, Liên đoàn bóng đá châu Âu (UEFA) đã có nhiều quy định mới siết chặt về bản quyền. Ví dụ, nếu như các giải đấu trước đây, các đơn vị không có bản quyền khi viết bài, đưa tin có thể sử dụng những clip những bàn thắng đẹp, pha bóng hay có thời lượng dưới 90 giây sẽ không phải thỏa thuận về bản quyền. Nhưng ở những giải đấu năm 2016, thì các đơn vị không có bản quyền sẽ không được phép sử dụng clip trận đấu, kể cả thời lượng nhỏ hơn 90 giây đi chăng nữa.