Ngày 21/5 tại Hà Nội, Bệnh viện Phổi Trung ương và FIT tổ chức Hội thảo Tổng kết sáng kiến “Tái định hình chăm sóc bệnh Lao” (RTC). Sáng kiến thúc đẩy nhiều đổi mới trong chăm sóc bệnh lao tại Việt Nam theo hướng lấy người bệnh làm trung tâm. Sự kiện kết nối người chịu ảnh hưởng bởi lao, cán bộ y tế và đối tác quốc tế.

1.IMG_4040.jpg

Sự kiện quy tụ đại diện Bộ Y tế, lãnh đạo Chương trình Chống Lao Quốc gia và các tỉnh/thành phố, đối tác quốc tế, người từng mắc lao và đội ngũ y tế tuyến đầu, cùng nhìn lại những kết quả, bài học kinh nghiệm sau 3 năm triển khai sáng kiến chăm sóc lao lấy người bệnh làm trung tâm.
Điểm nhấn của hội thảo là sự tham gia và đóng góp ý kiến từ nhiều nhóm khách mời trong hệ sinh thái phòng chống lao, từ các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia quốc tế, cán bộ y tế địa phương đến người bệnh và gia đình. 
Quy trình thiết kế lấy con người làm trung tâm
Sáng kiến RTC được xây dựng từ nhu cầu thực tế của người chịu ảnh hưởng bởi bệnh lao, với cách tiếp cận lấy người bệnh làm trung tâm. Từ các cuộc phỏng vấn sâu với 88 người bệnh, người nhà và cán bộ y tế từ giữa năm 2023, sáng kiến đã xác định những rào cản trong điều trị như khó khăn tài chính, thiếu bảo hiểm y tế và sự cô lập trong xã hội để xây dựng các giải pháp hỗ trợ phù hợp.
RTC phối hợp với quỹ PASTB phát triển nền tảng số nhằm đơn giản hóa và minh bạch hóa quy trình hỗ trợ tài chính. Việc nâng cấp hệ thống tiếp nhận và xử lý hồ sơ hỗ trợ tiền mặt, bảo hiểm y tế trực tuyến đã góp phần rút ngắn thời gian chờ đợi, giúp người bệnh tiếp cận hỗ trợ kịp thời và hiệu quả hơn.

Sáng kiến đã triển khai nghiên cứu: “Đánh giá tác động lâm sàng và xã hội của hoạt động hỗ trợ tài chính đối với hộ gia đình chịu ảnh hưởng bởi bệnh lao” (nghiên cứu UPLIFT). Các câu lạc bộ hỗ trợ đồng đẳng được triển khai, tạo điều kiện cho hơn 600 người mắc lao được chia sẻ kiến thức, kết nối với những người có cùng trải nghiệm, nhận hỗ trợ tài chính và tinh thần trong suốt quá trình điều trị.

2.IMG_4041.jpg
“Tôi cảm thấy khỏe hơn rất nhiều”, bác Nguyễn Anh Tài - thành viên CLB hỗ trợ người mắc lao, chia sẻ. “Tôi thấy mình được lắng nghe, và giờ tôi hỗ trợ những thành viên trong CLB”
3.IMG_4042.jpeg

Ông Andrew Cross - Quản lý Cấp cao Phòng Sáng kiến Chiến lược và Đối ngoại, Stop TB Partnership: “Từ những bước đầu, sáng kiến này được kỳ vọng không chỉ dừng lại ở những kết quả riêng lẻ, mà còn hướng tới việc đặt nền móng cho những giá trị lâu dài, để công tác phòng chống lao quốc gia của Việt Nam, hạ tầng y tế số và các hệ thống an sinh xã hội có thể tiếp tục kế thừa và phát triển trong nhiều năm tới”.

Hiệu quả bền vững 
Sau 3 năm triển khai, các bộ công cụ, hệ thống dữ liệu và tài liệu đào tạo của sáng kiến hiện đã sẵn sàng để tiếp tục được áp dụng và mở rộng trong hệ thống chống lao. Mô hình câu lạc bộ hỗ trợ đồng đẳng được đánh giá có tiềm năng nhân rộng nhờ chi phí triển khai thấp, cách vận hành tương đối đơn giản và đã có đầy đủ tài liệu hướng dẫn. Tài liệu hiện đã được chuyển giao cho các tổ chức cộng đồng và sẽ tiếp tục được chia sẻ rộng rãi tới CTCLQG trong thời gian tới. Kết quả này được kỳ vọng sẽ tiếp tục hỗ trợ định hướng chăm sóc, lấy con người làm trung tâm, giúp người mắc lao giảm bớt rào cản tài chính và cảm giác đơn độc trong quá trình điều trị.

Với sự đồng hành của Cơ quan Hợp tác Quốc tế Hàn Quốc tại Việt Nam (KOICA) và Stop TB Partnership, RTC đã góp phần thúc đẩy các đổi mới trong chăm sóc lao lấy người bệnh làm trung tâm tại Việt Nam.

FIT (Friends for International Tuberculosis Relief) là tổ chức phi lợi nhuận hoạt động trong lĩnh vực nghiên cứu và kiểm soát bệnh lao tại Việt Nam. Tổ chức phối hợp chặt chẽ cùng Chương trình Chống lao Quốc gia, các đối tác quốc tế và cộng đồng địa phương nhằm triển khai các giải pháp can thiệp dựa trên bằng chứng, lấy người bệnh làm trung tâm. 
Website: tbhelp.org 

PASTB (Quỹ Hỗ trợ Người bệnh Chiến thắng Bệnh lao) - quỹ từ thiện hỗ trợ chi phí điều trị cho người bệnh lao và những người chịu ảnh hưởng bởi bệnh lao. Năm 2024-2025, quỹ triển khai nền tảng số tại các bệnh viện phổi tuyến tỉnh, phát triển trong khuôn khổ sáng kiến RTC, giúp người bệnh đăng ký hỗ trợ nhanh chóng và minh bạch hơn. 
Website: https://pastb.vn/  

(Nguồn: Bệnh viện Phổi Trung ương)