Mahatma Gandhi và 'Hành trình Muối' vĩ đại

Ngày 12/3/1930, Mahatma Gandhi và một nhóm những người ủng hộ đã bắt đầu cuộc Hành trình Muối (Salt March) kéo dài gần 400km qua phía tây Ấn Độ.

Ngày 12/3/1930, Mahatma Gandhi và một nhóm những người ủng hộ đã bắt đầu cuộc Hành trình Muối (Salt March) kéo dài gần 400km qua phía tây Ấn Độ. Gandhi đã nảy ra ý tưởng về cuộc đi bộ này như một hành động trong cuộc biểu tình bất bạo động chống lại sự độc quyền muối của chính quyền thực dân Anh.

Mahatma Gandhi, tên đầy đủ là Mohandas Karamchand Gandhi, sinh trong một gia đình Ấn Độ giáo thuộc cộng đồng Modh (một nhóm thương gia ở Gujarat), tại Porbandar, bang Gujarat, Ấn Độ vào năm 1869. Năm 19 tuổi, Gandhi tới London (Anh) để theo học ngành luật. Ba năm sau, ông trở về Ấn Độ và trở thành luật sư.

Tuy nhiên do biến cố gia đình và công việc không mấy suôn sẻ nên ông chấp nhận sang Natal, Nam Phi làm việc.  Những năm lưu trú tại Nam Phi với tư cách một người chủ trương hành động chuyên về xã hội chính trị chính là thời kì những khái niệm và kĩ thuật của phương pháp bất hợp tác và phản đối bất bạo động được phát triển. Khi Chiến tranh thế giới thứ nhất nổ ra, Gandhi quyết định trở về Ấn Độ, mang theo tất cả những gì ông đã học được từ những kinh nghiệm tại Nam Phi.

{keywords}
Mohanda Gandhi, ngồi giữa, sống nhiều năm tại Nam Phi. (Ảnh:Wikimedia Commons)

Kể từ cuối năm 1910, Gandhi là một trong những người tiên phong tìm đường để lật đổ ách thống trị của thực dân dân Anh, hay còn gọi là "Raj". Cựu luật sư nhỏ nhắn và giản dị này đã dẫn dắt người dân không cam chịu chống lại các chính sách thực dân, khuyến khích người Ấn Độ tẩy chay hàng hóa Anh và phải ngồi tù hai năm vì tội xúi giục nổi loạn.

Triết lý satyagraha (chấp trì chân lý) của Gandhi, vốn vạch trần sự thật và chống lại sự bất công thông qua bất bạo lực, đã giúp ông trở thành nhân vật có tầm ảnh hưởng lớn nhất trên tiểu lục địa Ấn Độ. Trong khi thực dân Anh nhìn ông với ánh mắt nghi ngờ thì người dân Ấn Độ đã bắt đầu gọi ông với cái  tên "Mahatma" hay "linh hồn lớn".

{keywords}
Nhà hoạt động vì hòa bình Ấn Độ là người sống vô cùng giản dị. (Ảnh: Press TV)

Khi Đảng Quốc đại nỗ lực gấp đôi để giành độc lập vào tháng 1/1930, nhiều người cho rằng Gandhi sẽ thực hiện chiến dịch satyagraha tham vọng nhất của ông. Tuy nhiên, thay vì phát động một cuộc tấn công trực diện vào những áp bức bất công ở tầm vĩ mô hơn, Gandhi đã đề nghị tổ chức một cuộc biểu tình liên quan tới muối.

Như nhiều mặt hàng khác, Anh đã thâu tóm công nghiệp muối của Ấn Độ từ thế kỷ 19, cấm người dân bản địa sản xuất hoặc bán loại khoáng sản này và buộc họ phải mua muối giá cao từ các thương gia Anh. Vì muối là một gia vị không thể thiếu của người dân Ấn Độ nên Gandhi coi những quy định về muối như  một tội ác không thể tha thứ được.

{keywords}
Hành trình Muối của Gandhi đã thu hút hàng ngàn người dân Ấn Độ tham gia. (Ảnh: AP)

Ngày 2/3, ông đã viết một bức thư gửi tới Toàn quyền Anh tại Ấn Độ Lord Irwin và đưa ra hàng loạt đề nghị, trong đó có bãi bỏ thuế muối. Nếu bị lờ đi, ông hứa sẽ tiến hành một chiến dịch satyagraha. "Tham vọng của tôi, không có gì ngoài thay đổi người Anh thông qua bất bạo lực và qua đó khiến họ thấy những sai lầm mà họ đã phạm phải tại Ấn Độ", ông viết.

Irwin không có phản ứng chính thức nào và vào rạng sáng ngày 12/3/1930, Gandhi đã tiến hành kế hoạch của mình. Khoác lên mình một chiếc khăn, xỏ đôi dép sandal và cầm một cây gậy gỗ, ông đã cùng với hàng chục người đồng hành bắt đầu hành trình đi bộ từ Ahmedabad tới thị trấn biển Dandi. Trên đường đi, hàng nghìn dân chúng Ấn Độ đã gia nhập đoàn tuần hành của Gandhi.

{keywords}
Gandhi trong cuộc Hành trình Muối năm 1930. (Ảnh: Corbisimages)

Ngày 15/4, nhà hoạt động đã tới được Dandi sau 24 ngày đi bộ với tổng quãng đường lên tới 241 dặm (gần 400km). Mặc dù Gandhi và hơn 80.000 người đã bị bắt giam nhưng hành trình này được coi là một trong những chiến dịch thành công nhất của ông.

Tạp chí Time đã bình chọn Gandhi là "Nhân vật của năm" vào năm 1930 và các tờ báo lớn trên khắp toàn cầu đã không bỏ lỡ cơ hội để trích lời ông hoặc đưa tin về những kỳ tích của ông.

Tháng 3/1931, Toàn quyền Anh Lord Irwin cuối cùng cũng đồng ý thương lượng với Gandhi. Hai bên đã soạn thảo Hiệp ước Gandhi-Irwin, vốn chấm dứt satyagraha để đổi lấy một sự nhượng bộ gồm thả hàng ngàn tù nhân chính trị. Mặc dù thỏa thuận phần lớn vẫn duy trì sự độc quyền muối của chính quyền thực dân Anh nhưng những người dân Ấn Độ sống tại vùng duyên hải đã được quyền sản xuất muối.

{keywords}
Gandhi được người dân Ấn Độ gọi là "Mahatma" hay "linh hồn lớn". (Ảnh: Famous Biographies)

Gandhi và những người ủng hộ ông đã phát động thêm nhiều cuộc biểu tình vào những năm 1930, 1940 và phải chịu tù đày không ít lần cho tới khi Ấn Độ giành được độc lập vào năm 1947.

Ngày 30/1/1948, Gandhi đã bị bắn 3 phát súng vào ngực trong một buổi cầu nguyện ở tòa nhà Birla House ở Delhi. Kẻ giết người là Nathuram Godse, một người Hindu cực đoan phản đối quan điểm đoàn kết giữa người Hồi giáo với người Hindu ở tiểu lục địa Ấn Độ do Gandhi đề xướng. Sự ra đi của Mahatma Gandhi đã gây ra ảnh hưởng sâu sắc, dẫn tới sự chia cắt trong xã hội Ấn Độ, để lại vết thương mà cho đến ngày nay chưa thể chữa lành. Gần 2 năm sau vụ ám sát, Godse bị tử hình.

Sầm Hoa

Tổn thất kinh hoàng của cuộc chiến tàn khốc Iran-Iraq

Tổn thất kinh hoàng của cuộc chiến tàn khốc Iran-Iraq

Cuộc chiến Iran – Iraq kéo dài gần 8 năm hồi thập niên 1980 đã gây tổn thất vô cùng lớn cho cả hai nước, với tổng thiệt hại hơn 800 tỷ USD, thương vong hơn 1,5 triệu người. Ngày 11/3, hai bên tuyên bố ngừng bắn.

Ký ức rợn người về chiến dịch ném bom hủy diệt Tokyo

Ký ức rợn người về chiến dịch ném bom hủy diệt Tokyo

Vào một đêm sáng trời tháng 3/1945, hơn 300 máy bay ném bom B-29 của Mỹ đã tiến hành một trong những chiến dịch không kích gây tàn phá khủng khiếp nhất trong lịch sử nhằm vào Tokyo.

Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 ra đời như thế nào?

Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 ra đời như thế nào?

Khởi nguồn từ một cuộc đình công của các nữ công nhân ở thành phố New York (Mỹ), Quốc tế Phụ nữ 8/3 đã thực sự trở thành ngày hội của phái đẹp trên toàn thế giới.

Hé lộ mới về tàu ngầm Liên Xô đắm ở 'Tam giác quỷ'

Hé lộ mới về tàu ngầm Liên Xô đắm ở 'Tam giác quỷ'

Đầu tháng 9/1986, tàu ngầm tên lửa đạn đạo K-219 của Liên Xô rời căn cứ thuộc Hạm đội Biển Bắc tới Đại Tây Dương trong chuyến hải hành thứ 13 của mình. Và con số 13 quả là một điềm gở.

Uy lực dàn vũ khí khủng trên tàu USS Carl Vinson

Uy lực dàn vũ khí khủng trên tàu USS Carl Vinson

Tàu sân bay USS Carl Vinson được mệnh danh là "thành phố nổi" của Hải quân Mỹ, là chiến hạm lớn nhất mà con người từng chế tạo.



 

tin nổi bật

Tanzania, quốc gia ổn định chính trị hàng đầu ở Đông Phi

Tanzania là một trong những quốc gia ổn định về chính trị và hòa bình nhất ở Đông Phi và là quốc gia lớn nhất ở khu vực này, là quê hương của ngọn núi cao nhất châu Phi - núi Kilimanjaro.

Dấu ấn của cựu Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân

Cựu lãnh đạo Trung Quốc được nhắc đến với những sở thích khác biệt, như xem phim Hollywood và hát những bài của phương Tây như “Love Me Tender”.

Cuộc đời của cựu Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân qua ảnh

Cựu Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân vừa qua đời lúc 12h13 hôm nay (30/11) ở tuổi 96 tại Thượng Hải vì bệnh bạch cầu và suy đa tạng.

Những điều cấm kỵ khi tới Qatar xem World Cup 2022

Dưới đây là những điều cấm kỵ mà người hâm mộ bóng đá cần ghi nhớ khi đến du lịch Qatar để xem các trận bóng ở World Cup 2022.

Những gương mặt làm nên lịch sử trong bầu cử giữa kỳ Mỹ

Một số chính khách thuộc đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa đã tạo nên những kỳ tích chưa từng có trong cuộc bầu cử giữa kỳ Mỹ năm nay.

Những khác biệt về cách cử tri Mỹ bỏ phiếu giữa kỳ năm 2018 và 2022

Bốn năm sau khi khiển trách một tổng thống của đảng Cộng hòa (GOP) và trao quyền kiểm soát Hạ viện cho phe Dân chủ vào năm 2018, cử tri Mỹ đã không tạo ra “làn sóng đỏ” như GOP kỳ vọng.

Ba kịch bản cho cuộc bầu cử giữa kỳ ở Mỹ

Sáng 8/11 (giờ địa phương - tối cùng ngày giờ Việt Nam), cử tri Mỹ sẽ đi bỏ phiếu bầu lưỡng viện Quốc hội khóa 118 cùng hàng loạt vị trí thống đốc và chính quyền các bang.

Những nguyên tắc ưu tiên phát triển công nghiệp quốc phòng Anh

Anh là một trong những cường quốc quân sự hàng đầu thế giới. Do vậy, nước này cũng đặt ra các nguyên tắc để phát triển ngành công nghiệp quốc phòng của riêng mình.

Kinh nghiệm phát triển công viên giữa đô thị của Singapore

Singapore là một trong những quốc gia xanh nhất trên thế giới với hệ thống công viên ấn tượng, được nhiều người ca ngợi là hình mẫu về quy hoạch đô thị.

Di sản tàn khốc từ các vụ thử hạt nhân của Mỹ

Đã 30 năm kể từ vụ thử hạt nhân cuối cùng vào năm 1992, độc giả hãy cùng nhìn lại sự tàn khốc của các vụ thử hạt nhân ở Mỹ.

Sở trường đặc biệt của sư đoàn dù Mỹ triển khai cạnh Ukraine

Hôm 21/10, khoảng 4.700 binh sĩ thuộc Sư đoàn dù 101 Mỹ đã triển khai ở Romania, tại căn cứ ngay cạnh Ukraine.

Các vụ giẫm đạp chết chóc xảy ra trong những năm gần đây

Thảm kịch chết chóc xảy ra trong sự kiện Halloween ở khu Itaewon, Hàn Quốc là vụ việc mới nhất trong hàng loạt vụ giẫm đạp gây chết người diễn ra tại khắp mọi nơi trên thế giới trong các năm qua.

Nhân chứng kể cảm giác bị chèn ép nghẹt thở giữa đám đông xô đẩy

Những người may mắn sống sót sau các vụ giẫm đạp chết chóc kể chuyện thở hổn hển, cảm giác tuyệt vọng và bất lực khi muốn tự cứu mình khỏi dòng người liên tục đang dồn về.

Khu Itaewon nổi tiếng Seoul, nơi xảy ra thảm kịch đêm Halloween

Itaewon là điểm vui chơi nổi tiếng với cả giới trẻ trong nước lẫn du khách, người nước ngoài sinh sống ở Hàn Quốc. Cuối tuần, quán bar, nhà hàng ở khu phố này thường chật kín chỗ.

Giải mã cơ quan tình báo lớn nhất của Mỹ

Chính phủ Mỹ có một tổ chức mang tên Hội đồng An ninh quốc gia (NSC) với nhiệm vụ lãnh đạo và quản lý toàn diện công tác tình báo của các bộ ngành.