1a.jpg
Sau sáp nhập, trong lĩnh vực di động xuất hiện đối thủ cạnh tranh với China Mobile, hãng viễn thông ở vị trí thống lĩnh thị trường Trung Quốc.

Chiến lược “6 thành 3” của viễn thông Trung Quốc:

Bắt đầu cuộc “đại cách mạng” viễn thông

Ngành công nghiệp viễn thông Trung Quốc hiện do ba doanh nghiệp thống lĩnh, đó là China Telecom, China Unicom và China Mobile. Sự ra đời của ba công ty này là kết quả của cuộc cách mạng tái cơ cấu thị trường diễn ra vào tháng 5/2008, do Bộ Công nghiệp Thông tin (MII), Ủy ban Cải tổ và Phát triển quốc gia (NDRC) và Bộ Tài chính chỉ đạo.

MII cho rằng Trung Quốc sẽ tìm cách thúc đẩy cạnh tranh giữa các nhà cung cấp dịch vụ điện thoại cố định - các hãng đang có doanh thu ngày càng giảm do ngày càng có nhiều người lựa chọn dịch vụ di động. Đồng thời, trong lĩnh vực di động, sẽ xuất hiện đối thủ cạnh tranh với China Mobile hiện đang thống lĩnh thị trường.

Theo đó, vào thời điểm tháng 5/2008, Trung Quốc đã yêu cầu 6 công ty viễn thông sáp nhập tài sản, đồng thời cho phép các hãng viễn thông cố định mở rộng sang các dịch vụ không dây, tạo ra ba tổ hợp doanh nghiệp công nghệ cao sẽ cạnh tranh với nhau để cung cấp các dịch vụ cố định, di động, băng rộng và các dịch vụ viễn thông tương lai khác.

Kelvin Ho, một nhà phân tích của Nomura International Ltd ở Hồng Kông, nói: “Thị trường với 3 công ty điện thoại được phép cung cấp đầy đủ dịch vụ di động và cố định sẽ giúp các công ty điện thoại cố định hoạt động và cạnh tranh”.

Ngay lập tức, các công ty viễn thông Trung Quốc bắt đầu vào cuộc đàm phán để mua bán, sáp nhập lẫn nhau. China Telecom đã đàm phán mua lại mảng kinh doanh CDMA của Unicom, đồng thời Unicom lại thảo luận về một cuộc sáp nhập với Netcom để cung cấp dịch vụ điện thoại di động và cố định dựa trên công nghệ GSM đã được sử dụng phổ biến trên thế giới.

Dưới tác động của cuộc cải tổ, giá trị cổ phiếu của China Mobile, công ty điện thoại lớn nhất thế giới tính về số lượng người dùng, đã giảm liên tục 2 tháng liền trên thị trường chứng khoán Hồng Kông. Thực tế, cuộc đại cải tổ này được cho là đã giúp China Telecom và Netcom mở rộng hoạt động để cạnh tranh với China Mobile Lte.

China Telecom, công ty điện thoại cố định lớn nhất đất nước, đã mua lại mạng lưới điện thoại di động nhỏ hơn của Unicom – hiện đang cung cấp dịch vụ cho 43 triệu khách hàng dựa trên công nghệ CDMA dùng ở Nhật và Hàn Quốc.

Kết quả của công cuộc thâu tóm, sáp nhập này là thị trường viễn thông Trung Quốc còn lại ba công ty lớn China Telecom, China Unicom và China Mobile, cung cấp dịch vụ điện thoại và kết nối Internet cho 1,3 tỷ người dân lúc đó.

Kích thích cạnh tranh và chống độc quyền

Theo tuyên bố của cơ quan quản lý viễn thông Trung Quốc, cuộc “đại cách mạng” này được đưa ra nhằm xây dựng “một thị trường cạnh tranh lành mạnh và ngăn ngừa độc quyền”. Mục đích của các nhà quản lý viễn thông Trung Quốc là kích thích cạnh tranh giữa các doanh nghiệp cố định, trước khi cấp giấy phép dịch vụ di động tốc độ cao 3G, bởi giấy phép này sẽ cần đến hàng tỷ USD đầu tư vào thiết bị mạng lưới.

“Tái cơ cấu ngành công nghiệp này không phải là một sự lựa chọn, mà là một việc phải làm”, Chen Haofei, nhà phân tích của China International Capital Corp ở Bắc Kinh nói, “Sau thời kỳ này, các công ty điện thoại sẽ có thêm nhiều tự do để tập trung vào tương lai”.

Cynthia Leung, nhà phân tích viễn thông cấp cao của Ovum, cho rằng cuộc tái cơ cấu – trong đó 6 hãng viễn thông đã “hô biến” và trở thành 3 công ty viễn thông chính – đã thành công trong việc cân bằng hai mục tiêu của chính phủ Trung Quốc. Đó là “không một công ty đơn lẻ nào giành được mọi thuận lợi”, và “cuộc cạnh tranh nội bộ giữa các tổ chức đã sáp nhập vẫn tồn tại”.

Các nhà phân tích cũng cho rằng “kế hoạch cải tổ giúp thị trường viễn thông Trung Quốc tránh được các vấn đề chồng chéo và phức tạp của việc thuê mạng lưới và tách riêng mạng lưới”. Cuộc cải cách này được dự đoán sẽ cắt giảm các chi phí viễn thông, tránh đầu tư trùng lắp về mạng lưới và gia tăng tỷ lệ thâm nhập điện thoại trên khắp cả nước.

Đến đầu năm 2009, Trung Quốc đã cấp giấy phép kinh doanh công nghệ di động thế thệ thứ ba (3G) cho cả ba công ty. Trước khi có giấy phép 3G, cuộc tái cơ cấu đã giúp các doanh nghiệp kịp trở thành những nhà cung cấp đủ dịch vụ, và thiết lập một hệ sinh thái thị trường cân bằng, phát triển. Tại thời điểm đó, các nhà phân tích cho rằng sau công cuộc tái cơ cấu, 3 doanh nghiệp chính sẽ chuyển sự tập trung vào kinh doanh, sau khi mạng lưới cơ bản đã xây dựng xong.

Kết quả của công cuộc cải tổ ngành viễn thông Trung Quốc đã thúc đẩy sự canh tranh và tăng trưởng trên thị trường thiết bị, sản phẩm, công nghệ..., tạo ra một thị trường thiết bị mạng lưới viễn thông sôi động với các công ty nội địa nổi tiếng toàn cầu như Huawei, ZTE.

Vào thời điểm giữa năm 2008, Trung Quốc có 583 triệu người dùng ĐTDĐ. Hiện nay, Trung Quốc đang hướng tới con số 1 tỷ thuê bao di động.

Tổng hợp

Bài viết đã đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 70 ra ngày 13/6/2011