Hiện nay, thế giới đang bước vào cuộc CMCN 4.0, trong đó công nghệ như thực tế ảo, Internet của vạn vật (Internet of Things - IoT), dữ liệu lớn (Big Data) và AI được ứng dụng vào mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế xã hội. Vậy đối với lĩnh vực tài chính - ngân hàng, cuộc CMCN 4.0 có tác động như thế nào?

Phân tích của các chuyên gia cho thấy, đối với ngành ngân hàng Việt Nam, CMCN 4.0 có thể tác động tới mô hình tổ chức, quản trị tại các ngân hàng thông qua sự xuất hiện của AI và tác động kênh phân phối, các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng truyền thống…

Tác động mạnh mẽ và rõ nhất là những tiến bộ về công nghệ tài chính (Fintech) đang làm thay đổi cấu trúc, phương thức hoạt động và cung cấp nhiều dịch vụ hiện đại của hệ thống ngân hàng.

Fintech hình thành những sản phẩm, dịch vụ tài chính mới như Internet Banking, Mobile Banking, ví điện tử, dịch vụ thanh toán di động (Samsung Pay, Apple Pay)… tạo thuận lợi cho khách hàng trong việc sử dụng dịch vụ ngân hàng hiện đại và tiết kiệm được chi phí giao dịch.

Trong tương lai, ngân hàng có thể sẽ sử dụng robot thay thế nhân viên để tư vấn danh mục đầu tư cho khách hàng. Do đó có một dự báo hoàn toàn có thể xảy ra là sẽ có nhiều sản phẩm, dịch vụ thông minh ra đời thay thế cho các sản phẩm, dịch vụ tài chính truyền thống.

Còn đối với khoa học phân tích và quản lý dữ liệu trong lĩnh vực ngân hàng, CMCN 4.0 lại mang đến nhiều thuận lợi.

Đó là nhờ việc số hóa  các hoạt động NH sẽ giúp xây dựng được những trung tâm dữ liệu lớn (Data Warehouse, Big Data). Việc thu thập, phân tích và xử lý Big Data sẽ tạo ra tri thức mới, hỗ trợ ngân hàng trong việc đưa ra quyết định nhanh và phù hợp hơn, giảm chi phí và tạo lợi thế cạnh tranh.

Bên cạnh đó, khi ngân hàng ứng dụng các kỹ thuật khai phá dữ liệu, phân tích dữ liệu kết hợp với AI sẽ tạo ra nhiều sản phẩm, dịch vụ thông minh mới, mang lại cho khách hàng nhiều tiện ích, nhiều trải nghiệm thú vị.

Có thể mỗi sản phẩm, dịch vụ sẽ được cá nhân hóa để phù hợp với từng đối tượng khách hàng khác nhau.

Có thể nói, khoa học dữ liệu là trung tâm của công nghệ số, tạo ra các đột phá của AI và đóng vai trò quan trọng trong cuộc CMCN 4.0.

Tuy nhiên, những tiến bộ về kỹ thuật công nghệ cũng sẽ gây ra nhiều khó khăn cho việc quản lý và giám sát hoạt động ngân hàng.

Nguyên do là các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng ngày càng đa dạng thì rủi ro kinh doanh phức tạp hơn, gây khó khăn trong kiểm soát rủi ro.

Bên cạnh đó, một yếu tố quan trọng được các ngân hàng đặc biệt lưu ý đó là rủi ro an ninh thông tin khi các dịch vụ được kết nối qua hệ sinh thái mạng IoT.

Như vậy, trước tác động của CMCN 4.0, các nhà quản lý cũng phải thay đổi tư duy và cách tiếp cận. Dù muốn hay không, trong tương lai các ngân hàng và các nhà tạo lập chính sách cũng cần chấp nhận sự thay đổi tất yếu này. Để từ đó mở rộng tầm nhìn về triển vọng dịch vụ ngân hàng, nhanh chóng thay đổi và chuyển hóa để tạo ra những sản phẩm mới để tồn tại và phát triển bền vững.