- Bản Huồi Sơn, xã Tam Hợp, huyện Tương Dương (Nghệ An) từng được biết đến như một “điểm nóng” trên biên giới với sự phức tạp về an ninh trật tự, nhiều hộ dân theo phỉ, vượt biên trái phép, tái trồng cây thuốc phiện, “bản trắng” về cở sở chính trị... Sau 3 năm, triển khai chương trình xây dựng bản điểm của Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng Nghệ An và Huyện ủy Tương Dương, giờ đây Huồi Sơn đang như một “bức tranh” muôn màu giữa đại ngàn miền Tây xứ Nghệ.

“Bức tranh” giữa đại ngàn   

Trở lại Huồi Sơn sau 4 năm xa cách, bản làng của đồng bào dân tộc Mông đã đổi thay, tiến bộ rất nhiều. Đón đoàn công tác ngay đầu bản, Trung úy Vừ Bá Rê, Đội trưởng Đội công tác Huồi Sơn, Đồn biên phòng Tam Hợp – Bí thư chi bộ bản dẫn mọi người đi thăm bà con dân bản.

Tình quân dân ấm áp
 

Bước chân vào ngôi nhà gỗ kiên cố của già bản Tồng Và, sau cái nhìn có chút nghi ngại, ông vội ôm chầm lấy tôi, xúc động: “Đúng là con rồi, trong chuyến dã ngoại 3 năm trước con đã ở trong nhà bố. Con thấy bản làng của người Mông ta khác trước không?”. Câu hỏi của bố làm cho ký ức về Huồi Sơn của những năm trước trong tôi lại ùa về.

Huồi Sơn vốn là bản tái định cư từ năm 2006, được di chuyển từ Huồi Sến và Tân Sơn, sống trong rừng sâu giáp với đường biên giới Việt – Lào về.

Thời điểm đó, bản chưa đầy 40 nóc nhà, 300 nhân khẩu được biết đến với tư cách là “bản trắng” về mọi mặt. Đời sống nhân dân gặp rất nhiều khó khăn, họ sống trong những ngôi nhà tạm lụp xụp, thiếu ăn, thiếu mặc, an ninh trật tự rất phức tạp nổi lên với việc dân bản nghiện hút, tái trồng cây thuốc phiện, vượt biên trái phép, chặt phá rừng bừa bãi... 

Những khó khăn tồn tại ở Huồi Sơn tưởng chừng như không thể tìm ra lối thoát nào.

Nhưng nay, bản Huồi Sơn như một “bức tranh” muôn màu có tiếng động giữa đại ngàn. Trên nền những ngôi nhà cũ của các hộ gia đình là những căn nhà gỗ kiên cố theo đúng kiến trúc, tín ngưỡng, văn hóa của đồng bào dân tộc Mông.

Thay cho điểm trường “lộng gió” mà mùa đông cô giáo phải đốt lửa sưởi ấm cho học trò bằng 6 phòng học kiên cố ngay trung tâm bản.

Thầy giáo Lộc Đình Hóa, giáo viên điểm bản Huồi Sơn xúc động tâm sự: “Tôi đã gắn bó với học trò Huồi Sơn được 4 năm rồi, cuộc sống nơi đây đang thay đổi từng ngày. Trường học cũng đã được kiên cố hóa, không còn cái cảnh ngồi trong lớp mà vẫn phải chạy mưa, chạy gió, với thầy trò chúng tôi giờ chỉ lo dạy tốt và học tốt”.

Chăm lo cho gia đình chính sách trên địa bàn.
 

Về Huồi Sơn bây giờ không chỉ nhìn thấy sự đổi thay về cơ sở vật chất, hạ tầng mà cảm nhận được suy nghĩ và nếp sống của đồng bào cũng đang ngày một tiến bộ. Nhân dân đã biết chăm lo cuộc sống gia đình, họ đã biết sống phù hợp vệ sinh. Chuồng trâu, chuồng bò đã được đặt xa khu dân cư, người dân biết sử dụng nước sạch để sinh hoạt. Họ chăm chỉ làm lúa nước thay cho việc vào rừng đốn gỗ, đốt rừng làm nương rẫy.

Nhưng quan trọng nhất là bộ máy chính quyền ở Huồi Sơn đã được thành lập và đi vào hoạt động rất nề nếp.

“Mọi cuộc họp bản ở Huồi Sơn lúc nào cũng rất sôi động, nhân dân đã mạnh dạn nói ra suy nghĩ của mình tìm cách để phát triển kinh tế, xã hội ở thôn” - Trưởng bản Vừ Tổng Lông cho biết.

Không chỉ hoàn thiện về tổ chức chính quyền mà các tổ chức đoàn thể như thanh niên, phụ nữ cũng đã được thành lập và đang phát huy rất tốt vai trò của mình. Đặc biệt, Huồi Sơn đã thành lập được chi bộ Đảng do Trung úy Vừ Bá Rê, Đội trưởng Đội công tác Huồi Sơn, Đồn BP Tam Hợp được tăng cường về làm bí thư.

Hiện tại đã có 5 đảng viên là người bản xứ được kết nạp và duy trì sinh hoạt đều đặn.

Những công trình “bộ đội”  

Cuối năm 2006, với quyết tâm đưa Huồi Sơn ra khỏi tình trạng “bản trắng” về mọi mặt. Bộ chỉ huy BĐBP Nghệ An đã quyết định chọn Huồi Sơn xây dựng bản điểm để củng cố cơ sở chính trị, an ninh quốc phòng và phát triển kinh tế xã hội.

Tổ công tác bản Huồi Sơn đã được thành lập do Thượng úy Nguyễn Ngọc Cẩm làm tổ trưởng vào thực hiện “bốn cùng” với nhân dân (cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc).

BĐBP làm nhà cho dân bản.

Thượng úy Nguyễn Ngọc Cẩm nhớ lại: “Ngày đó bản rất phức tạp, đàn ông thanh niên chủ yếu đi rừng săn bắn về lại tập trung uống rượu. Nên khi anh em chúng tôi vào không được họ đón nhận. Nhưng chúng tôi vẫn bám vào những cá nhân tiến bộ để thuyết phục cho nhân dân hiểu và tin theo bộ đội. Rồi cùng thời gian, sự kiên trì hành động chúng tôi như cởi được tấm lòng, bà con đã tin theo lời bộ đội và làm theo bộ đội hướng dẫn”.

Khi đã lấy được niềm tin của nhân dân, Bộ chỉ huy BĐBP Nghệ An đã huy động sức người, sức của về Huồi Sơn để xây dựng điểm bản này.

Cuối năm 2007, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ thuộc Trung tâm huấn luyện BĐBP Nghệ An đã được huy động hành quân dã ngoại về với Huồi Sơn để làm đường dân sinh, phát quang khai hoang ruộng lúa nước.

Hơn 10 ngày hành động trong thời tiết khắc nghiệt của đại ngàn, 5km đường nội bản và đường vào khu sản xuất đã được hoàn thành, khai hoang được gần 8ha ruộng lúa nước. Không chỉ dừng lại ở đó, thực hiện cuộc vận động “mái ấm biên cương”, giữa năm 2008, một tổ thợ biên phòng cũng được huy động về để làm nhà cho nhân dân bản Huồi Sơn, gần 1 năm lao động cật lực tổ thợ biên phòng cùng nhân dân đã hoàn thành được 41 căn nhà cho các hộ dân trong bản.

Chính vì thế mà ở đây có những công trình mang tên bộ đội (nhà bộ đội, đường bộ đội, ruộng lúa bộ đội). Nhưng quan trọng hơn, nhân dân hiểu, tin và làm theo bộ đội chỉ dẫn trong sản xuất, sinh hoạt.  

Để giờ đây, sau 3 năm triển khai, nhân dân Huồi Sơn đã ý thức, tự giác phát triển kinh tế chăm lo cuộc sống cho gia đình. Huồi Sơn đã có gần 20 chiếc xe máy, nhiều gia đình có ti vi để xem, có nhiều cá nhân sản xuất kinh tế giỏi, nhiều mặt hàng có giá trị kinh tế như khoai sọ, trâu bò.

Chính vì thế, khi chia tay đoàn công tác, Thượng tá Nguyễn Duy Đường- Chính trị viên đồn BP Tam Hợp tự tin khẳng định: “Trong một thời gian không xa nữa nhân dân Huồi Sơn sẽ giàu hơn nhân dân một số bản trong xã”.
 

Đất Nghệ