Ngày nay các phương pháp phẫu thuật xâm lấn tối thiểu trong điều trị sỏi tiết niệu, với thiết bị tinh vi, kỹ thuật hiện đại, giúp người bệnh bớt đau, xuất viện sớm, bình phục nhanh hơn hẳn giải pháp mổ mở trước đây.

Lấy sỏi thận qua da

Sau ca lấy sỏi thận qua da thực hiện bởi Fernstrom và Johansson vào năm 1971, việc điều trị sỏi thận lớn đã có nhiều cách mạng hóa. Kỹ thuật tiếp tục được cái tiến và theo thời gian, với nhiều tiến bộ về kỹ thuật và phương thức hơn, hiện giờ chúng ta đã có thể kiểm soát được sỏi can-xi phức tạp staghorn cùng với phẫu thuật xâm lấn tối thiểu.

{keywords}

Trước đây, đường mở ở da ban đầu được thực hiện bằng kim dưới sự hướng dẫn của huỳnh quang (trên bàn X-quang). Đường mở này sau đó được giãn rộng với một loạt các que nong hoặc một nong bóng 1-bước. Vết thương sẽ là 1 inch ở cạnh sườn.

Kỹ thuật này làm giảm mất máu một cách đáng kể trong phẫu thuật sỏi thận, và đau sau phẫu thuật cũng ít hơn rất nhiều so với ca phẫu thuật mở. Thời gian nằm viện sau thủ thuật từ 1-2 ngày.

Việc tiếp cận nhờ hướng dẫn của siêu âm trên bàn thủ thuật cũng có nhiều tiến bộ đảm bảo an toàn cho thủ thuật này. Vì trước đây, nội soi huỳnh quang không phân biệt được các tạng đặc quanh thận, do vậy có nguy cơ là làm thủng các tạng đặc xung quanh như lá lách, gan hoặc dạ dày. Với chẩn đoán hình ảnh siêu âm thực trên bàn thủ thuật, rủi ro này giảm đi đáng kể. Nó cũng giúp lên kế hoạch chính xác hơn cho đường tiếp cận sỏi.

Nội soi đường tiết niệu từ dưới

Với các sỏi nhỏ của đường tiết niệu trên, mấu chốt chính là đưa được thiết bị (ống nội soi tiết niệu) đi qua đoạn nối niệu quản - bàng quang, lên niệu quản, tới thận, và cuối cùng tới sỏi thận để việc tán sỏi diễn ra. Việc này có thể khó với các bệnh nhân với cấu trúc thận khó hoặc với sỏi thận ở cực dưới với góc đài thận - tiểu khung gấp.

Ngày nay, các bác sỹ tiết niệu có thể tiếp cận hầu hết sỏi thận ở mọi góc của đường tiết niệu với sự trợ giúp của ống nội soi tiết niệu mềm dẻo. Đi cùng với nó là kỹ thuật quang học tiến bộ hơn, giúp giảm thiểu một cách ngoạn mục sự cần thiết của phẫu thuật mở và thậm chí cả phẫu thuật nội soi lấy sỏi tiết niệu.

Đường kính của ống nội soi tiết niệu mềm có thể nhỏ tới 5.3F, và các nhà khoa học đã có thể đạt được tới mức độ đó mà không ảnh hưởng gì tới chất lượng của hình ảnh. Ngoài ống nội soi nhỏ ra, phát minh nội soi quay video cũng tăng cường đáng kể chất lượng hình ảnh cho thủ thuật. Trong nội soi tiết niệu, hình ảnh cực kỳ quan trọng. Các ống nội soi mềm quay video, cáp sợi quang có hiện nay được thay thế bằng hệ thống CCD với chip độ phân giải cao ở đầu ống, giảm hiểu hình ảnh chết của các ống đời cũ. Việc này giúp tăng cường chất lượng hình ảnh, và cho phép ống tiếp cận tới những góc khó của trong sỏi vùng tiểu khung.

{keywords}

Figure 1a. Pre-PCNL Figure 1b. Post-PCNL

Tán sỏi ngoài cơ thể (ESWL)

ESWL cho rất nhiều lợi thế như là một cách tiếp cận xâm lấn tối thiểu trong điều trị sỏi. Phương pháp này không yêu cầu gây mê, không có vết thương, có thể thực hiện trong ngày, kết quả thương đối tốt và đi kèm với tác dụng phụ tối thiểu. Việc sử dụng ESWL để điều trị sỏi nhỏ ở đường tiết niệu trên đã được thực hiện gần 3 thập kỷ nay.

Cơ bản ESWL là tập trung sóng. Các sóng yếu và không gây chấn thương được tạo ra ngoài cơ thể và từ từ đưa vào trong cơ thể, tới viên sỏi. Việc này sẽ tích tụ sóng tại sỏi khi nó gom lại tạo này một “cú đập” lớn nhất, khiến ESWL hiệu quả trong điều trị sỏi thận canxi nhỏ và sỏi tiết niệu với tỷ lệ sạch sỏi hợp lý và an toàn cao.

Theo BS. Poh Beow Kiong

Chuyên gia phẫu thuật thận tiết niệu, Bệnh viện Gleneagles, Singapore

{keywords}

Tư vấn thận - tiết niệu

Vào ngày 13/11/2015 BS. Poh Beow Kiong sẽ tư vấn miễn phí cho bệnh nhân gặp vấn đề về thận - tiết niệu cần phẫu thuật như sỏi đường tiết niệu, tiểu són, u và ung thư thận, bàng quang, tiền liệt tuyến, tinh hoàn.

Đăng ký trước tại:

Văn phòng đại diện tập đoàn Y tế Parkway

Tầng 5 số 110 Bà Triệu, Hà Nội

Điện thoại: 04- 3747 27 29 Hotline: 0988 155 855

Email: info@parkway.com.vn