- Những ngày cận Tết, hàng trăm nông dân huyện ven biển Hậu Lộc, Thanh Hoá đang đứng trước tình cảnh vỡ nợ tiền tỷ khi những đầm ngao đang chuẩn bị vào vụ thu hoạch bỗng nhiên chết trắng hàng loạt.

Nông dân mất tiền tỷ

Tại khu vực bãi bồi ven biển xã Hải Lộc, mỗi ngày có hàng trăm người đang bì bõm lội dưới bùn sâu và giá rét cắt da cắt thịt để vớt xác ngao chết.
Tại lồng ngao của hàng trăm gia đình ở vùng triều xã Hải Lộc, huyện Hậu Lộc, ngao chết trắng bãi cả tháng nay.
Vừa lội dưới bùn sâu, tay lôi chiếc bì chất đầy xác ngao, anh Phạm Văn Khương (một nông dân nuôi ngao ở thôn Đa Phạn, xã Hải Lộc, Hậu Lộc) buồn rầu cho biết, ngao bắt đầu chết đã hơn tháng nay nhưng không rõ lý do, các cơ quan chức năng cũng không có thông báo kết luận về nguyên nhân ngao chết hàng loạt khiến nhiều nông dân hoang mang cực độ. 

Cũng theo anh Khương, gia đình anh là hộ nuôi ngao có thâm niên trong làng nhưng đây là vụ thiệt hại nặng nề nhất. Vụ ngao năm nay, anh Khương đã dồn hết vốn liếng trong nhà và vay ngân hàng được hơn 500 triệu đồng để mua giống về nuôi thả trong diện tích hơn 1 héc ta đầm nuôi ngao.

Sau hơn ba tháng thả giống, khi chuẩn bị cho thu hoạch để bán ra thị trường vào dịp Tết, thì bỗng dưng ngao chết nổi trắng mặt cát.

Đưa mắt nhìn về những đống vỏ ngao chết chất thành những đống lớn ở ven bờ, anh Khương buồn rầu tâm sự: “Cứ ngỡ rằng sau một năm vất vả, sẽ kiếm được một khoản tiền để trang trải nợ nần và cho con cái sắm tết, ai ngờ...

Anh Trần Văn Cương, một hộ nuôi ngao ở xã Hải Lộc cho biết, mỗi ngày gia đình phải thuê hàng chục người đi vớt xác ngao đem đi đổ.
Chưa năm nào chúng tôi thấy ngao chết nhiều và trái vụ như dịp này. Vì theo kinh nghiệm của bà con nuôi ngao, những năm trước ngao có chết nhưng chỉ rải rác và thường là chết vào mừa mưa lụt thôi. Năm nay coi như người nuôi ngao ở đây mất Tết rồi”, anh Khương tâm sự. 

Cũng ở vào hoàn cảnh tương tự, ông Nguyễn Đình Thuân (thôn Minh Đức, xã Minh Lộc) cho biết, gia đình nuôi hơn 1 héc ta ngao, nhưng hiện nay ngao đã chết gần quá nửa. Tình trạng ngao chết ngày càng lan rộng.

Oái oăm hơn, đã hơn chục ngày nay, mỗi ngày nhà ông Thuân và các hộ dân khác còn phải thuê hơn chục lao động xuống nhặt vỏ ngao chết đi đổ để tránh tình trạng dịch bệnh có thể lây lan trên diện rộng.

“Công lao động bây giờ đắt lắm, mỗi người đi nhặt vỏ ngao chết, chúng tôi phải trả cả trăm ngàn đồng/ngày công. Có ngày nhà tôi phải bỏ ra tiền triệu để thuê người vớt xác ngao”, ông Thuân chua xót.

Cán bộ kiểm tra qua loa?

Phó phòng Nông nghiệp huyện Hậu Lộc, ông Nguyễn Ngọc Toản cho biết: “Sau khi người dân vùng nuôi ngao có đơn gửi lên huyện, chúng tôi đã cho cán bộ về địa phương kiểm tra. Tuy nhiên, tỷ lệ ngao chết chỉ nằm ở mức khoảng 20%.

Chúng tôi đã lấy mẫu bệnh phẩm gửi đi xét nghiệm, nhưng hiện nay chưa có kết quả. Còn nguyên nhân vì sao ngao chết thì chưa thể biết được”.

Ngao chết chất thành đống. Nhiều hộ dân mất tiền tỷ vì ngao.
Trái ngược với lời khẳng định của cán bộ phòng nông nghiệp, khi lội xuống đầm ngao của bà con ở xã Hải Lộc và Minh Lộc, chúng tôi thấy mức độ ngao chết không chỉ ở mức khoảng 20%, mà thực tế có những đầm hiện nay ngao đã chết gần quá nửa. 

Ông Phạm Văn Hải, ở xã Ngư Lộc cho hay, gia đình ông nuôi 2 héc ta ngao, nhưng hiện nay ngao chết đã hơn 50% rồi. Để có vốn nuôi ngao, ông Hải phải cầm cố cả nhà để vay vốn ngân hàng. Bỏ ra 900 triệu đồng, nhưng chưa thu về được đồng nào, thì ngao đã chết trắng bãi.

Ông Vũ Huy Đăng, Chủ tịch UBND xã Minh Lộc cho biết, toàn xã hiện nay có 68 ha ngao. Kết luận về nguyên nhân ngao chết thì chưa có, nhưng theo kinh nghiệm của ông Đăng, thì có thể do nguồn nước bị ô nhiễm hoặc nguồn tảo độc gây nên.

Cũng theo ông Đăng, tỷ lệ ngao chết của nhiều hộ dân ở địa phương đã lên tới hơn 30%, có nhiều hộ đã mất tới hơn 50%.

Theo tính toán của một số chủ đầm ngao, chỉ tính riêng ở vùng nuôi các xã Minh Lộc, Hải Lộc, huyện Hậu Lộc thì chỉ trong vòng hơn một tháng trở lại đây, số tiền người dân thiệt hại do ngao chết đã lên đến khoảng 30 tỷ đồng.

“Chúng tôi mong cơ quan chức năng sớm tìm ra nguyên nhân bất thường này để người dân có phương pháp phòng tránh bệnh cho ngao, nhưng chờ mãi không thấy có thông báo gì. Người dân rất hoang mang vì toàn bộ tài sản đều đổ ra biển hết rồi”, một chủ lồng ngao than phiền.

Thanh Lê