![]() |
Ảnh: Thanh Hải Con số thuê bao thực khác xa số thuê bao các nhà cung cấp dịch vụ công bố |
Theo con số mà các mạng di động công bố cho đến hết năm 2006, tổng số thuê bao di động Việt Nam lên đến 24 triệu thuê bao. Trong khi đó con số thuê bao các loại của cả Việt Nam do Bộ BCVT công bố mới chỉ có 25,5 triệu thuê bao. Như vậy, số thuê bao ảo của các mạng di động đang ở con số “kỉ lục” ở thời điểm mà thị trường thông tin di động đang phát triển ở mức “bùng nổ”.
Các mạng di động phát triển được bao nhiêu thuê bao thực?
Việc đưa ra con số thuê bao thực tăng của các mạng di động trong năm 2006 là hết sức khó khăn bởi các mạng di động luôn công bố con số đăng ký. Nếu nhìn vào con số mà các mạng di động công bố, có thể thấy thị trường di động Việt Nam tăng ở mức “bùng nổ” khoảng trên 14 triệu thuê bao mới trong năm 2006. Trong khi đó, con số phát triển mới của các mạng di động trong năm 2005 cũng được nhận định là “bùng nổ” với 4,5 triệu thuê bao. Tuy nhiên, những con số mà các mạng di động đưa ra là những con số thuê bao đăng ký, trong số đó chiếm tới 50% là thuê bao ảo. Theo nguồn tin của Báo BĐVN, hiện số thuê bao thực đang có cước của các mạng di động Việt Nam chỉ khoảng 16 triệu thuê bao, chứ không phải con số 24 triệu thuê bao như các mạng di động công bố. Trong đó số thuê bao thực phát triển trong năm 2006 chỉ ở mức gần 7 triệu thuê bao.
Tại sao phát sinh nhiều thuê bao ảo?
Một câu hỏi đặt ra tại sao trong năm 2006 lại phát sinh nhiều thuê bao ảo như vậy? Theo phân tích của giới chuyên môn, hiện thị trường thông tin Việt Nam đang trong giai đoạn đầu “học hỏi” kinh doanh, nên sẽ có những chiêu thức mang tính “thô sơ” để cạnh tranh. Trong đó, chiêu thức khuyến mãi, giảm cước liên tục được các mạng di động liên tiếp đưa ra tạo thành những cơn lốc nóng bỏng trên thị trường. Những chiêu thức này có điểm lợi là kích cầu người tiêu dùng, làm cho nhiều người có cơ hội được sử dụng ĐTDĐ hơn. Thế nhưng việc kích cầu quá đà qua những cơn lốc khuyến mãi đã làm phát sinh nhiều nhu cầu ảo, khi khách hàng chờ khuyến mãi để phát triển thuê bao và tâm lý “mua SIM thay cho mua thẻ cào” để hưởng lợi từ các đợt khuyến mãi này.
Sở dĩ các mạng di động liên tiếp chạy đua khuyến mãi trong năm 2006 bởi họ hiểu rằng trong năm 2007 cần phải có số thuê bao lớn để tạo lợi thế quy mô. Thị trường di động năm 2007 sẽ rất khốc liệt với sự góp mặt của 6 mạng di động. Như vậy, nếu mạng di động nào có được lợi thế quy mô sẽ có được ưu thế cạnh tranh so với các đối thủ khác, bởi chi phí giá thành đầu tư sẽ giảm đi và có mức cước hấp dẫn hơn. Một nguyên nhân nữa khiến các cuộc chạy đua khuyến mãi không ngớt trong năm 2006 là do các mạng di động nhận thấy thị trường thông tin di động còn quá nhiều tiềm năng để họ phát triển thuê bao thu lời. Trong khi đó, mức cước dịch vụ này vẫn ở mức “có lãi nhiều”.
Bỏ quên nội dung cho mạng di động Một câu hỏi được đặt ra là tại sao công nghiệp nội dung cho mạng di động chưa phát triển tại Việt Nam trong khi tốc độ phát triển mạng di động luôn ở mức bùng nổ? Các mạng di động cho rằng, hiện nhu cầu thị trường Việt Nam hiện nay vẫn chủ yếu là thoại và khi nào thị trường có nhu cầu và các dịch vụ giá trị gia tăng thì các nhà khai thác sẽ phát triển. Thế nhưng, các chuyên gia trong lĩnh vực này lại nhận định, nguyên nhân cơ bản khiến các mạng di động vẫn chưa mặn mà với công nghiệp nội dung bởi hiện nay cước ĐTDĐ vẫn có lời cao. Chẳng hạn như một một tin nhắn nội dung thì nhà cung cấp dịch vụ chỉ thu được của khách hàng vài trăm đồng (chưa kể đến ăn chia với nhà cung cấp nội dung), trong khi đó mỗi phút điện thoại nhà cung cấp có thể lời tới cả một ngàn đồng. Vì vậy các nhà cung cấp dịch vụ thông tin di động cũng chẳng phải lao tâm khổ tứ để phát triển dịch vụ giá trị gia tăng. Các chuyên gia phân tích cho rằng, chỉ khi giá cước cuộc gọi giảm và lợi nhuận từ dịch vụ này không còn nhiều thì các mạng di động sẽ tập trung phát triển các dịch vụ giá trị gia tăng trên mạng di động. Kinh nghiệm các nước phát triển cho thấy, khi thuê bao đã phát triển ở mức bão hòa và các nhà cung cấp dịch vụ nhận thấy “không còn cửa” để phát triển thuê bao nữa và giá cước liên lạc rất thấp, sẽ quay lại phát triển các dịch vụ giá trị gia tăng để tăng doanh thu. Thậm chí, đã có nhiều nhà khai thác mạng đã dùng dịch vụ giá trị gia tăng để bù cho dịch vụ thoại. Vậy thời điểm nào thì các nhà cung cấp dịch vụ thông tin di động sẽ tập trung mạnh để làm bùng nổ công nghiệp nội dung cho mạng di động? Giới chuyên môn cho rằng, có thể sang đến năm 2008, cước dịch vụ di động sẽ ở mức “không còn lợi nhuận nhiều” vì các nhà khai thác sẽ đua nhau giảm giá để hút thuê bao. Và lúc đó cũng là thời điểm mà công nghiệp nội dung cho mạng di động sẽ có bước thăng hoa. |
APRU giảm mạnh
Trong cuộc đua khuyến mãi quá đà của các mạng di động, điều gì đến cũng sẽ phải đến. Các mạng di động cho biết, lợi nhuận bình quân trên/thuê bao đã bị giảm nhanh chóng. Chẳng hạn như thuê bao của VinaPhone đã bị giảm doanh thu bình quân trên 1 thuê bao (APRU) trả trước từ 18 USD/tháng xuống còn 10 USD/tháng. Thậm chí có mạng di động đã bị sụt giảm tới mức APRU của một số gói cước đã giảm tới mức chỉ còn 4 USD/tháng. Theo ước của các chuyên gia, doanh thu trung bình trên một thuê bao di động tại Việt Nam hiện đang ở mức 10 – 12 USD/tháng. Nếu cuộc chạy đua trong năm 2007, vẫn với những chiêu thức cũ của năm 2006, thì chắc chắn tỷ lệ này sẽ tiếp tục giảm. Đây cũng là vấn đề mà nhiều mạng di động đang lo ngại. Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó tổng giám đốc của Viettel cho biết: “Trước đây các nước trong khu vực như Malaysia cũng đã từng xảy ra các cuộc chạy đua khuyến mãi nóng bổng như Việt Nam hiện nay. Sau đó, đã có một mạng di động dừng lại và tất cả các mạng di động khác cũng đồng loạt dừng theo. Tuy nhiên, ở Việt Nam mạng di động nào sẽ tiên phong dừng lại cuộc chạy đua này”.
Thái Khang
