Việc khai "nguyên quán" trong khai sinh công dân như lâu nay khiến ĐB Lê Đình Khanh (Hải Dương) đặt câu hỏi về tính hiệu quả đối với quản lý dữ liệu công dân, nhất là mức độ ổn định định cư không giống như thời xa xưa. Ông Khanh nêu ý kiến tại hội nghị ĐBQH chuyên trách chiều nay về dự thảo luật Căn cước.
 |
| ĐB Lê Đình Khanh. Ảnh: Minh Quang
|
ĐB Khanh nêu một thực tế phổ biến, đó là trong 3 đời của một gia đình thì con cháu, bố mẹ và ông bà có thể sinh ra ở những nơi khác nhau, sống có thể dịch chuyển đến những nơi khác nhau, như ông bà có thể ở Cà Mau nhưng đến con và cháu thì có thể sinh ra và sinh sống ở TP.HCM. Do đó, dù sinh ra ở TP.HCM thì vẫn khai sinh nguyên quán gốc theo đời đầu.
ĐB đặt câu hỏi về tính thống nhất, cũng như hiệu quả đối với quản lý dữ liệu công dân khi mức độ ổn định định cư không giống như thời xa xưa.
"Quản lý của chúng ta có thực sự cần nguyên quán không?" - ĐB hỏi. Tương tự, hai dữ liệu "nơi thường trú và nơi ở hiện tại" cũng được ĐB đặt câu hỏi về giá trị phân định rõ ràng với tư cách yếu tố dữ liệu công dân.
Trong khi đó, ĐB Trần Đình Long băn khoăn việc cấp thẻ căn cước dưới 14 tuổi và thời hạn sử dụng loại thẻ này chỉ giới hạn đến 14 tuổi phải đổi khiến ông cho rằng hiệu quả sử dụng là không cần thiết. Bởi quy định như vậy sẽ khiến hàng năm có từ 1-2 triệu thẻ mới hay đổi. Ông cho rằng, việc duy trì giấy khai sinh như hiện hành là phù hợp, chỉ cho đến khi trên 14 tuổi khi nhận dạng dần ổn định thì có thể tiến hành làm thẻ căn cước công dân.
"Không thể thay thế giấy khai sinh bằng căn cước. Nên giữ khai sinh cho các cháu" - ông nói.
Quan điểm kế thừa những tàng thư (hữu ích) cũng được ĐB Trần Thị Quốc Khánh ủng hộ. Bà cho rằng, nên cố gắng tận dụng hệ thống tàng thư đang có. Dù dự thảo luật quy định phải kết nối tàng thư nhưng bà nhận thấy các quy định vẫn làm riêng biệt, chưa kết nối.
ĐB Huỳnh Ngọc Đáng cũng cho rằng, khi sinh ra có giấy khai sinh là quyền đương nhiên của con người. Nếu đổi giấy khai sinh thành thẻ căn cước thì có vi phạm quyền con người không?
ĐB Ngô Văn Minh (Quảng Nam) thì băn khoăn từ "căn cước" không dễ hiểu đối với người dân, như từ cũ "chứng minh nhân dân" đọc lên dễ hiểu, trong sáng hơn.
Không vi phạm quyền khai sinh con người
Ông Hồ Trọng Ngũ, Phó chủ nhiệm UB Quốc phòng, An ninh cho hay, chứng minh nhân dân cũng là thẻ căn cước, nhưng trong điều kiện hiện nay, nếu để chứng minh nhân dân không quản lý được xã hội. Do đó phải quản lý ở trình độ mới, hiện đại hóa phương thức mới quản lý công dân.
 |
| ĐB Hồ Trọng Ngũ
. Ảnh: Minh Thăng |
"Để quản lý công dân không dùng thẻ này thì phải dùng thẻ khác, chỉ là tên gọi khác nhau. Việc có thẻ căn cước hoàn toàn đúng" - ông Ngũ nói.
Ông Ngũ nhấn mạnh giấy khai sinh và chuyện khai sinh là khác nhau. Việc khai sinh ghi nhận sự kiện quan trọng một con người được sinh ra là việc đương nhiên được bảo đảm. Công dân làm thủ tục khai sinh ở chính quyền địa phương và sẽ có cơ quan chuyên môn giúp chính quyền làm.
Cụ thể, thông tin khai sinh được chuyển về trung tâm xử lý xử lý cơ sở dữ liệu quốc gia và cư dân ở Hà Nội. Thông tin được xử lý hóa qua hệ thống phần mềm dữ liệu quốc gia để có số định danh cá nhân hay được hiểu là số hiệu công dân.
Về việc in thẻ căn cước công dân, ông Ngũ cho hay không có việc hình thành đủ 63 cơ quan in thẻ căn cước ở 63 tỉnh thành hay có chữ ký của từng tỉnh thành gây tốn kém lãng phí. Sẽ chỉ có 1 trung tâm in thẻ căn cước công dân ở Hà Nội cùng với trung tâm xử lý cơ sở dữ liệu quốc gia và cư dân. Với công nghệ, phần mềm hiện nay, ông khẳng định, việc in thẻ căn cước công dân khi đã có đủ thông tin khai sinh chỉ mất rất ít thời gian, vài chục giây.
Về phí và lệ phí, công dân chắc chắn sẽ không phải đóng lần đầu. Nhà nước sẽ miễn phí khi làm thủ tục khai sinh, thẻ căn cước lần đầu cho công dân và người dân chỉ mất tiền nếu làm lại do mất.
Liên quan yếu tố "nguyên quán" đề ghi trong lý lịch, ông Ngũ giải thích đây là "thông lệ và truyền thống pháp lý". Cơ quan soạn thảo đã nghiên cứu lịch sử xưa quản lý công dân nguyên quán, người con sinh ra luôn lấy nguyên quán của cha.
"Nhìn ở góc độ bảo đảm an ninh quốc gia mới thấy quan trọng hơn ở góc nhìn xã hội. Nó có điểm lợi tìm đến cội nguồn của con người, lần tận gốc tích con người".
Linh Thư
.svg){kind=icon}
