- Sau Xóm Cát bất ngờ xuất hiện lũ cát chưa từng thấy trong vòng 100 năm qua, thì cách đó khoảng 1 km Xóm Mới, xã An Hải, huyện Tuy An, Phú Yên chứng kiến một trận sạt lở kinh hoàng. Chỉ một tiếng đồng hồ dòng suối biến thành hố sâu khổng lồ kéo cả xóm cheo leo bên bờ vực thẳm.

Hơn một tháng qua từ sau đợt lũ đầu tháng 11 đến nay, người dân Xóm Mới đêm ngủ mở cửa, trong bụng lúc nào cũng phập phồng lo sợ. Nửa đêm chỉ cần nghe có tiếng động mạnh là cả xóm vùng dậy bỏ chạy ra sau hè…thoát thân.

Nhà trệt thành nhà lầu

Ngôi nhà cấp 4 của ông Trần Văn Tám, ở Xóm Mới sau trận sạt lở đến nay trở thành tòa lầu cao sững sững. “Sáng mở mắt ra nhìn xuống hố sâu đứng sững trước nhà sát bậc thềm, phía bên kia là cánh đồng chạy dọc theo dòng suối giống như mình đang sống trên lầu 3” - Ông Tám nói.

Hàng loạt cây bạch đàn, phi lao cao 10 - 15m ngã như sắn mì nhổ phơi
Trước đây, dòng suối nhỏ cách nhà 20 m, đợt lũ vừa qua sạt lở, dòng suối há miệng như muốn nuốt chửng nhà ông bất cứ lúc nào. Cạnh đó, nhà ông Trần Văn Trung xây trên đồi cát gần miệng hố cũng đang chờ đổ sập. Cái cổng nhà ông bị lũ bứng nằm gọn dưới lòng suối.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ông Trung kể: “Mưa xối xả, nước từ hồ Đồng Môn xả lũ cộng với nước từ núi Hồng Qua, Động Tranh đổ dồn về đây như thác xoáy gây sạt lở. Chỉ trong một giờ đồng hồ nước cuốn hàng loạt bạch đàn, phi lao cao 10 - 15m ngã như sắn mì nhổ phơi, dừa bị tróc gốc. Chưa bao giờ tôi thấy dòng nước hung dữ thế này”. Năm nay ông Trung 73 tuổi, chứng kiến cảnh đó kể lại mà tim đập, chân run.

Gần 10 ngôi nhà ở Xóm Mới nằm trên đồi cát, nền đất xung yếu giờ lại nằm cheo leo bên hố sâu. Từ khi xảy ra sạt lở hầu hết các gia đình sắp xếp lại chỗ ngủ từ phản gỗ đến gường di chuyển kê sát vách hậu, cửa sau và cửa hông mở toang đề phòng có sự cố còn thoát thân ra sau hè.

Ngôi nhà ông Trần Văn Tám “treo” bên hố sâu do mưa lũ sạt lở
Ông Trần Văn Lạc, dân Xóm Mới, chia sẻ: “Nhiều người ở xa nghe vậy đến thăm, nghe kể tối vẫn ngủ ở trong nhà, họ bảo cho vàng họ không dám ở qua đêm”. Nói là Xóm Mới nhưng tất cả các hộ dân ở đây đều sinh sống từ ngày giải phóng đất nước đến giờ.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Sau khi sạt lở, người trong xóm hùn vốn mua hàng ngàn bao tải, đổ cát xếp ngăn không để nước “moi” sâu vào. Con đường độc đạo đi vào xóm Mới cạnh mép hố tử thần, mỗi khi trời mưa to, nước dưới dòng suối chảy mạnh xoáy vào, phía trên nước từ trổ máng của xóm nhà trút xuống ầm ào đổ dồn nước về hố sạt lở này.


Mỗi lần có việc đi lại, bước chân qua miệng hố đất dưới chân rung rinh. Ban đầu họ nhìn thấy cảnh tượng ớn lạnh nên đi ở ké, một thời gian cảm thấy tù túng nên về nhà. “Xấu tốt gì cũng nhà mình, tự do ra vào”- Ông Lạc nói.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lũ “treo” đường

Con đường độc đạo vào Xóm Mới chỉ dành cho người đi bộ, vốn nhỏ hẹp nay lại bị lũ “treo”. Chiếc cầu tre bắc qua con mương nước bị lũ bẻ gãy, một đầu nằm gác trên bờ, một đầu chìm nghỉm dưới nước, phía bên kia sạt lở để lại mố đất dựng đứng, muốn vượt qua phải…bò.

Cầu tre bắc vào Xóm Mới bị lũ bẽ gãy “treo” con đường vào Xóm Mói
Bà Nguyễn Thị Tám than thở: “Lúc trước tôi thường xuyên đi chợ, nay đường “treo” tôi nhờ con cháu ở bên kia Xóm Cát mua dùm rồi nó cũng phải bỏ công đem qua. Mấy ngày đầu thôi, sau này có đứa đi biển, có đứa gặt lúa thèm chút cá tươi đành chịu. Có bữa ăn, trong mâm cơm nhìn “quanh đi quẩn lại” mấy con cá sòng mua cách đây 2 ngày “hâm đi hâm lại”, ăn qua ngày”.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nhiều người dân ở đây cũng cho hay, chờ địa phương bố trí tái định cư di dời chứ ở đây cũng có ngày nhà cửa và người rơi xuống hố.

on đường độc đạo vào Xóm Mới đi trên miệng hố, mỗi lần có việc đi lại dưới chân đất rung rinh
Ông Huỳnh Ngọc Hân - Chủ tịch UBND xã An Hải cho biết: “Sau khi xảy ra sạt lở Xóm Mới, các ngành chức năng của tỉnh, huyện đã về đây kiểm tra địa chất khu vực này. UBND huyện Tuy An cũng chỉ đạo xã lập phương bố trí tái định cư di dời toàn bộ dân Xóm Mới. Địa phương đang tìm nguồn quỹ đất bố trí tái định cư”.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ông Nguyễn Phụng Ngoạn - Phó Chủ tịch UBND huyện Tuy An  cho hay, mới đây, đoàn công tác của Chính phủ do ông Hoàng Mạnh Quân - Phó vụ trưởng Vụ Kinh tế địa phương (Bộ Kế hoạch – Đầu tư) dẫn đầu đã về huyện Tuy An kiểm tra tình hình khắc phục hậu quả mưa lũ gây ra hồi đầu tháng 11 vừa qua.

Về tình hình sạt lở, đoàn công tác đề nghị Phú Yên nghiên cứu lại địa chất để bố trí tái định cư đảm bảo an sinh xã hội của người dân một cách lâu dài.

Trâm Trân