1.jpg.jpg
Ảnh minh họa

Các biên tập viên của tờ Politico (Mỹ) vẫn nhớ trò đùa mà họ đã thực hiện trong ngày Cá tháng Tư năm ngoái và coi đó là một ví dụ điển hình của thế giới truyền thông thời Internet. Trước ngày 1/4, một số biên tập viên cấp cao đã gửi email và yêu cầu tất cả các phóng viên phải bắt đầu làm việc từ lúc 5h sáng với mục đích “chơi họ một vố”.

Rất nhiều người đã không phát hiện ra đó là trò đùa của ngày nói dối nên thay vì những tràng cười thú vị, một bầu không khí hoảng hốt đã bao trùm toàn bộ tòa soạn. Một nữ phóng viên trẻ đã bật khóc trong khi một số người khác hốt hoảng lao đến phòng lãnh đạo để xác minh thông tin. “Câu chuyện này cho thấy, thế giới truyền thông hiện đại đã bị Internet biến thành một thứ điên rồ và mệt mỏi”, Anne Schroeder Mullins, một cựu biên tập viên của Politico nói.

Trong thế giới báo chí hiện nay, các phóng viên trẻ đang bị đẩy vào một cuộc đua “vô tiền khoáng hậu”. Họ buộc phải theo sát và nắm bắt thật nhanh những sự kiện mới trên toàn cầu. Tay vẫn “dính” vào máy tính nhưng nhiệm vụ của họ phải là “người đầu tiên đưa tin” bất kể đó chỉ là một mẩu tin nhỏ và mục tiêu là “hấp dẫn” những thuật toán tổng hợp tin tức của Google để đưa tin tức của mình lên nổi bật nhất và lôi kéo độc giả về phía mình.

Đối với nhiều tờ báo và trang web tin tức, việc theo dõi số lượng độc giả và coi đó là tiêu chí đánh giá mức độ thành công đã trở thành “chuyện thường ngày ở huyện”. Hàng ngày, trang Christian Science Monitor gửi tới tất cả các nhân viên của mình một bức email trong đó kê chi tiết số lượt xem của mỗi tin, bài để họ tiện theo dõi và tiếp tục “phấn đấu”.

Website của các tờ báo nổi tiếng nhất của nước Mỹ như New York Times, The Washington Post hay The Los Angeles Times đều có một khu vực đặc biệt để hiển thị những tin bài “được đọc nhiều nhất” ngay trên trang chủ của mình. Thậm chí, các tờ như Bloomberg News hay nhóm các website, blog tin tức của Gawker Media giờ đây đã chuyển sang cơ chế trả lương cho phóng viên dựa trên số lượt đọc của độc giả.

Cuộc đua khốc liệt này đã lan sang cuộc sống của các biên tập viên. Tại nhiều tờ báo, các biên tập viên cấp cao và phóng viên thường phải thức dậy từ lúc 4h30 sáng, thậm chí là 2-3h sáng để đảm bảo liên tục đưa tin mới đến với độc giả. “Tại các tờ báo in, sức ép thực sự của bạn thường chỉ tập trung ở buổi tối và hạn chót để nộp bài, trước khi đưa báo đi in nhưng với báo điện tử, sức ép là suốt 24 tiếng mỗi ngày”, Jim VandeHei, Tổng biên tập của Politico chia sẻ.

Trong văn phòng của Gawker Media ở Manhattan (New York, Mỹ), người ta đặt một chiếc màn hình lớn trên đó hiển thị top 10 tin bài được đọc nhiều nhất. “Đôi khi bạn sẽ thấy các phóng viên của chúng tôi đứng tụ tập ở đó và chăm chú theo dõi những diễn biến trên màn hình như thể họ là những nhà đầu tư chứng khoán bởi đó chính là tiền thưởng trong tháng của họ”, Nick Denton, người sáng lập hãng truyền thông Gawker Media nói.

Sự khốc liệt này đồng thời cũng chính là nguyên nhân của một lượng phóng viên, biên tập viên bị “bật bãi” cực lớn. Politico cho biết, chỉ trong vòng nửa đầu năm 2010, gần 20 phóng viên của họ đã phải xin nghỉ việc vì không thể tiếp tục “cuộc đua”. Còn tại Gawker, người ta đã không còn lạ lẫm khi thấy các biên tập viên xin nghỉ việc chỉ sau một năm làm việc. “Khi các sinh viên trở lại thăm tôi, họ mệt mỏi và kiệt quệ như thể đã lăn lộn với công việc hàng chục năm chứ không phải vừa mới ra trường cách đây 2 năm”, Duy Linh Tu, điều phối viên chương trình truyền thông kỹ thuật số thuộc trường đại học báo chí Columbia nói, “Tôi thực sự lo lắng về tình trạng này”.

Nhưng tương lai của cuộc đua này sẽ còn khốc liệt hơn nữa khi các blog báo chí kiểu như

The Huffington Post mở rộng hoạt động. Hãng truyền thông The Atlantic Media, chủ sở hữu của các tờ báo National Journal và The Atlantic, đang có kế hoạch tuyển dụng thêm tới 30 phóng viên để mở thêm một chi nhánh nữa chuyên làm báo điện tử vào mùa thu năm nay.

Đã có người gọi các trang báo điện tử ngày nay là những chiếc “máy xay phóng viên, biên tập viên”.

Theo NYTimes

Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số 87 ra ngày 21/7/2010.