'Tôi vẫn nghĩ danh hiệu NSND không phải là một mục tiêu để phấn đấu'

Nghệ sĩ Đoàn Thanh Bình - người yêu Chèo hơn cả sinh mạng của mình đã có những chia sẻ rất thấm thía về nghề khi vừa nhận được danh hiệu NSND. 

Tôi vẫn nghĩ danh hiệu NSND không phải là một mục tiêu để phấn đấu trong cuộc đời nghệ sĩ, bởi nếu coi đó là mục đích, thì người ta sẽ còn biết làm gì sau khi đã đạt được danh hiệu cao quý nhất.

Bà nội tôi - bà Cả Tam là một trong những nghệ sĩ đầu tiên của Chèo đươc nhận danh hiệu này, Cụ và Cụ Trùm Thịnh đã không sống được đến lúc nhận danh hiệu. Có lẽ sinh thời, bà tôi đã có dự cảm về cái nghiệp Chèo ở tôi, cái nghiệp mà các con cụ đã không đi theo, và tôi khi đó vẫn đang mơ mộng với những câu hát cải lương mùi mẫn. Bà chính là người đầu tiên dạy cô cháu gái 10 tuổi hát chèo, tôi học chỉ vì sợ bà chứ cũng chẳng thích đâu, còn bà dạy tôi để thử giọng thử hơi, có lẽ để xác nhận lại niềm tin cho lời trăng trối với ông Trần Bảng - bà muốn có một đứa cháu theo nghiệp của mình.

{keywords}
Nghệ sĩ Đoàn Thanh Bình trong ngày nhận danh hiệu NSND. 

 

Đã 35 năm kể từ khi bà được gọi là NSND Cả Tam, nhưng chính những tên Cả Tam, Trùm Thịnh, Năm Ngũ, Tư Liên, Hoa Tâm, Kép Tích, Lý Mầm, Minh Lý, Minh Phẩm... mới là cái gạn đục khơi trong cho mạch chèo chảy đến tận bây giờ. Các cụ đã sống và chết với nghề mà không cần bất cứ một danh hiệu nào, nhưng ý nghĩa và vinh quang đến độ chúng tôi dù có được danh hiệu gì đi chăng nữa cũng chỉ mon men bên chiếu của các cụ mà thôi.

Thời của các cụ, mỗi người đã là một kho của cải vô tận. Khi tôi về Nhà hát chèo Việt Nam, Nhà hát lúc đó đã có vở Súy Vân lừng lẫy, cùng những vở chèo nức tiếng mà khán giả bây giờ chỉ còn mường tượng lại qua những trang sách. Cũng với đó là những thế hệ cha chú và đàn anh, đàn chị mà tài năng của họ giờ đây chỉ có thể nghe kể lại, vai phản diện của bác Đẩu, kép nam của bác Vũ, vai chị Nhạn, Đào Huế của chị Kiều Oanh, vai Hoa Nẻng của chị Vân Huyền, giọng hát chị Thu Hàn...đã góp phần làm nên vinh quang của nhà hát mà hầu như không còn tư liệu để lại.

Cùng đó là bao nghệ sĩ của các đơn vị khác mà họ đã là những nghệ sĩ lừng lẫy trên sân khấu khi tôi mới bước chân vào nghề. Đó có thể coi là lớp nghệ sĩ hoạt động nghệ thuật vô tư nhất khi chưa có những hội diễn, hội thi, chưa có huy chương này giải thưởng nọ. Giờ đây những hình bóng của họ chỉ được nhìn thấy phần nào đó trên sân khấu mà thôi.

 

{keywords}
Khởi nghiệp bằng Tuồng, thành danh ở Chèo, lúc luống tuổi lại thử thách với Ca trù. Với NSND Đoàn Thanh Bình, cuộc đời luôn là sự vận động, giống như những “chuyến đi” để trải nghiệm mong thỏa mãn nỗi đam mê và gắn bó với âm nhạc cổ truyền Việt Nam.

Mỗi người đều sống với một thời của mình. Tôi có may mắn hơn nhiều đồng nghiệp là thời của tôi dường như được kéo dài hơn vì đã được ở trong môi trường sư phạm ngót 15 năm. Điều hạnh phúc nhất của quãng thời gian này có lẽ là kỷ niệm thật đẹp với những học trò mà giờ đây đã là trụ cột của các đoàn Chèo cả nước, và cả với những em mà vì cuộc sống đã không có cơ duyên theo nghề. Các học trò khi chưa quên tôi, thì cũng sẽ nhớ mãi cô Ngọc, cô Yến, cô Tuyết, thầy Quỳnh... những người nghệ sĩ mà khán giả không bao giờ thấy họ trên sân khấu, nhưng lại nhìn thấy họ thường xuyên lắm trong mỗi bước chân của học trò hôm nay.

Vậy là tôi đã may mắn hơn rất nhiều nghệ sĩ, và với cả người bạn đời của mình. Rất nhiều người khi gọi tôi là thầy, cũng đã gọi nhà tôi là thầy, có lẽ họ hiểu là những may mắn và vinh quang của Thanh Bình là một nửa của Vũ Ngọc, người mà chính tôi cũng coi là thầy trong nghề của mình. Nghiệp Chèo đã mang chúng tôi đến với nhau và đến gần với khán giả, như Tuần Ty và Đào Huế mà nhắc đến người này không thể không nhắc đến người kia.

Nhà tôi đã khẳng định mình bằng chính những vai truyền thống để đời trên chiếu chèo, đó là điều mà tôi nghĩ là quan trọng và vinh quang nhất trong cuộc đời của một diễn viên Chèo mà không danh hiệu nào có thể ghi nhận được.

{keywords}
NSND Thanh Bình bảo, người nghệ sĩ phải biết giữ giọng và luyện tiếng hát sâu, phát ra từ bụng thì mới truyền cảm được.

Thời gian này tôi cùng các đồng nghiệp đã nhận được rất nhiều lời chúc của các học trò, các bạn và các khán giả yêu chèo, đó cũng là niềm vui không dễ có. Và với mỗi lời chúc của các bạn, kèm theo niềm vui dành cho tôi, hãy cho tôi được chuyển những lời chúc đó thành những lời nhắn nhủ đến thế hệ sau củ chiếu Chèo - hãy luôn suy nghĩ về nghề, hãy luôn hết mình vì nghề để chính nghề sẽ mang lại giá trị cho bản thân mình, như thầy Trần Bảng của tôi - người đã dắt tay tôi vào nghề, đến bây giờ vẫn chưa khi nào nguội lạnh một tình yêu với chèo.

Khi lên sân khấu nhận danh hiệu NSND, tôi đã mặc lại bộ trang phục Đào Huế như để tưởng nhớ đến bà nội, để nhắc nhớ đến nhà tôi và để tôn vinh nghệ thuật chèo của chúng ta, mà như thầy Bảng nói là vẻ đẹp mãi long lanh trên sân khấu của dân tộc.

Tình Lê (ghi)

tin nổi bật

Vẽ chân dung lính đảo giữa nắng gió Trường Sa

Trong tiếng sóng vỗ ì oạp, dưới gốc bàng vuông, chàng họa sĩ trẻ ngồi chăm chú vẽ chân dung từng người lính đảo Trường Sa. Ở một góc khác, một họa sĩ lão làng đang vừa ký họa, vừa chuyện trò rôm rả với những tân binh trên mặt còn chưa bắt nắng gió.

NSND Thanh Ngoan được đề nghị tặng Huân chương Lao động hạng Ba

NSND Thanh Ngoan - Giám đốc Nhà hát Chèo Việt Nam được đề nghị tặng Huân chương Lao động hạng Ba đợt 1 năm 2022.

'Chuyện của Thông'

Ngày 26/5, tại không gian nghệ thuật Hoavi Art, hoạ sĩ Nguyễn Thông đã trưng bày hơn 40 tác phẩm hội hoạ bằng chất liệu sơn mài với chủ đề 'Chuyện của Thông'.

Vở xiếc 'Chúa tể rừng xanh' hạn chế sử dụng động vật hoang dã

Tuân thủ các công ước quốc tế về việc hạn chế, chấm dứt sử dụng động vật hoang dã trên sân khấu xiếc, các loài thú lớn như voi, hổ, gấu… sẽ không còn xuất hiện trên sân khấu của Liên đoàn Xiếc Việt Nam.

NSƯT Sĩ Tiến thay NSƯT Chí Trung làm Giám đốc Nhà hát Tuổi trẻ

Từ ngày 1/6, NSƯT Sĩ Tiến thay NSƯT Chí Trung làm Giám đốc Nhà hát Tuổi trẻ.

Chiến Thắng nói gì về việc đang tấu hài bị khán giả đuổi xuống?

Nam diễn viên hài đã khiến nhiều khán giả khâm phục với cách xử lý tình huống tế nhị.

Kim Tử Long rơi nước mắt khi hát tưởng nhớ Phi Nhung

NSƯT Kim Tử Long không khỏi nghẹn ngào khi hát lại ca khúc 'Bậu ơi đừng khóc' tưởng nhớ Phi Nhung. Sinh thời, anh và cố nghệ sĩ có mối quan hệ thân tình gắn bó.

Nghệ thuật đảo ngược của hoạ sĩ Nguyễn Đại Giang

Chiều 24/5 triển lãm 'Dân tộc - Hiện đại là cội nguồn của nghệ thuật đảo ngược họa sĩ Nguyễn Đại Giang' chính thức khai mạc tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

‘Sắc màu tuổi thơ’ Vol.4 của Pro G Academy, mốc son 10 năm vì nghệ thuật

Trở lại sau 2 năm vắng bóng ánh đèn sân khấu, “Sắc màu tuổi thơ Vol.4" tổ chức buổi casting tìm kiếm những vũ công trẻ tài năng góp mặt vào vở đại vũ kịch kỷ niệm 10 năm vì nghệ thuật mang tên “Qua nay mai”.

Vở diễn về Chủ tịch Hồ Chí Minh đầy chất thơ, trang trọng, thành kính

Nhiều khán giả khi xem vở diễn 'Nợ nước non' do đạo diễn - NSND Triệu Trung Kiên dàn dựng nhận xét rằng, đây là vở diễn về Chủ tịch Hồ Chí Minh đầy chất thơ, trang trọng, thành kính.

2 đạo diễn nhảy múa tưng bừng hậu trường bế mạc SEA Games 31

Tổng đạo diễn Trần Ly Ly và đạo diễn sân khấu Hoàng Công Cường nhí nhảnh vui đùa cùng nhau để xua tan mệt mỏi trong hậu trường chuẩn bị cho lễ bế mạc SEA Games 31.

Sức khỏe của nghệ sĩ Phượng Loan sau khi gặp tai nạn chấn thương sọ não

Sức khỏe NSƯT Phượng Loan hồi phục khả quan sau 5 ngày nhập viện cấp cứu vì tai nạn giao thông. Chị hiện vẫn được điều trị và theo dõi trong vài ngày tới.

Trưng bày 20 bức tranh 'Kỳ ẩn Việt Nam'

20 bức tranh trong triển lãm 'Kỳ ẩn Việt Nam' giới thiệu những kiến trúc cổ ở khắp mọi miền đất nước.

Kim Đào: Từ cọ toilet, rửa ly quán cafe đổi đời nhờ làm diễn viên

Ý thức được xuất phát điểm của mình, Kim Đào luôn cầu tiến học hỏi, phấn đấu không ngừng nghỉ để trở thành diễn viên có cuộc sống ổn định như hiện tại.

NSƯT Trịnh Kim Chi bất lực, không 'cứu' được sân khấu kịch của NSND Hồng Vân

Vì nhiều lý do, NSƯT Trịnh Kim Chi không thể tiếp quản Sân khấu kịch Phú Nhuận của NSND Hồng Vân.