Tại Việt Nam, tỷ lệ trẻ em Việt Nam ở độ tuổi 12-13 có tỷ lệ mắc bệnh hen phế quản cao nhất Châu Á với 29,1% và đang có chiều hướng gia tăng (1).

Khó phát hiện bệnh ở trẻ nhỏ

14% trẻ em trên thế giới mắc phải bệnh hen, 8,6% ở người trưởng thành, và khoảng 4,5 - 9% người cao tuổi mắc bệnh hen suyễn (hen phế quản). Trong đó, chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ bệnh là nhóm từ 10-14 tuổi và 75-79 tuổi (2).

Tuy nhiên việc phát hiện bệnh hen phế quản ở trẻ em thường rất khó khăn vì triệu chứng đôi khi không rõ ràng, dẫn đến việc điều trị chậm trễ. Có một số loại hen khác nhau hay gặp ở trẻ. Hen khởi phát do vận động: xảy ra khi trẻ leo cầu thang, chạy nhảy, cười đùa nhiều, tập thể dục. Khi đó, trẻ cần nhiều oxy hơn nên sẽ thở nhanh qua miệng, đường thở phản ứng lại với không khí khô lạnh, bằng cách co thắt các cơ bao quanh phế quản, làm hẹp đường thở. Những triệu chứng hay gặp là: Khò khè, ho, cảm giác nặng ngực, khó thở.

Hen dị ứng: chủ yếu xảy ra do trẻ tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng như bọ mạt, phấn hoa, hóa chất, hoặc một số thức ăn dễ gây kích hoạt cơn hen như bò, gà, trứng gia cầm, tôm, cua, cá biển….. Cách để kiểm soát cơn hen này chủ yếu là hạn chế cho trẻ tiếp xúc với tác nhân nào khiến trẻ dễ bị dị ứng. Bạn có thể cho con kiểm tra sức khỏe, xét nghiệm máu để xem mức dị ứng thế nào.

Phòng bệnh đúng cách

Tuy không thể chữa khỏi hẳn, nhưng bệnh hen hoàn toàn có thể phòng và kiểm soát được. Chính vì vậy, việc nâng cao nhận thức cho cha mẹ về bệnh hen phế quản, cũng như cập nhật kiến thức về điều trị bệnh cho các cán bộ y tế trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

{keywords}

Các bác sĩ cung cấp những thông tin về bệnh hen trong sự kiện “Muôn mặt bệnh hen”

Phát biểu tại buổi phát động chương trình hành động hưởng ứng “Ngày Hen toàn cầu” vừa qua, PGS.TS. BS Lê Thị Tuyết Lan, Chủ tịch Hội Hen - Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng TP.HCM cho biết: "Bên cạnh yếu tố di truyền, tình trạng không khí ô nhiễm tại TP HCM với khoảng 6,5 triệu xe gắn máy, việc xây dựng các công trình dày đặc, khí hậu nóng ẩm khiến các yếu tố dị nguyên tăng hoạt tính... dẫn đến tỷ lệ bệnh hen suyễn ở thành phố luôn ở mức cao.”

Do đó, để phòng bệnh hen, nên tránh những yếu tố làm khởi phát cơn hen như: Bắt đầu ngay từ trong phòng ngủ của trẻ, không dùng thảm; không nuôi súc vật; các bậc phụ huynh không hút thuốc lá trong nhà; không cho trẻ dùng các đồ chơi làm từ bông, lông, sợi; vệ sinh chăn nệm và phòng ở thường xuyên; hạn chế cho trẻ ăn các thực phẩm công nghiệp có các chất bảo quản; hàng năm nên cho trẻ tiêm phòng cúm. Đối với những trẻ bị hen do khí hậu, nếu có thể thì chuyển trẻ đến nơi ở có môi trường khí hậu trong lành hơn.

{keywords}

Ông James Strenner, Trưởng VPĐD GlaxoSmithKline tại TP.HCM

Là đơn vị đồng hành cùng Hội Hen - Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng TP.HCM, Trưởng văn phòng đại diện GlaxoSmithKline Pte. Ltd tại Tp.HCM, ông James Strenner cũng chia sẻ tại chương trình: “GSK rất hân hạnh cùng Hội Hen - Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng cùng chung tay hưởng ứng ngày Hen phế quản toàn cầu, góp phần đẩy lùi bệnh hen tại Việt Nam. Trong suốt nhiều năm qua, GSK luôn nỗ lực trong nghiên cứu và phát triển, nhằm đảm bảo những bệnh nhân hen có thể tiếp cận với sản phẩm thuốc hô hấp của chúng tôi một cách dễ dàng hơn. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng góp phần tạo nên những đột phá mới trong phương thức điều trị cho các bệnh nhân hen, nhằm cải thiện tình trạng bệnh cũng như chất lượng cuộc sống.”

Ngày Hen phế quản toàn cầu đầu tiên được Chương trình Khởi động hen Toàn cầu (GINA) tổ chức vào năm 1998, có 35 nước hưởng ứng với việc tổ chức các hoạt động tăng cường phòng, chống hen. Đến năm 2005, ngày Hen phế quản toàn cầu được quan tâm nhiều hơn, và đã có tới 100 nước hưởng ứng. Điều này cho thấy, đây được xem là hoạt động quan trọng trong việc giáo dục sức khoẻ và nâng cao nhận thức về bệnh Hen phế quản trên toàn thế giới.

1 Số liệu thống kê về bệnh hen phế quản, http://www.chuabenhhen.com/so-lieu- thong-ke- ve-benh- hen-phe-quan-i61.html

2 Số liệu thống kê về bệnh hen phế quản, http://www.chuabenhhen.com/so-lieu- thong-ke- ve-benh- hen-phe- quan-i61.html và Page 21, The Global Asthma Report 2014, www.globalasthmareport.org 

Thúy Ngà