Ung thư gan VN xếp thứ 4 thế giới, những cách chữa mới nhất bệnh nhân cần biết

- Tỉ lệ mắc mới và tử vong do ung thư gan của Việt Nam xếp thứ 4 thế giới, đây cũng là sát thủ ung thư số 1 tại Việt Nam.

 

Theo báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) năm 2018, ung thư gan là một trong 5 loại ung thư gây tử vong hàng đầu với gần 800.000 ca tử vong mỗi năm.

Tại Việt Nam, tỉ lệ mắc ung thư gan tăng rất nhanh trong vòng 20 năm qua. Năm 2000, số ca mắc mới ung thư gan tại nước ta chỉ có 5.700 ca, sau đó tăng lên 9.400 ca năm 2010.

Đến năm 2018, số ca mắc mới đã tăng lên trên 25.000 ca, xếp vị trí thứ 4/185 quốc gia, vùng lãnh thổ, trong đó riêng nam giới chiếm hơn 19.500 ca.

Tại Việt Nam, sau nhiều năm đứng ở vị trí thứ 2, hiện ung thư gan đã vượt qua ung thư phổi, vươn lên vị trí số 1 về tỉ lệ mắc mới. 

{keywords}
Việt Nam xếp thứ 4 trên bảng đồ mắc ung thư gan của thế giới 


Về tỉ lệ tử vong do ung thư gan, Việt Nam tiếp tục đứng thứ 4 với tỉ lệ 23,2/100.000 dân, sau Mông Cổ, Ai Cập và Gambia.

Đáng lưu ý, số ca tử vong vì ung thư gan tại nước ta tương đương với ca mắc mới, cho thấy tỉ lệ chữa khỏi căn bệnh này rất thấp.

GS Trần Văn Thuấn, Giám đốc BV K lý giải, sở dĩ tỉ lệ tỉ vong ung thư gan lớn do có tới 80-90% bệnh nhân đến viện khi đã ở giai đoạn muộn, lúc này các biện pháp can thiệp, điều trị rất hạn chế. Trong khi nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, tiên lượng điều trị rất tốt.

Để điều trị ung thư gan, GS Thuấn cho biết ngoài các phương pháp truyền thống như phẫu thuật, xạ trị, hoá trị, dùng thuốc nhắm trúng đích, hiện có thêm các phương pháp nút mạch, đốt sóng cao tần, đốt u bằng vi sóng, điện đông, tiêm cồn tuyệt đối qua da, ghép gan...

Việc lựa chọn phương pháp điều trị tùy thuộc vào vị trí, kích thước, giai đoạn của bệnh cũng như các bệnh lý kèm theo. Với ung thư biểu mô tế bào gan, phẫu thuật là ưu tiên lựa chọn hàng đầu vì giúp lấy bỏ được khối u, tuy nhiên chỉ có khoảng 1/3 số bệnh nhân tại thời điểm chẩn đoán ban đầu có thể phẫu thuật.

Triệt khối u bằng sóng

GS Thuấn cho biết, vài năm trở lại đây, một số cơ sở y tế lớn áp dụng phương pháp đốt u gan bằng vi sóng (sóng viba). Các sóng được sử dụng đốt u có phổ năng lượng từ 300 MHz đến 300 GHz. Tại BV K, cũng bắt đầu triển khai phương pháp này từ đầu tháng 3/2019.

Đây là kĩ thuật tiên tiến, an toàn cho người bệnh, xâm lấn tối thiểu. Theo đó, bác sĩ sẽ dùng năng lượng vi sóng truyền qua kim điện cực để phá huỷ khối u tại chỗ do nhiệt độ vùng đốt cao, ít bị tản nhiệt, không hoá than quanh kim đốt, bác sĩ có thể tiên đoán được vùng đốt, cho hiệu quả tương đương phẫu thuật mở cắt u.

Do không phải phẫu thuật nên bệnh nhân hồi phục rất nhanh, thường chỉ phải nằm viện 1 ngày thay vì phải nằm viện ít nhất 1 tuần như mổ mở trước đây. Chi phí cũng rất rẻ, chỉ khoảng 10 triệu đồng. Khác với mổ mở, khi đốt bằng sóng viba, bệnh nhân có thể thực hiện nhiều lần.

Phương pháp này có hiệu quả với những trường hợp ung thư biểu mô tế bào gan (chiếm 80% các ca ung thư gan) hoặc các khối u di căn tại gan. Tất cả những trường hợp có khối u gan dưới 6 cm hoặc 3 khối u có đường kính dưới 3 cm hay các tổn thương gần mạch máu đều có thể áp dụng.

Tương tự, nhiều nơi cũng đang áp dụng phương pháp đốt khối u tại chỗ bằng sóng cao tần RFA (Radio Frequency Ablation), áp dụng với những khối u dưới 5 cm hoặc 3 khối u có kích thước nhỏ hơn 3 cm.

Để thực hiện, bác sĩ sử dụng máy siêu âm đầu dò cong để siêu âm gan, mật, xác định vị trí khối u rồi dùng kim đặc trị để đốt hủy u. Thời gian thực hiện từ 15 - 40 phút tùy từng trường hợp cụ thể.

Với phương pháp này, ở mức nhiệt khoảng 50 độ C, mô biến đối không thể phục hồi, nhiệt độ từ 50-60 độ C sẽ đông vón protein và chết tế bào ung thư trong vài phút, nhiệt độ trên 60 độ C sẽ khiến tế bào chết ngay lập tức.

Nút mạch khối u gan bằng hóa chất (TACE)

Đây là phương pháp đã được nhiều nơi sử dụng, thường áp dụng cho các trường hợp khối u lớn không thể phẫu thuật, các vị trí mổ khó hoặc trường hợp bệnh nhân có bệnh lý nặng kèm theo. 

{keywords}
Hình ảnh trước khi can thiệp (ảnh trái) và sau khi nút mạch khối u


Để thực hiện, bác sĩ đặt ống thông từ động mạch đùi luồn vào các nhánh động mạch nuôi khối u, bơm dung dịch Lipiodol và hoá chất, gây tắc các mạch máu nuôi khối u.

Toàn bộ quá trình này mất khoảng 2-3 giờ, được thực hiện trong phòng chụp mạch nên bác sĩ sẽ nhìn rõ các nhánh mạch máu đi vào khối u để can thiệp chính xác.

Phương pháp này sẽ khiến khối u gan bị tiêu diệt bởi 2 cơ chế: Do tác động trực tiếp của hóa chất và do thiếu máu nuôi dưỡng, từ đó giảm kích cỡ, giúp người bệnh cải thiện sức khoẻ.

Sau khi khối u thu nhỏ, bệnh nhân có thể được thực hiện đốt sóng cao tần, sóng viba để diệt khối u.

Tuy nhiên phương pháp này cũng có nhược điểm là không hoàn toàn triệt để và thường làm nhiều lần, có thể gây suy giảm chức năng gan và cũng có nguy cơ tác dụng phụ toàn thân do hóa chất.

Điều trị ung thư gan bằng hạt vi cầu phóng xạ

Phương pháp này còn có tên gọi khác là hoá tắc mạch vi cầu. Bác sĩ sẽ đưa trực tiếp hạt vi cầu phóng xạ YTTRIUM-90 (Y-90) vào động mạch nuôi khối u gan của bệnh nhân. Các hạt vi cầu phóng xạ sẽ đi theo các nhánh động mạch nhỏ và phân bố khắp trong khối u, làm tắc các mạch máu nuôi khối u gan.

Ngoài ra, bức xạ với mức năng lượng thấp do Y-90 phát ra có quãng chạy trong tổ chức ngắn sẽ tiêu diệt chọn lọc các tế bào ung thư, làm xơ hóa các mạch máu nuôi khối u.

Phương pháp này về bản chất là phương pháp hoá tắc mạch cải tiến, vừa mang hoá chất vào khối u gan, vừa gây tắc mạch máu nuôi khối u. Kết quả, làm giảm thể tích khối u hoặc tiêu diệt khối u trong gan mà ảnh hưởng rất ít đến tổ chức lành xung quanh. Hiện BV Bạch Mai, BV 108 đang triển khai kĩ thuật này.

Ghép gan

Ghép gan là phương pháp mang lại hiệu quả cao đối với những bệnh nhân mắc ung thư gan. Tuy nhiên điểm khó khăn của phương pháp này là hạn chế về nguồn hiến và chi phí rất cao, khoảng 1,2 tỉ đồng/ca ghép gan.

Tại Việt Nam, các BV lớn như Việt Đức, Chợ Rẫy đã thực hiện thường quy các ca ghép gan. Trong đó BV Việt Đức mới ghép được hơn 60 ca (chiếm 50% các ca ghép gan cả nước) do khan hiếm nguồn tạng hiến. Con số này mới chỉ chiếm 10-15% nhu cầu ghép gan.

Ghép gan cũng có thể gặp một số biến chứng liên quan đến thải ghép, nhiễm trùng do dùng thuốc ức chế miễn dịch sau ghép, tăng huyết áp, cholesterol máu cao, đái tháo đường, suy thận…

Thúy Hạnh

5 nguyên nhân khiến người Việt mắc và chết vì ung thư gan cao thứ 4 thế giới

5 nguyên nhân khiến người Việt mắc và chết vì ung thư gan cao thứ 4 thế giới

Tỉ lệ mắc ung thư gan của Việt Nam xếp thứ 4 thế giới, trung bình cứ 100.000 người dân có hơn 23 người mắc bệnh.

tin nổi bật

Mất một bên thận vì sỏi san hô phủ kín

Người phụ nữ ở Hải Dương phải cắt bỏ thận trái vì sỏi san hô phủ kín gần hết bể thận và các đài thận, đài bể thận giãn, ứ mủ, chức năng thận bị tê liệt.

Quy trình cắt bao quy đầu: những lưu ý về an toàn

Quy trình cắt bao quy đầu an toàn thường gồm 5 bước, được bác sĩ tiến hành thận trọng theo công nghệ xâm lấn tối thiểu; vết cắt thẩm mỹ, không gây tổn thương; thực hiện nhanh chóng, thời gian hồi phục vết thương nhanh.

Nam giới có nên lưu trữ 'con giống' trước khi tiếp nhận điều trị ung thư?

Ngoài các yếu tố về sức khỏe và lối sống, một số vấn đề có thể làm giảm khả năng sinh sản của nam giới như mắc ung thư và các phương pháp điều trị, tuổi tác hay các liệu pháp thay thế hormone.

Dấu hiệu sớm của loại ung thư chỉ ở nam giới, cướp sinh mạng hàng nghìn người mỗi năm

Bệnh lý ác tính ở nam giới này diễn tiến chậm, triệu chứng không rõ ràng. Bệnh viện Việt Đức tiếp nhận không ít ca ung thư tiền liệt tuyến di căn khi chỉ mới ngoài 50 tuổi.

Bác sĩ cảnh báo 5 thói quen hàng ngày gây mụn trứng cá

Dù có chế độ chăm sóc da đúng cách, tuân thủ chỉ định điều trị của bác sĩ da liễu nhưng nhiều người vẫn đối mặt với mụn trứng cá.

Xôn xao chuyện mẹ cho con bú đến 9 tuổi và lời khuyên của bác sĩ

Những ngày qua, mạng xã hội Facebook xôn xao câu chuyện một người phụ nữ tại TP Vũng Tàu cho con bú sữa mẹ trực tiếp đến… 9 tuổi.

Đang khoẻ mạnh bỗng tức ngực, co rút cơ, yếu liệt vì thiếu loại chất có thể gây tử vong

Sau buổi rèn luyện thể lực, người đàn ông 33 tuổi đột nhiên mệt mỏi, tức ngực, tê bì, co rút cơ 2 chân, yếu liệt không thể đi lại. Anh được chẩn đoán hạ kali máu - rối loạn điện giải thường gặp thậm chí đe doạ tính mạng nếu mắc bệnh tim mạch.

Thanh lọc đại tràng bằng thảo mộc có an toàn?

Không chỉ làm mất các vitamin, nước, điện giải, thụt tháo đại tràng nhiều còn gây rối loạn hệ vi sinh tự nhiên trong ruột, tổn hại thận và tim, trầy xước, viêm hoặc thủng hậu môn.

Mặt loang lổ như pháo hoa vì đắp 'thần dược' trị nám

Sau sinh mấy năm, chị N.T.T (35 tuổi, Hà Nội) thấy hai gò má nổi nhiều nốt nám. Tâm sự với những người sống gần nhà, chị được mách đắp lá đầu không có thể làm trắng da, mờ vết nám.

Phân biệt triệu chứng cúm A với bệnh đường hô hấp ở trẻ em

Để phân biệt được trẻ đang mắc cúm A và bệnh về đường hô hấp khác: cảm lạnh, viêm mũi họng do nhiễm khuẩn…, cha mẹ có thể xác định dựa trên triệu chứng bệnh.

Người Việt tự đẩy mình vào nguy cơ mắc bệnh tim, thận, ung thư chỉ vì gia vị này

Không những làm tăng nguy cơ mắc bệnh, với những người đã mắc tăng huyết áp, suy tim, suy thận và suy gan, ăn nhiều gia vị này sẽ làm bệnh tiến triển nhanh hơn.

Dấu hiệu loại bệnh ở mật dễ mắc, liên quan nhiều tới thói quen ăn uống của người Việt

Một người đàn ông mới ngoài 40 tuổi quê Thanh Hoá đến Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội) để mổ sỏi mật lần thứ 7. Lúc này, gan của anh đã xơ hỏng.

Căn bệnh nguy hiểm đẩy huyết áp đột ngột tăng vọt ở người trẻ tuổi

Người đàn ông ngoài 40 tuổi vào viện trong tình trạng đau đầu, huyết áp tăng cao 190/100 mmHg. Xét nghiệm cho thấy kali máu bệnh nhân hạ thấp. Bác sĩ nghi ngờ nam bệnh nhân trẻ tuổi bị u tuyến thượng thận.

Loại ung thư gây ám ảnh với nam giới ở độ tuổi sung mãn nhất

Bệnh lý ác tính ở “nhà máy” sản xuất tinh trùng làm giảm sức khỏe, giảm chất lượng sống, dẫn tới hiếm muộn, thậm chí tử vong.

5 thời điểm vợ chồng không nên quan hệ

Sau các cuộc nhậu “tới bến” là thời điểm “cậu nhỏ” thường trở nên yếu đuối, việc quan hệ dễ khiến quý ông gặp các bệnh lý tim mạch, tăng huyết áp, gây xuất tinh sớm, rối loạn cương dương, ảnh hưởng đến chất lượng tinh binh.