Vì sao cúng giao thừa là lễ quan trọng nhất Tết Nguyên đán?

Cúng giao thừa là nghi lễ quan trọng nhất của người Việt trong dịp Tết Nguyên đán vì những ý nghĩa sâu xa.

Vì sao lễ cúng giao thừa lại quan trọng?

Theo nhà nghiên cứu văn hóa Trịnh Sinh, cúng giao thừa hay còn gọi là cúng trừ tịch có ý nghĩa đem bỏ hết những điều xấu của năm cũ để đón những điều tốt đẹp của năm mới sắp đến.

Nhà nghiên cứu cho biết, lễ trừ tịch thường được tiến hành vào giờ chính Tý, tức 12 giờ đêm 30 tháng Chạp.

Người Việt tin rằng, mỗi năm có các vị thần Hành binh, Hành khiển, Phán quan cai quản hạ giới khác nhau. Cứ hết một năm, vị Hành khiển cũ đã cai quản hạ giới trong năm cũ sẽ bàn giao công việc cho vị Hành khiển mới đi xuống cai quản hạ giới trong năm mới.

Cúng giao thừa trong dân gian như là buổi tiệc để “tống cựu nghinh tân”, tiễn đưa những vị thần năm cũ và nghinh đón những vị thần mới. Xin các vị thần linh phù hộ cho gia đình một năm mới bình an, hạnh phúc.

Đây cũng là quan điểm của tác giả Nhất Thanh trong cuốn Đất lề quê thói.

{keywords}
Ảnh minh họa

Theo Nhất Thanh, Hành khiển có ông thiện, ông ác. Vì vậy, có nhiều năm người dân phải chịu thiên tai, hạn hán, lụt lội, mất mùa, đói kém hay dịch tễ, chết hại. 

Người ta làm lễ trừ tịch vào thời khắc giao thừa để tiễn vị thần năm cũ và đón vị thần năm mới. Vị thần cũ giao lại công việc để thần mới tiếp nhận (trừ là trao lại chức quan, tịch là ban đêm).

Tác giả cuốn sách còn cho biết, bên cạnh việc tiễn, đón các vị thần năm cũ, mới, từ xa xưa, người dân còn cầu cúng cả Bản cảnh Thành hoàng và Thổ địa Thần kỳ trong lễ trừ tịch.

Các thôn xã thiết lập hương án nơi trung thiên, sân đình, Văn chỉ hay ở ngã ba trước điếm canh để tế lễ trọng thể với đầy đủ lễ vật. Tư gia thường không làm riêng lễ trừ tịch.

Nhà nghiên cứu Minh Đường trong sách Nghi lễ dân gian - Nghi lễ cúng gia tiên cũng nhấn mạnh lễ giao thừa là lễ quan trọng nhất trong dịp Tết Nguyên đán. Đó là lễ dâng hương vào giây phút chuyển giao giữa giờ khắc cuối cùng (giờ Hợi) của năm cũ và giờ khởi đầu (giờ Tý) của năm mới.

Người ta tin rằng mọi điềm hay, dở xảy ra vào giây phút này có liên quan tới mọi sự hay, dở của tất cả thành viên gia đình trong năm mới. Trong giây phút thiêng liêng ấy, mọi người đều quên đi tất cả những điều không hay trong năm cũ. Mọi sự kiêng kỵ được thực hiện triệt để từ giây phút giao thừa tới sáng sớm mùng 1 Tết.

Mâm cỗ cúng Giao thừa

Thời điểm giao thừa, người ta thường cúng lễ ngoài trời và trong nhà.

Mâm cỗ cúng đêm giao thừa gồm có cỗ chay và cỗ mặn.

Cỗ mặn gồm: Bánh chưng, giò chả; xôi gấc, thịt gà; xôi đậu xanh; các món ăn mặn khác tùy theo nhu cầu của gia đình.

Cỗ ngọt và chay gồm: hương, hoa, đèn nến, bánh kẹo, mứt Tết và các loại đồ uống khác.

Lưu ý cách đặt đồ cúng: Dù làm cỗ cúng mặn hay chay cũng nên để ở chiếc bàn con bên dưới ban thờ. Trên bàn thờ chính chỉ để hoa tươi, quả tươi, một ít tiền vàng mã mang tính tượng trưng. Cũng có thể đặt bánh chưng, xôi, chè trên bàn thờ chính.

Hoa bày trên bàn thờ cần phải hoa tươi chứ không được dùng hoa giả, hoa nhựa vì theo quan niệm đó là sự giả dối.

Mọi người cũng không nên cắm “cành vàng lá ngọc” lên bàn thờ vì có chứa nhiều trường khí âm bất lợi.

Cúng giao thừa năm Kỷ Hợi 2019: Sắp dọn bàn thờ, chuẩn bị mâm cỗ

Cúng giao thừa năm Kỷ Hợi 2019: Sắp dọn bàn thờ, chuẩn bị mâm cỗ

Cúng giao thừa là nghi lễ quan trọng của người Việt Nam trước khi bước sang năm mới.

Minh Anh (tổng hợp)

tin nổi bật

Giữa trưa 'rang mình' trên đồng nước mặn

Giữa cái nắng như thiêu như đốt, nghề làm muối được xem là một nghề vất vả nhất bởi nhiệt độ ngoài trời cộng với vị mặn của muối khiến không khí nơi đây ngột ngạt, bỏng rát.

Vợ vui vẻ, gia đình sẽ hạnh phúc

Theo nghiên cứu, mức độ hài lòng của người mẹ có tác động lớn đối với hạnh phúc của cả gia đình, trong đó có sức khỏe tinh thần của con cái.

Cách gọi chế giễu không phụ nữ nào muốn nghe ở Hàn Quốc

Là cụm từ chỉ phụ nữ trung niên, đã kết hôn và có con ở Hàn Quốc, "ajumma" dần mang thêm hàm ý chế giễu, xúc phạm.

Nữ bác sĩ bất ngờ được tỏ tình sau 24h gặp mặt chàng trai Tây

Nụ cười tỏa nắng của cô bác sĩ đa khoa khiến anh chàng người Colombia say mê và trúng tiếng sét ái tình. Anh quên luôn rào cản về ngôn ngữ, văn hóa, quyết định tỏ tình với cô gái chỉ sau 24 giờ gặp mặt.

Bác xe ôm, bà vé số đau đầu tính bữa ăn thời bão giá

“Bão giá” tác động đến từng bữa ăn, giấc ngủ của những lao động nghèo khiến họ chật vật thích nghi.

Gia đình là nơi có tình vợ chồng thiêng liêng

Chẳng ai có thể dự đoán tương lai 5, 10 năm nữa. Vì vậy hãy trân trọng từng khoảnh khắc hiện tại. Hãy sống trọn từng giây khi còn bên nhau.

Cô dâu nhảy với tấm bìa in hình người mẹ quá cố

Một video ghi lại khoảnh khắc cảm động khi cô dâu nhảy với một tấm bìa cứng in hình người mẹ quá cố trong ngày cưới.

Ông lão có khu vườn nổi tiếng: Muốn chỉ bí quyết cho người yêu cây

Nhiều năm kinh nghiệm trong nghề, ông Tám Râu đã tìm ra cách giúp các loại cây trong vườn mình ra trái quanh năm với thu nhập gần trăm triệu mỗi tháng.

Bố mẹ Quốc Cơ, Quốc Nghiệp kể về thời trẻ: Lúc đó tội nghiệp các con lắm

Một mình gánh vác gia đình nên ông Thanh có phần gia trưởng. Ông dạy con rất nghiêm khắc và quy tắc khiến bà Nga nhiều lúc thấy xót xa.

Lời chúc ngày Gia đình Việt Nam hay, ý nghĩa

Ngày Gia đình Việt Nam đến rồi, cùng gửi tới người thân yêu của bạn những lời chúc ý nghĩa để luôn mang lại may mắn, hạnh phúc.

Lần đầu làm mâm cúng thôi nôi, 8X TP.HCM khiến nhiều người trầm trồ

Do không phải người làm bánh chuyên nghiệp, tất cả các món đều tự học trên mạng nên để hoàn thành mâm cúng, Linh Lâm mất khá nhiều thời gian và công sức.

Yêu chồng nhưng luôn mặc cảm vì vẻ ngoài của anh

Anh là một giám đốc công ty rất có năng lực và thành công. Tôi hạnh phúc và không có gì phàn nàn về anh, ngoại trừ anh lùn, béo và hói.

Người ở 'nhà quan tài' tại Hong Kong không có lối thoát

Luật kiểm soát thuê nhà được cho chưa thể hỗ trợ triệt để người khó khăn và để các chủ sở hữu căn hộ lợi dụng lỗ hổng, tăng giá thuê.

Mở tiệm bánh ở Ấn Độ, 8X Việt bối rối trước trăm câu hỏi của dân địa phương

Giữa khu phố đông đúc ở Chennai, Ấn Độ, một tiệm bánh nhỏ với bảng hiệu là những ký tự khác biệt đã thu hút sự chú ý của người dân địa phương.

Đã đến lúc buông tay con ra

Khi buông tay con ra, là cha mẹ chấp nhận từ bỏ uy quyền của một bậc sinh thành đã hi sinh phần đời mình cho con.