170 triệu người trên thế giới và 2 triệu người Việt Nam nhiễm viêm gan siêu vi C (HVC),nhiễm HVC. Mối nguy do HCV gây ra rất đáng lo ngại, nhưng thực tế, nhiều người còn chưa nhận thức được và tỷ lệ chẩn đoán chưa cao.

HVC - kẻ giết người thầm lặng

Theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới, tỉ lệ nhiễm HCV trung bình trên thế giới là khoảng 3% (khoảng 170 triệu người). Với người châu Á, những ca nhiễm lúc mới lọt lòng mẹ thường bị xơ gan khi đến tuổi trung niên. Sau khi bị xơ gan do HCV, tỉ lệ đưa đến ung thư gan là 1,4-3,3% và tử vong là 2,6- 4% mỗi năm.

Sau khi bị nhiễm HCV, thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 2 đến 26 tuần. Giai đoạn đầu gọi là nhiễm bệnh cấp tính, có thể chấm dứt sau 2 đến 12 tuần. Tuy nhiên, có đến 80% số người mới bị nhiễm bệnh không loại trừ được hết siêu vi nên trở thành viêm gan siêu vi C mạn tính. Thời gian 20 đến 40 năm sau có từ 10 đến 20% bệnh nhân bị xơ gan và 1% đến 4 % bệnh nhân bị ung thư gan mỗi năm.

Tỷ lệ người mắc bệnh viêm gan siêu vi C đang tăng cao
Theo BS. Phạm Thị Thu Thủy- Trưởng khoa Gan Trung tâm y khoa Medic TPHCM, một trong những người đi sâu tìm hiểu về thực trạng căn bệnh này cho biết - HCV mặc dù ít phổ biến hơn HBV (viêm gan siêu vi B) nhưng để lại hậu quả nghiêm trọng hơn, 60% số người bị nhiễm HCV cấp tính không biểu hiện triệu chứng nào, số còn lại có những triệu chứng không đặc trưng, giống như triệu chứng của cảm mạo thông thường. Vì thế, hầu hết người bệnh chỉ phát hiện mình bị nhiễm HCV khi đã có những biến chứng trầm trọng thì việc điều trị đã trở nên hết sức khó khăn. Đồng thời vì không nhận biết, bệnh đã âm thầm tiến triển trong cơ thể mình một thời gian dài nên thiếu đề phòng, càng làm tăng nguy cơ lây nhiễm cho những người khác.

Biết nguy hiểm, vẫn bỏ ngỏ điều trị

Theo BS. Thủy, chỉ khoảng 25% bệnh nhân viêm gan C có men gan bình thường, chậm tiến triển sang viêm gan mạn tính và gan ít bị hư hại, được gọi là “người mang siêu vi C mạn không triệu chứng”. Số bệnh nhân còn lại chuyển thành viêm gan C mạn tính, và sau 10 - 20 năm, ít nhất 20% trong số họ sẽ bị xơ gan. Xơ gan sẽ sớm hơn nếu bệnh nhân uống rượu nhiều hoặc gan bị hư hại thêm do thuốc hoặc nhiễm thêm các siêu vi viêm gan khác như siêu vi B, D hay HIV và nguy cơ ung thư gan đến sớm hơn.

Số bệnh nhân còn lại có viêm gan mạn tính tiến triển chậm, men gan có lúc tăng, lúc giảm về bình thường. Do vậy, bệnh nhân thường chủ quan không chịu theo dõi bệnh thường xuyên. Nghiên cứu về tỷ lệ nhiễm HCV tại Việt Nam cho thấy, tỉ lệ nhiễm viêm gan siêu vi C mạn tính càng tăng nếu thời gian nhiễm càng lâu, nếu nhiễm hơn 60 năm thì tỷ lệ xơ gan là 71%. Sau khi bị xơ gan do HCV tỉ lệ đưa đến ung thư gan 1,4-3,3% mỗi năm và tử vong 2,6-4% mỗi năm.

Hiện nay dù chưa có thuốc phòng ngừa viêm gan siêu vi C, nhưng bệnh nhân vẫn có khả năng được chữa khỏi bệnh nếu được chẩn đoán sớm, điều trị đúng chuyên khoa, kiên trì tuân thủ điều trị liên tục.

Tùy theo phác đồ điều trị cụ thể, dùng thuốc đơn lẻ hay phối hợp mà có các mức chi phí khác nhau, có thể dao động từ 60 triệu đến 200 triệu đồng cho một năm. Tuy nhiên, không phải ai chữa cũng hết bệnh. Trong 2 người bệnh viêm gan siêu vi C chỉ một người điều trị hoàn toàn hết bệnh.

Nhiều bệnh nhân có thu nhập thấp, không đủ khả năng về kinh tế nên thường điều trị ngắt quãng. Thêm vào đó thuốc còn có tác dụng phụ (10-15% bệnh nhân bị phản ứng thuốc), nên người bệnh càng dễ nản trong điều trị đến cùng, khiến tình trạng bệnh càng khó khăn hơn. Trong khi đó, bệnh viêm gan C mạn tính cần được phát hiện và điều trị càng sớm càng tốt mới đạt hiệu quả và kịp thời ngăn ngừa diễn tiến sang xơ gan, ung thư gan.
  • Quang Minh

(Theo Người Lao Động)