1.jpg.jpg
Thay đổi thói quen người dùng là một trong những vướng mắc khi chuyển sang sử dụng PMNM.

Chuẩn bị công phu

Ông Trần Tuấn Dũng-Trưởng phòng CNTT ViettelPost cho biết, một trong những lý do cơ bản để Tập đoàn Viettel lựa chọn ViettelPost là đơn vị “tiên phong” thực hiện chuyển đổi từ nguồn đóng sang nguồn mở là do hệ thống các phần mềm ứng dụng trên máy trạm của ViettelPost ít hơn các đơn vị khác trong Tập đoàn, do đó việc triển khai phương án chuyển đổi sẽ dễ dàng, ít phức tạp hơn. Hơn thế, về ứng dụng, ngay từ đầu BC Viettel đã định hướng xây dựng các phần mềm ứng dụng theo hướng cơ sở dữ liệu tập trung-webbase và tương thích với trình duyệt mã nguồn mở Firefox nên rất phù hợp với dự án của Tập đoàn.

Đại diện Ban Ứng dụng CNTT của Tập đoàn cho biết, để chuẩn bị cho việc triển khai cài đặt, sử dụng PMNM tại ViettelPost, Ban ứng dụng CNTT Tập đoàn và Phòng CNTT ViettelPost đã phối hợp rà soát toàn bộ các ứng dụng nội bộ tại ViettelPost, khảo sát các ứng dụng người dùng thường sử dụng. Đồng thời trước khi triển khai rộng tại các bưu cục trên toàn quốc, đội phụ trách IT đã tiến hành thử nghiệm 1 tháng với khoảng 10 máy tính ở toàn bộ các bưu cục tại Hà Nội. Sau khi kết thúc giai đoạn này, trên cơ sở kết quả triển khai thử nghiệm, đội kỹ thuật về chỉnh sửa lại hệ thống phần mềm của DN mình.

Khi triển khai rộng ra toàn quốc, đội IT của các Chi nhánh viễn thông Viettel các tỉnh đã cùng với bộ phận CNTT bưu chính đi hỗ trợ cài đặt, sử dụng tại các tỉnh, thành. Tiếp đó, sau khi các đơn vị sản xuất cài đặt, sử dụng khoảng 1 tháng, bộ phận phụ trách CNTT lại chia nhau trực tiếp đi lên Tây Bắc, vào miền Trung, miền Nam... để kiểm tra, thu thập phản hồi của người dùng nhằm rút kinh nghiệm. “Có thể nói, việc triển khai chuyển đổi từ HĐH và PM nguồn đóng sang nguồn mở khá phức tạp nên Tập đoàn và ViettelPost đã phải có những bước chuẩn bị hết sức kỹ lưỡng, công phu”, ông Dũng cho biết.

“Vướng” thói quen người dùng

Nhận định về lợi ích đối với DN mình khi chuyển sang dùng HĐH và phần mềm ứng dụng nguồn mở, ông Trần Tuấn Dũng cho hay, lợi ích trước tiên của việc chuyển sang dùng nguồn mở chính là đã góp phần tiết kiệm chi phí mua bản quyền phần mềm thương mại của Tập đoàn. “Theo số liệu tính toán của Tập đoàn thì chi phí để mua bản quyền hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng văn phòng Microsoft Office khoảng 600 USD/máy. Hiện đã có khoảng 300 máy tính của ViettelPost chuyển đổi sang dùng nguồn mở, chỉ nhẩm tính sơ qua cũng có thể thấy tổng chi phí mà BC Viettel tiết kiệm được nhờ ứng dụng PMNM không hề nhỏ. Bên cạnh đó, từ khi chuyển sang dùng HĐH Ubuntu, các máy tính hầu như chưa gặp trường hợp nhiễm virus”, ông Dũng nói.

Ông Dũng cũng cho biết, mặc dù Tập đoàn đã nghiên cứu, lựa chọn HĐH và các PMNM theo hướng gọn nhẹ, tiện lợi và dễ dàng cho người sử dụng, đồng thời có tính đến việc lựa chọn những những ứng dụng nguồn mở tương tự với các ứng dụng của Microsoft; nhưng đương nhiên trong thực tế HĐH Ubuntu, phần mềm văn phòng Open Office, phần mềm nhận thư điện tử Mozzila ThunderBird hay bộ gõ tiếng Việt Scim-Unikey, X-Unikey vẫn có những khác biệt so với những phần mềm của Microsoft về giao diện và tính năng, thao tác khi ứng dụng. Vì vậy, một trong những khó khăn ở ViettelPost khi chuyển sang dùng nguồn mở chính là việc đa số người dùng thời gian đầu còn khá lúng túng.

Bên cạnh đó, do việc chuyển đổi được thực hiện qua nhiều gia đoạn nên hiện ở ViettelPost vẫn đang chạy 2 hệ thống phần mềm, khối quản lý vẫn dùng phần mềm Microsoft còn khối sản xuất trực tiếp đã chuyển sang sử dụng nguồn mở, do đó nếu người dùng sử dụng bộ Open Office trên HĐH Ubuntu gửi file báo cáo lên phòng ban mà quên không chuyển định dạng file thì trên phòng ban không thể đọc được. Điều này ít nhiều cũng ảnh hưởng đến tiến độ công việc.

Theo các nhân viên tại Bưu cục Thanh Xuân, Chi nhánh 3 Hà Nội của ViettelPost, thời gian tối thiểu để một nhân viên nắm bắt, hiểu được cách dùng HĐH Ubuntu là khoảng 1-2 tuần đến 1 tháng. Tuy nhiên, đại diện ViettelPost cho rằng vẫn cần có thêm thời gian để đội ngũ cán bộ công nhân viên bưu chính có thể thao tác thuần thục với hệ điều hành và các phần mềm ứng dụng nguồn mở. Một cái khó nữa là đội hỗ trợ kỹ thuật của ViettelPost còn tương đối “mỏng”, không có người trực tiếp tại các đơn vị nên việc hỗ trợ không được kịp thời.

Đến nay, đã có khoảng 300 máy tính phục vụ hoạt động sản xuất trực tiếp ở hơn 100 bưu cục của Công ty CP Bưu chính Viettel trên toàn quốc đã được chuyển sang cài đặt, sử dụng hệ điều hành và các ứng dụng PMNM, chiếm khoảng 60% tổng số máy tính của ViettelPost. Dự kiến, sang giai đoạn 2 tới đây, ViettelPost sẽ triển khai cài đặt hệ điều hành và PMNM cho các máy tính ở khối quản lý, điều hành, kinh doanh của công ty, phấn đấu đưa số lượng máy tính chuyển sang dùng hệ điều hành và PMNM chiếm khoảng 90% tổng số máy tính của ViettelPost.

Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số 46 ra ngày 16/4/2010.