Sự thật bất ngờ về người phụ nữ 'bất tử' đầu tiên trong lịch sử y học

Henrietta Lacks được mệnh danh là "người chạm đến sự sống nhân loại" khi giúp nền y học mở ra lịch sử mới nhưng sự tồn tại của bà lại bị cả thế giới lãng quên.

Mẹ 40 tuổi vẫn 'đến kỳ' đều đặn, con gái 17 tuổi đã mãn kinh

Trung Quốc không dùng an cung phòng đột quỵ, người Việt coi như thần dược

Henrietta Lacks, một bà mẹ 31 tuổi đã chết vì ung thư cổ tử cung vào ngày 4 tháng 10 năm 1951. Có lẽ với gia đình cô đây là sự mất mát vô hạn nhưng với nền y học thế giới, người phụ nữ da đen lại đã mở ra một cách cửa bất tận với những thành tựu không ngờ. 

Sau khi cô qua đời, các tế bào của Lacks - được lấy từ khối u ở tử cung đã được sử dụng để chế ra vắc-xin bại liệt, hóa trị, nhân bản, sơ đồ gene và thụ tinh nhân tạo. Không sai khi nói rằng, Lacks chính là "mẹ đẻ của nền y học hiện đại" và những phát minh lịch sử.

Sự thật bất ngờ về người phụ nữ 'bất tử' đầu tiên trong lịch sử y học

Chân dung người phụ nữ da đen vĩ đại

Các tế bào này được gọi là HeLa - sử dụng hai chữ cái đầu tiên trong tên và họ của cô - đã trở thành dòng tế bào bất tử đầu tiên trong lịch sử. Các nhà khoa học tại bệnh viện nơi cô qua đời trong nhiều năm trước đã cố gắng tìm kiếm một dòng tế bào có thể sản sinh liên tục - nhưng dù có được nuôi cấy cẩn thận đến mấy, tế bào luôn chết. Cho đến khi họ tìm thấy HeLa. Bằng một lý do nào đó, tế bào ung thư của người phụ nữ 31 tuổi có sự tái tạo sinh sôi bất tận, đạt đến sự "bất tử" theo đúng nghĩa đen.  

Ngay sau khi xác định các tế bào HeLa thật sự "bất tử", hàng loạt nhiên cứu và thí nghiệm trở nên khả thi hơn. Các nhà khoa học có thể theo dõi sự phân chia tế bào ở bên ngoài cơ thế và cũng có thể nghiên cứu cơ chế tấn công tế bào của các loại virus gây bệnh.

Nếu như trước đây, việc nghiên cứu ung thư trên người sống được đánh giá là vô đạo đức thì hiện tại, các bác sĩ có thể thoải mái cho tế bào HeLa tiếp xúc với chất gây ung thư mà không vấp phải sự phản đối nào.

Trong nhiều thập kỷ, tế bào HeLa được thường xuyên sử dụng trong các phòng thí nghiệm trên khắp thế giới và mở ra nhiều đột phá cho nền y học nhưng bà mẹ 31 tuổi lại bị thế giới lãng quên. 37 năm từ sau cái chết của Lacks, một nữ sinh 16 tuổi tên Rebecca Skloot khi nghe cô giáo giảng về tế bào HeLa và người phụ nữ tên Henrietta Lacks đã có thắc mắc bất ngờ:

"Tôi hỏi giáo viên của mình Henriatta Lacks là ai, đến từ đâu, cô ấy có gia đình và con cái không?. Nhưng các cô giáo chỉ biết rằng, đây là một người phụ nữ da đen, đã chết vì ung thư cổ tử cung năm 1951", Skloot chia sẻ.

Tốt nghiệp ngành sinh học, Skloot quyết định tìm hiểu về người phụ nữ đứng sau tế bào "bất tử" HeLa và khi sự thật được công bố đã khiến cả thế giới phải sốc. Trong khi tế bào của Lacks làm thay đổi bộ mặt của y học, chồng và các con của cô lại không biết gì về điều này, thậm chí bản thân họ cũng không được chăm sóc sức khỏe đúng cách. 

 

"Điều mà hầu hết mọi người bị sốc nhất là các tế bào của Lacks được lấy và sử dụng trong khi không có sự đồng ý của cô ấy cũng như người trong gia đình", Skloot nói. 

Sự thật bất ngờ về người phụ nữ 'bất tử' đầu tiên trong lịch sử y học

Bức tranh vẽ Henrietta Lacks được trưng bày trang trọng

Điều tồi tệ là các tế bào của Lacks đã giúp các công ty dược phẩm trở nên giàu có. Cụ thể hơn, các ngân hàng tế bào và các công ty sinh học đã bán lẻ tế bào của cô với mức giá không hề rẻ 260$/ 1 ống (tương đương 600 ngàn đồng), nhưng lại không trả một đồng lợi nhuận nào về cho gia đình. Trong khi các công ty ngày càng ăn nên làm ra, gia đình người phụ nữ xấu số lại phải sống một cách nghèo nàn, khổ sở.

Chồng của Henrietta làm việc trong một nhà máy thép ở Baltimore, kiếm được khoảng 80 xu mỗi giờ (19 ngàn đồng) trong khi phải nuôi 5 người con. Trước khi qua đời, Lacks đã mong mỏi chồng có thể chăm sóc tốt cho các con nhưng số phận lại không mỉm cười với họ.

Day - con cả của vợ chồng Lacks đã gặp vấn đề về phát triển và qua đời không lâu sau đó. Một người con trai, Joe, sau khi bỏ học đã nhận án tù 15 năm vì giết người. Người con gái khác tên là Deborah trở thành một bà mẹ đơn thân vì chồng bạo hành. Vào năm 2000, khi Skloot gặp được họ tất cả đều có sức khỏe kém. Chồng Lacks bị ung thư tuyến tiền liệt và phổi chứ đầy amiang. Con trai Sonny bị suy tim, Deborah bị viêm khớp, loãng xương, điếc, trầm cảm. Gia đình người phụ nữ xấu số không ai có bảo hiểm y tế và được chữa trị đúng cách.

"Trong khi tế bào HeLa được ứng dụng mọi lúc mọi nơi, không ai nghĩ rằng đằng sau nó là một người sống, một người phụ nữ có gia đình và con cái như bất cứ ai", Skloot nói.

Hiện tại Henrietta Lacks đang được chôn cất tại nghĩa trang ở Virginia với ngôi mộ không tên. Tuy nhiên sau khi những nghiên cứu của Skloot được công khai, một tấm bia tưởng niệm đã được dựng lên dành cho người phụ nữ "chạm đến sự sống nhân loại".

An An(Dịch theo Theguardian)

Nụ hôn từ biệt rơi nước mắt của người vợ gửi chồng hiến tạng cứu 5 người

Nụ hôn từ biệt rơi nước mắt của người vợ gửi chồng hiến tạng cứu 5 người

Trước giờ phút chia ly, chị cúi xuống nắm tay chồng thật chặt, đặt lên môi anh nụ hôn cuối cùng.

27 tuổi đã có 18 người con, chàng trai bất ngờ nổi tiếng khắp thế giới

27 tuổi đã có 18 người con, chàng trai bất ngờ nổi tiếng khắp thế giới

Theo Dailymail đưa tin, Kyle Gordy ở Los Angeles, đã trở thành "cha đẻ" của tổng cộng 18 đứa trẻ khi mới 27 tuổi thông qua việc hiến tặng tinh trùng.

Bé 8 tuổi ung thư máu: 'Nếu lấy được bộ phận nào của con để cứu người, mẹ cứ lấy'

Bé 8 tuổi ung thư máu: 'Nếu lấy được bộ phận nào của con để cứu người, mẹ cứ lấy'

Trên giường bệnh, bé trai 8 tuổi Phạm Trần Minh Q. (8 tuổi, Hải Hậu, Nam Định) nhắn nhủ với mẹ: "Nếu lấy được bộ phận nào của con để cứu người, mẹ cứ lấy nhé!".

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Mảnh đạn 'cổ xưa' ở chiến trường bỏ quên trong ổ bụng cựu binh 40 năm
Mảnh đạn 'cổ xưa' ở chiến trường bỏ quên trong ổ bụng cựu binh 40 năm
Sức khoẻ 24hicon  26/03/2019 

 - Nhiều lần thăm khám song mảnh đạn ở thời chiến trường của cựu binh đã đi sau vào vùng hông chậu, gây ra ổ áp xe chứa nhiều mủ.

 
Bệnh viện Chợ Rẫy đạt chuẩn xét nghiệm quốc tế lần 2
Bệnh viện Chợ Rẫy đạt chuẩn xét nghiệm quốc tế lần 2
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

Ngày 20/3/2019 Đơn vị Xét nghiệm thuộc Trung tâm Ung bướu Bệnh viện Chợ Rẫy đã đón chứng nhận đạt chuẩn Six Sigma (phương pháp cải tiến quy trình nhằm giảm thiểu sai sót) được trao bởi Trung tâm Quản lý Chất lượng Westgard lần 2.

 
Sản phụ uống thuốc dưỡng thai cho con khỏe, bất ngờ bị suy gan cấp
Sản phụ uống thuốc dưỡng thai cho con khỏe, bất ngờ bị suy gan cấp
Sức khoẻ 24hicon  26/03/2019 

Vì mang thai khi tuổi tác cao và sợ con gặp di chứng, bà mẹ 39 tuổi đã tự ý uống thuốc dưỡng thai tại nhà và nhận hậu quả nghiêm trọng. 

 
Vụ chùa Ba vàng: Bác sĩ Bạch Mai xin lỗi người dân, đồng nghiệp cả nước
Vụ chùa Ba vàng: Bác sĩ Bạch Mai xin lỗi người dân, đồng nghiệp cả nước
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

- Tại buổi họp báo chiều nay, BS Nguyễn Hồng Phong, người xuất hiện tại buổi pháp thoại ở chùa Ba Vàng đã xin lỗi toàn bộ người bệnh và đồng nghiệp.

 
300 chuyên gia bàn về dinh dưỡng và tăng trưởng cho trẻ
300 chuyên gia bàn về dinh dưỡng và tăng trưởng cho trẻ
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

Hơn 300 bác sĩ nhi khoa, chuyên gia dinh dưỡng và chăm sóc sức khỏe đến từ 30 quốc gia đã cùng thảo luận về mối liên hệ giữa dinh dưỡng và tăng trưởng ở trẻ em và nhiều vấn đề liên quan tới sự phát triển của trẻ.

 
Bố mẹ tự tay cắt bao quy đầu tại nhà, con trai 5 tháng tử vong
Bố mẹ tự tay cắt bao quy đầu tại nhà, con trai 5 tháng tử vong
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

Bố mẹ của bé trai đã tự ý thực hiện ca phẫu thuật tại nhà của họ và sau đó cậu bé 5 tháng tuổi đã chết vì ngừng tim.

Tinh hàu biển - phục hồi “bản lĩnh” đàn ông
Tinh hàu biển - phục hồi “bản lĩnh” đàn ông
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

Hàu là hải sản ngon và bổ dưỡng cho sức khỏe, nhất là đối với nam giới. Vì vậy nhiều TPCN chứa chiết xuất từ hàu ra đời mang đến giải pháp mới để tăng cường “bản lĩnh phái mạnh”.

PGĐ bệnh viện K tiết lộ nguyên nhân chính gây ung thư của người Việt
PGĐ bệnh viện K tiết lộ nguyên nhân chính gây ung thư của người Việt
Sức khoẻ 24hicon  25/03/2019 

Khói thuốc lá được xem là nguồn cơn của nhiều loại bệnh hiểm nghèo. Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy khói thuốc lá là một trong những nguyên nhân chính gây bệnh ung thư.

Chủ quan với 1 vết ong đốt ngón tay, người phụ nữ bị nhồi máu cơ tim
Chủ quan với 1 vết ong đốt ngón tay, người phụ nữ bị nhồi máu cơ tim
Sức khoẻ 24hicon  24/03/2019 

- Một phụ nữ nguy kịch sau vết đốt của một con ong ở đầu ngón tay, vết đỏ lan ra cánh tay rồi đến vùng ngực.

Thanh niên nuốt ruột bút bi dài hơn 10cm vào bụng
Thanh niên nuốt ruột bút bi dài hơn 10cm vào bụng
Sức khoẻ 24hicon  24/03/2019 

- Thanh niên tưởng rằng nuốt ruột bút bi tưởng đi ngoài sẽ ra, song phải đi cấp cứu bác sĩ mới lấy được dị vật ra ngoài.

Ngân hàng sữa mẹ cho ra lò mẻ sữa đầu tiên đạt tiêu chuẩn
Ngân hàng sữa mẹ cho ra lò mẻ sữa đầu tiên đạt tiêu chuẩn
Sức khoẻ 24hicon  23/03/2019 

 - Hệ thống thanh trùng sữa mẹ ở Ngân hàng sữa mẹ TP.HCM đã cho ra mẻ sữa đạt tiêu chuẩn đầu tiên.

Nam thanh niên đứt lìa hai đùi khi sơ ý ngã vào máy ép giấy
Nam thanh niên đứt lìa hai đùi khi sơ ý ngã vào máy ép giấy
Sức khoẻ 24hicon  23/03/2019 

 - Một công nhân trong lúc làm việc đã trượt chân vào máy ép giấy khiến anh bị đứt lìa cả hai đùi.

Sự thật nữ giám đốc 2 lần chuẩn bị hậu sự vẫn sống sau thỉnh vong chùa Ba Vàng
Sự thật nữ giám đốc 2 lần chuẩn bị hậu sự vẫn sống sau thỉnh vong chùa Ba Vàng
Sức khoẻ 24hicon  23/03/2019 

- Chị Phương người xuất hiện trong clip tại Chùa Ba Vàng tối 21/3 cho biết, trong buổi pháp thoại, chị chưa kịp nhắc đến vị bác sĩ đặc biệt – người đã sinh ra chị lần thứ 2 thì micro phụt tắt.

Bác sĩ Bạch Mai xuất hiện ở Chùa Ba Vàng nói gì về thỉnh oan trái chủ chữa bệnh
Bác sĩ Bạch Mai xuất hiện ở Chùa Ba Vàng nói gì về thỉnh oan trái chủ chữa bệnh
Sức khoẻ 24hicon  22/03/2019 

 - Bác sĩ Nguyễn Hồng Phong, Bệnh viện Bạch Mai khẳng định không khuyên bệnh nhân bỏ điều trị, đi thỉnh oan gia trái chủ chữa bệnh.

Bà Phạm Thị Yến chùa Ba Vàng tiết lộ bất ngờ về bệnh sùi mào gà
Bà Phạm Thị Yến chùa Ba Vàng tiết lộ bất ngờ về bệnh sùi mào gà
Sức khoẻ 24hicon  23/03/2019 

 - Sau khi được chàng trai hỏi về lý do mắc bệnh sùi mào gà, bà Phạm Thị Yến tại chùa Ba Vàng đã có những chia sẻ bất ngờ về nguyên nhân gây bệnh và cách chữa bệnh.

PGĐ bệnh viện K bức xúc chuyện cúng vong chữa khỏi ung thư
PGĐ bệnh viện K bức xúc chuyện cúng vong chữa khỏi ung thư
Sức khoẻ 24hicon  22/03/2019 

- PGĐ BV K bức xúc trước thông tin chùa Ba Vàng cúng vong để chữa bệnh, nếu cúng lễ mà khỏi thì không ai cần đi viện nữa.

Chàng trai Việt bị rách tầng sinh môn sau khi ngồi xổm lên bồn cầu
Chàng trai Việt bị rách tầng sinh môn sau khi ngồi xổm lên bồn cầu
Sức khoẻ 24hicon  22/03/2019 

 - Ngồi xổm khi đi vệ sinh, chàng trai nặng 89kg làm bể bồn cầu khiến anh tổn thương tầng sinh môn, lộ cơ đáy chậu.

Người phụ nữ bị sán lá gan ký sinh khắp cơ thể
Người phụ nữ bị sán lá gan ký sinh khắp cơ thể
Sức khoẻ 24hicon  21/03/2019 

Một người phụ nữ ở Nghệ An bị sán lá gan sinh sôi, ký sinh ở trong nhiều bộ phận khác nhau trên cơ thể.

Hy hữu người phụ nữ Sài Gòn mang song thai một bé nằm ngoài tử cung
Hy hữu người phụ nữ Sài Gòn mang song thai một bé nằm ngoài tử cung
Sức khoẻ 24hicon  21/03/2019 

 - Người phụ nữ cùng lúc mang thai đôi, song một thai nhi nằm ngoài tử cung. Sau khi kiểm tra, để bảo vệ người mẹ, bệnh viện phải chấm dứt thai kì bé nằm ngoài tử cung này.

Bộ Y tế khẩn cấp yêu cầu Bắc Ninh dừng lấy máu xét nghiệm sán lợn
Bộ Y tế khẩn cấp yêu cầu Bắc Ninh dừng lấy máu xét nghiệm sán lợn
Sức khoẻ 24hicon  21/03/2019 

- Bộ Y tế đề nghị UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo dừng việc lấy mẫu máu xét nghiệm elisa để chẩn đoán sán dây lợn.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN