"70% bài thi Lịch sử dưới 5 điểm, mong quý Bộ và thầy cô nhìn thẳng"

Môn Lịch sử có điểm trung bình là 4,3 với 70% số bài thi dưới 5 điểm, “đội sổ” về kết quả thi THPT quốc gia năm nay.

Ở các kỳ thi THPT quốc gia những năm trước, điểm trung bình môn Lịch sử cũng báo động đỏ rồi: năm 2016 là 4,49, năm 2017 là 4,6, năm 2018 là 3,79. Điểm thi năm nay có cao hơn năm 2018 nhưng nhìn chung vẫn là thấp.

Tại sao điểm thi Lịch sử lại luôn thấp như vậy?

Có 33 năm dạy bộ môn này ở trường THCS, bản thân tôi rất buồn và tự hỏi có phải “học sinh quay lưng với môn lịch sử?". Nhưng bình tĩnh suy xét cho cùng, kết quả đó cũng là sự việc diễn ra theo đúng quy luật của cuộc sống nói chung và quy luật của lịch sử nói riêng mà thôi!

Bởi những lý do, theo thiển ý của tôi, xin được chia sẻ cùng đồng nghiệp, phụ huynh và học sinh để phần nào lý giải kết quả nói trên.

{keywords}
Phổ điểm môn Lịch sử thi THPT quốc gia 2019. Nguồn: Bộ GD-ĐT
 

Về thực tế: Đa số phụ huynh xem nhẹ môn học này, nếu không muốn nói là xem thường, vì cho rằng thực tế lịch sử học để biết vậy thôi chứ không ứng dụng gì trong nghề nghiệp tương lai (chỉ cần thiết nếu học để đi dạy lịch sử hoặc nghiên cứu sử). Do vậy, phụ huynh không quan tâm mà chỉ đầu tư cho con học toán, lý, hóa, Tiếng Anh… để dễ chọn ngành nghề, trường đại học, có tương lai cơ hội việc làm nghề nghiệp… tốt hơn. Điều này rất thực tế, không trách được phụ huynh. Nói cách khác qui luật của cuộc sống là vậy!

Về chương trình - sách giáo khoa: Trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc ta, sự thắng lợi hay thất bại trong từng cuộc kháng chiến đều có nguyên nhân của nó. Ở góc độ bộ môn, “học sinh quay lưng với lịch sử” có nguyên nhân từ đâu?

{keywords}
Phổ điểm Lịch sử kỳ thi THPT quốc gia 2018. Điểm trung bình của môn là 3,79 điểm. Số thí sinh có điểm dưới trung bình là 468.628 TS – chiếm 83,24%. Số TS có điểm liệt (<=1 điểm) là 1.277 TS. Điểm số có nhiều TS đạt nhất là 3,25 điểm. Cả nước có 11 TS đạt điểm 10 môn Lịch sử. Số TS đạt từ 9 đến 9,75 điểm là 658 TS. Có 527 TS có điểm 0.. 

Không ít thầy cô cho rằng là vì chương trình quá nặng nề và chi tiết, bắt học sinh phải nhớ quá nhiều. Nội dung sách giáo khoa lịch sử đậm chất báo cáo, nghiêng về sự kiện: nào là những chiến dịch, những trận đánh, ta tiêu diệt bao nhiêu tên địch, bắn rơi mấy chiếc máy bay, xe tăng, tàu chiến… Sự kiện đó diễn ra vào ngày tháng năm nào…

Đặc biệt, cách kiểm tra vẫn là học thuộc lòng. Học sinh nhớ được những điều ấy là thiên tài, cần gì phải học nữa!

Có câu nói đùa thật xót xa rằng “Dân ta phải biết sử ta, nếu mà không biết thì tra google”.

Như vậy, do chúng ta sai lầm về chương trình, về dạy - học và kiểm tra/thi thì hệ quả tất yếu học sinh chán lịch sử từ khi còn ở bậc THCS chứ không phải chỉ có lớp 12.

Vừa rồi, khi kiểm tra bài cũ, tôi hỏi học sinh lớp 9 rằng “Em cho biết sự kiện lịch sử nào đánh dấu thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945 đạt đến đỉnh cao?”, thì không học sinh nào trả lời được. Tôi tiếp tục gợi ý đó là ngày lễ Quốc khánh của nước ta, các em cũng lặng thinh. Cuối cùng, tôi tự trả lời đó là sự kiện ngày 2/9/1945 tại Quảng trường Ba Đình, trước hàng chục vạn đồng bào Hà Nội, Bác Hồ đọc Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Tôi kết luận là học sinh không quan tâm, chứ câu hỏi không khó vì tôi mới dạy các em tiết học liền trước.

{keywords}
Phổ điểm môn Lịch sử năm 2017. Điểm trung bình của môn là 4,6.

Về phương pháp giáo dục: Theo tôi là sai lầm. Chúng ta vẫn giáo dục theo hướng tiếp cận nội dung mà chưa chuyển sang tiếp cận năng lực. Nhồi nhét một mớ kiến thức có sẵn vừa nặng về học thuộc ghi nhớ, vừa nặng về tuyên truyền mà không biết áp dụng vào đâu sẽ gây ra sự nhàm chán.

Dạy môn học này theo tôi là truyền cho học sinh tinh thần của dân tộc, cái hồn của núi sông, lòng biết ơn với tổ tiên qua những nhân vật lịch sử thì mới khắc sâu và đọng lại trong các em, chứ không phải những số liệu khô khan, diễn biến dài dòng của những trận đánh, những chiến dịch…

Và chính thầy cô dạy lịch sử chưa cùng đồng tâm tạo nên một sự thay đổi cần thiết về dạy - học - kiểm tra - thi môn lịch sử thì nên “Tiên trách kỷ hậu trách nhân”.

Mong quý thầy cô hãy nhìn thẳng vào sự thật về thực trạng dạy - học môn lịch sử để giúp các em tìm được sự hứng thú với mộn học này!

Về trách nhiệm: Với bản thân, tôi phải tự nhận lỗi rằng một phần trách nhiệm do chưa đủ tâm huyết để gây hứng thú, kéo học sinh về với quá khứ hào hùng của cha ông cho học sinh trong những giờ học lịch sử. Nhưng với 1,5 tiết/tuần thì thật khó.

Rồi khi có dự giờ, thao giảng, hội giảng, sinh hoạt chuyên môn cụm, thật buồn vì đồng nghiệp chỉ chăm chăm đánh giá giáo viên có truyền thụ hết kiến thức trong sách giáo khoa hay không, dạy còn thiếu ý nọ hay ý kia. Ý này là trọng tâm, ý kia là cơ bản, có liên hệ, có lồng ghép, có tích hợp, có giáo dục kiến thức, rèn kỹ năng, giáo dục thái độ tình cảm… Họ đánh giá xếp loại tiết dạy chứ không xem học sinh có hiểu bài hay không.

Đối với tôi, dạy lịch sử không phải là như vậy. Lịch sử suy cho cùng là một câu chuyện kể về quá khứ, vậy dạy miễn làm sao học sinh thích thú nghe là đủ rồi, từ đó sẽ lắng đọng dần trong tâm hồn các em một cách tự nhiên mà không cần phải nhồi nhét hay bắt học thuộc lòng.

Tôi tha thiết mong rằng Bộ GD-ĐT hãy để cho chúng tôi tự do sáng tạo cách kể lại câu chuyện lịch sử, từ đó mới hy vọng học sinh không thờ ơ với môn học này và sớm khắc phục những nguyên nhân nêu trên.

Nguyễn Văn Lực (Giáo viên Trường THCS Trịnh Phong, Diên Khánh, Khánh Hòa)

Hơn 70% thí sinh có điểm dưới trung bình môn Lịch sử

Hơn 70% thí sinh có điểm dưới trung bình môn Lịch sử

 - Hơn 70% thí sinh đạt điểm dưới trung bình môn Lịch sử trong kỳ thi THPT quốc gia, trong đó, điểm số có nhiều thí sinh đạt nhất là 3,75 điểm.

tin nổi bật

Có thể trả góp học phí tại FPT Arena Multimedia

FPT Arena Multimedia và Ngân hàng Quốc Tế VIB vừa ký kết thỏa thuận hợp tác triển khai chương trình Tín dụng giáo dục trả góp học phí lãi suất 0% tại TP.HCM.

ĐH Văn Lang tuyển sinh khóa đầu tiên ngành Bảo hộ Lao động

Ngày 16/5/2022, Trường Đại học Văn Lang công bố tuyển sinh ngành đào tạo mới thuộc bậc đại học, hệ chính quy tập trung là Bảo hộ lao động (mã ngành: 7850201), nâng tổng số ngành đào tạo đại học của trường này lên con số 60.

Hơn 20.000 học sinh TP.HCM rớt lớp 10 công lập học ở đâu?

Khoảng hơn 20.000 học sinh TP.HCM sẽ rớt lớp 10 công lập trong kỳ tuyển sinh 2022-2023. Tuy nhiên học sinh sẽ không thiếu chỗ ở các trường ngoài công lập.

Các trường công an xét tuyển IELTS như thế nào?

Bảy trường khối công an nhân dân đã công bố chỉ tiêu, phương thức tuyển sinh hệ đại học chính quy năm 2022, trong đó có quy định xét tuyển IELTS ở phương thức 2.

Ôn thi tốt nghiệp THPT: Bí quyết điểm cao của 8 thủ khoa đại học

Để đạt điểm số tối đa theo năng lực bản thân, các thủ khoa 2k3 khuyên thí sinh tận dụng 2 tháng “nước rút” để luyện đề liên tục theo chuyên đề (nhất là môn Toán) và tập dượt thành thạo chiến thuật “Làm bài 3 bước”.

14 trường học ở TP.HCM chưa đủ điều kiện tuyển sinh lớp 10

Sở GD-ĐT TP.HCM công bố có 14 trường tư thục chưa đủ điều kiện để tuyển sinh lớp 10 năm học 2022-2023.

Học cử nhân ngành Hóa học ra trường làm gì?

Ngành cử nhân Hóa học là một trong những ngành học mũi nhọn và cần nguồn nhân lực trong tương lai gần. Do vậy, năm nay các trường tiếp tục tuyển sinh và hướng tới đáp ứng nhu cầu trong lĩnh vực nghiên cứu hóa học.

Hơn 1 triệu thí sinh đăng kí thi tốt nghiệp THPT 2022

17h ngày 13/5 là hạn cuối cùng thí sinh đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2022 trực tuyến. Theo thống kê của Bộ GD-ĐT, số lượng thí sinh chọn bài thi Khoa học xã hội cao “áp đảo”, chiếm hơn 55%.

Gần 8000 chỉ tiêu vào Trường ĐH Bách khoa Hà Nội năm 2022

Năm 2022, Trường ĐH Bách khoa Hà Nội dự kiến tuyển 7.990 chỉ tiêu dựa trên 3 phương thức. Trong đó, trường dành 30 - 40% chỉ tiêu cho phương thức xét tuyển dựa theo kết quả thi tốt nghiệp THPT.

Những điểm cần lưu ý nếu thi các trường công an, quân đội năm 2022

Đại diện Bộ Công an và Bộ Quốc phòng đã chia sẻ những thông tin quan trọng cho các thí sinh có nguyện vọng vào các trường công an, quân đội năm nay.

Đại học mở nhiều ngành mới, cạnh tranh nhau để tuyển sinh

Nhiều thông tin về tuyển sinh đại học đã được chia sẻ tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp năm 2022 do Báo Tuổi trẻ phối hợp với Bộ GD-ĐT tổ chức ngày 8/5.

90% chỉ tiêu đại học xét theo học bạ và điểm thi tốt nghiệp THPT

Việc các trường sử dụng nhiều phương thức xét tuyển bên cạnh xét kết quả thi tốt nghiệp THPT khiến nhiều thí sinh vùng nông thôn lo lắng vì thiệt thòi hơn so với các thí sinh thành phố.

Học ngành Môi trường và Công nghệ sinh học ra làm gì?

Nhiều thí sinh băn khoăn học ngành Môi trường và Công nghệ sinh học ra làm gì?

Phổ điểm thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia Hà Nội 2 năm qua như thế nào?

Theo đánh giá của Trung tâm Khảo thí ĐH Quốc gia Hà Nội, phổ điểm thi đánh giá năng lực (HSA) kỳ 1 năm 2022 không khác biệt nhiều so với năm 2021, cho thấy tính ổn định, chuẩn hóa của bài thi HSA.

Đại học Y tế công cộng tăng chỉ tiêu, mở ngành Khoa học dữ liệu

Năm 2022, Trường Đại học Y tế công cộng tuyển 604 chỉ tiêu (tăng 149 chỉ tiêu năm 2021), dành 50 chỉ tiêu cho ngành mới là Khoa học dữ liệu (định hướng y tế) hướng tới cung cấp nhân lực đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế.