Bảy giải pháp thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ

Việt Nam đặt mục tiêu sẽ có khoảng 2.000 doanh nghiệp đủ năng lực cung ứng trực tiếp cho các doanh nghiệp lắp ráp và tập đoàn đa quốc gia trên lãnh thổ Việt Nam.

Nghị quyết 115/NQ-CP đặt mục tiêu đến năm 2025, DN Việt Nam có khả năng sản xuất các sản phẩm CNHT có tính cạnh tranh cao, đáp ứng được 45% nhu cầu thiết yếu cho sản xuất, tiêu dùng trong nội địa; năm 2030 đáp ứng 70% nhu cầu cho sản xuất, tiêu dùng trong nội địa; chiếm khoảng 14% giá trị sản xuất công nghiệp; có khoảng 2.000 doanh nghiệp đủ năng lực cung ứng trực tiếp cho các doanh nghiệp lắp ráp và tập đoàn đa quốc gia trên lãnh thổ Việt Nam.

Chính phủ đã đề ra 7 giải pháp thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ sau:

1- Hoàn thiện cơ chế, chính sách: Xây dựng, hoàn thiện và triển khai hiệu quả, đồng bộ các cơ chế, chính sách đặc thù phát triển công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển (được Nhà nước ưu đãi và hỗ trợ theo quy định tại Luật Đầu tư) đảm bảo điều kiện thuận lợi cho phát triển công nghiệp hỗ trợ, đồng thời xây dựng và triển khai các chính sách hiệu quả cho các ngành công nghiệp vật liệu và phát triển thị trường cho các ngành công nghiệp sản xuất, lắp ráp sản phẩm hoàn chỉnh, tạo nền tảng cơ bản cho công nghiệp hóa theo hướng hiện đại và bền vững.

{keywords}
Việt Nam đặt mục tiêu sẽ có khoảng 2.000 doanh nghiệp đủ năng lực cung ứng trực tiếp cho các doanh nghiệp lắp ráp và tập đoàn đa quốc gia trên lãnh thổ Việt Nam. Ảnh minh họa.

2- Đảm bảo và huy động hiệu quả nguồn lực phát triển công nghiệp hỗ trợ: Bố trí, đảm bảo và huy động nguồn lực hiệu quả để triển khai thực hiện chính sách đầu tư phát triển công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển. Nâng cao vai trò và khuyến khích các địa phương đầu tư các nguồn lực để triển khai các chính sách, chương trình và hoạt động hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển trên cơ sở căn cứ các quy định của pháp luật và bảo đảm phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của địa phương đó.

3- Giải pháp về tài chính, tín dụng: Tiếp tục thực hiện chính sách ưu đãi về lãi suất đối với doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển khi vay vốn ngắn hạn tại tổ chức tín dụng; Nhà nước thực hiện cấp bù chênh lệch lãi suất đối với các khoản vay trung và dài hạn của các doanh nghiệp để thực hiện dự án sản xuất sản phẩm thuộc Danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ ưu tiên phát triển bằng nguồn vốn ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và các nguồn vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài.

4- Phát triển chuỗi giá trị trong nước: Tạo cơ hội hình thành và phát triển chuỗi giá trị trong nước thông qua thu hút đầu tư hiệu quả và thúc đẩy kết nối kinh doanh, liên kết giữa các doanh nghiệp Việt Nam với các doanh nghiệp đa quốc gia, các công ty sản xuất, lắp ráp trong nước và nước ngoài; xây dựng các khu công nghiệp hỗ trợ tập trung để tạo cụm liên kết ngành; phát triển các ngành công nghiệp vật liệu nhằm tăng cường tính tự chủ về nguyên vật liệu đầu vào cho sản xuất, giảm sự phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu, nâng cao giá trị gia tăng nội địa, sức cạnh tranh của sản phẩm và vị trí của doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Đồng thời, thúc đẩy sự phát triển của các ngành sản xuất, lắp ráp sản phẩm hoàn chỉnh, hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm các doanh nghiệp Việt Nam trong các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển trở thành các Tập đoàn có tầm cỡ khu vực, tạo hiệu ứng lan tỏa và dẫn dắt các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ phát triển theo tinh thần Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng xây dựng chính sách phát triển công nghiệp quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

5- Phát triển và bảo vệ thị trường: Thúc đẩy phát triển thị trường nội địa và thị trường ngoài nước để tạo điều kiện phát triển công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển. Cụ thể, bảo đảm quy mô thị trường nội địa thông qua các giải pháp phát triển các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển trên nguyên tắc đảm bảo hiệu quả kinh tế; xây dựng và thực thi hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật trong ngành công nghiệp phù hợp để bảo vệ sản xuất và người tiêu dùng trong nước; tăng cường công tác kiểm tra chất lượng hàng công nghiệp nhập khẩu và sử dụng các hàng rào kỹ thuật để bảo vệ hợp lý thị trường nội địa phù hợp với các cam kết và thông lệ quốc tế. Đồng thời, tìm kiếm, mở rộng các thị trường ngoài nước trên cơ sở tận dụng các hiệp định FTA đã ký kết; triển khai các biện pháp hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển tham gia hiệu quả các hiệp định thương mại tự do; tích cực tháo gỡ các rào cản, chống các hành vi độc quyền, cạnh tranh không lành mạnh; phát triển các loại hình và phương thức kinh doanh thương mại hiện đại.

6- Nâng cao năng lực doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ: Xây dựng và vận hành hiệu quả các Trung tâm kỹ thuật hỗ trợ phát triển công nghiệp vùng và địa phương từ vốn đầu tư trung hạn của Trung ương và địa phương trên cơ sở nhu cầu, mục tiêu phát triển và nguồn lực sẵn có nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển đổi mới sáng tạo, nghiên cứu phát triển (R&D), chuyển giao công nghệ, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh, tạo cơ hội tham gia sâu vào chuỗi sản xuất toàn cầu. Hình thành các cơ chế, chính sách hỗ trợ, ưu đãi về tài chính, cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất nhằm nâng cao năng lực của các trung tâm kỹ thuật hỗ trợ phát triển công nghiệp vùng. Các trung tâm kỹ thuật hỗ trợ phát triển công nghiệp vùng có vai trò kết nối các trung tâm tại địa phương, hình thành hệ sinh thái chung về công nghệ và sản xuất công nghiệp.

Bên cạnh đó, cần tập trung nâng cao năng lực khoa học công nghệ cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển nhằm tạo sự bứt phá về hạ tầng công nghệ, chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ của doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ; tăng cường hợp tác trong nước và quốc tế trong nghiên cứu, phát triển, ứng dụng khoa học, công nghệ, mua bán, chuyển giao các sản phẩm khoa học, công nghệ; đẩy mạnh thương mại hóa các sản phẩm nghiên cứu khoa học, công nghệ; tăng cường cơ chế hợp tác công tư trong việc triển khai các dự án đổi mới công nghệ, nghiên cứu và phát triển.

Đồng thời, phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo thông qua các chương trình, kế hoạch quốc gia về nâng cao tay nghề, thúc đẩy liên kết giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp, gắn kết giáo dục nghề nghiệp với thị trường lao động, phát triển hệ thống quản lý và đảm bảo chất lượng giáo dục nghề nghiệp, triển khai mô hình quản lý theo hướng hiện đại, tinh gọn, chuyên nghiệp, áp dụng theo các tiêu chuẩn quốc tế và ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong việc đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, phát triển hệ thống đánh giá, cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia, đặc biệt đối với các kỹ năng nghề quan trọng trong lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ.

7- Thông tin truyền thông, thống kê và cơ sở dữ liệu: Xây dựng và hoàn thiện hệ thống thống kê, cơ sở dữ liệu công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển nhằm thúc đẩy kết nối giữa nhà cung cấp Việt Nam và các tập đoàn đa quốc gia; tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và xây dựng chính sách về công nghiệp hỗ trợ; nâng cao chất lượng công tác thống kê, bảo đảm thông tin kịp thời, đầy đủ và chính xác. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền sâu rộng về công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển nhằm thu hút sự quan tâm, thay đổi, và nâng cao nhận thức, trách nhiệm thực hiện của lãnh đạo các cấp, các ngành, các địa phương và toàn xã hội về phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo và công nghiệp hỗ trợ.

Nghị quyết 115/NQ-CP thực sự là niềm vui đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Bởi chính sách đến rất kịp thời trong bối cảnh DN đang gặp rất nhiều khó khăn. Nếu tiếp cận được các chính sách ưu đãi theo Nghị quyết, chắc chắn sẽ tháo gỡ được khó khăn mà DN đang gặp phải, như trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh để tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, trong đó khó khăn lớn nhất là trình độ quản lý, chất lượng nguồn lao động, vốn và công nghệ.

Chính sách hỗ trợ cho DN cũng như mục tiêu mà Nghị quyết 115/NQ-CP đề ra đáp ứng kỳ vọng của DN. Tuy nhiên, để DN tiếp cận được sớm các chính sách, rất cần những chỉ đạo sát sao của Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương.

Theo Trung tâm Hỗ trợ phát triển công nghiệp (Cục Công nghiệp) - Bộ Công Thươngt: Qua quá trình khảo sát và làm việc tại các địa phương cho thấy nhiều chính sách hỗ trợ được Chính phủ ban hành, nhưng việc triển khai còn gặp nhiều khó khăn do thiếu lực lượng chuyên môn để hỗ trợ DN CNHT, thiếu các chính sách đồng bộ với các bộ, ngành trung ương. Một số địa phương đã bố trí nguồn ngân sách để phát triển CNHT thì lại vướng cơ chế tài chính, khiến lúng túng trong triển khai, dẫn đến các DN khó tiếp cận được nguồn hỗ trợ. Theo đó, Nghị quyết 115/NQ-CP được kỳ vọng sẽ tháo gỡ nhứng “nút thắt” trên khi đưa ra những mục tiêu và giải pháp cụ thể đến năm 2025 và 2030 cho ngành CNHT. Những giải pháp trên đang mở ra cơ hội lớn cho Việt Nam đón đầu các dòng vốn đầu tư lớn trong xu thế chuyển dịch của chuỗi giá trị toàn cầu cũng như đổi mới mô hình phát triển công nghiệp.

Minh Đức

tin nổi bật

Triển lãm quốc tế về Công nghiệp hỗ trợ và Chế biến chế tạo chính thức khai mạc tại Hà Nội

Triển lãm quốc tế về Công nghiệp hỗ trợ và Chế biến chế tạo Việt Nam (VIMEXPO 2022) đã khai mạc sáng nay 16/11 với sự tham dự của hơn 200 doanh nghiệp với gần 300 gian hàng được trưng bày trên diện tích gần 5.000m2.

Cải thiện vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu cho Việt Nam

Việt Nam đã lựa chọn 6 ngành ưu tiên phát triển CNHT gồm: dệt may, da giày, điện tử, ô tô, cơ khí và công nghệ cao, và cần thúc đẩy cầu nối giữa các doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI để cải thiện vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Bắt tay với Samsung, nâng cao vị thế doanh nghiệp Việt

Nền kinh tế thế giới đang phục hồi trở lại sau đại dịch Covid-19 tạo cơ hội cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Để chớp thời cơ, các doanh nghiệp cần tập trung nâng cao năng lực và đổi mới sáng tạo sản xuất.

Bỏ quy định về tính tỷ lệ nội địa hóa ô tô từ 1/10

Bộ KHCN đã ban hành Thông tư 11 bãi bỏ 3 văn bản quy phạm pháp luật quy định về phương pháp xác định tỷ lệ nội địa hóa đối với ô tô, áp dụng từ 1/10/2022.

VASI làm việc với THACO: Doanh nghiệp lớn phải là trụ cột liên kết chuỗi cung ứng

Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ (CNHT) Việt Nam (VASI) vừa đến tham quan KCN THACO Chu Lai và làm việc với THACO Industries về định hướng phát triển ngành CNHT trong thời gian tới.

Triển lãm công nghiệp hỗ trợ và chế biến chế tạo Vimexpo 2022 sắp diễn ra

Triển lãm quốc tế lần thứ 3 về Công nghiệp hỗ trợ, Công nghiệp chế biến và chế tạo tại Việt Nam - VIMEXPO 2022 sẽ diễn ra vào tháng 11/2022. Đây là sự kiện quan trọng nhằm tăng cường kết nối các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng.

12 doanh nghiệp phía Nam tham gia Dự án hỗ trợ phát triển nhà máy thông minh đợt 2/2022

Dự án “Hỗ trợ phát triển nhà máy thông minh” đợt 2 sẽ tiếp tục được thực hiện tại khu vực phía Nam từ tháng 8/2022, để tư vấn cho 12 doanh nghiệp.

14 hãng xe tham gia Vietnam Motor Show 2022

Tính đến tháng 7/2022, đã có 14 hãng xe xác nhận đăng ký tham gia triển lãm Ô tô Việt Nam 2022 – Vietnam Motor Show 2022 và quy tụ nhiều thương hiệu uy tín thuộc nhiều lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ cho ô tô.

Chủ tịch Quốc hội: THACO cần đẩy mạnh nghiên cứu R&D xứng tầm quốc tế

Ngày 27/7, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dẫn đầu đoàn công tác Trung ương đến thăm và làm việc tại THACO Chu Lai. Cùng đi với đoàn có đại diện lãnh đạo tỉnh, các sở, ban, ngành tỉnh Quảng Nam.

Bí quyết để gia nhập chuỗi cung ứng của doanh nghiệp Nhật

Theo Tham tán thương mại Việt Nam tại Nhật Bản, để tiếp cận và gia nhập chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp Nhật Bản, doanh nghiệp Việt cần phải có hiểu biết thấu đáo về văn hóa, tập quán kinh doanh của nước này.

Vốn cho CNHT: Chủ trương đúng nhưng vẫn chưa tới được doanh nghiệp

Ghi nhận của VietNamNet cho thấy, nhiều doanh nghiệp hoan hỉ trước thông tin lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ sẽ được ưu đãi vốn một cách trực tiếp qua việc cấp bù lãi suất. Vấn đề còn lại là cách triển khai.

Thúc đẩy cụm ngành công nghiệp hỗ trợ và cơ khí tại KCN THACO Chu Lai

“Đề án thí điểm cơ chế khuyến khích hợp tác liên kết sản xuất theo cụm ngành công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp cơ khí tại KCN THACO Chu Lai” của Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thươngsẽ trình Thủ tướng Chính phủ vào Quý III năm 2022.

Doanh nghiệp Hải Dương nỗ lực trở thành mắt xích trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Tỉnh Hải Dương đặt mục tiêu đến năm 2030, các doanh nghiệp về công nghiệp hỗ trợ (CNHT) của tỉnh trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu của các tập đoàn đa quốc gia.

Hiệu quả cho doanh nghiệp sản xuất công nghiệp hỗ trợ

Mặc dù đã đạt được bước tiến dài, nhưng để ngành CNHT đủ sức tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, cần tập trung triển khai nhiều giải pháp thiết thực hơn nữa.

Tầm nhìn công nghiệp hoá

Câu hỏi là thế nào là nước công nghiệp (hay nói cách khác đã hoàn thành công nghiệp hoá) và để thực hiện mục tiêu công nghiệp hoá thì ai làm. Nhà nước làm việc gì, doanh nghiệp làm việc gì?