Cảnh xót xa ở di tích quốc gia đền thờ Nguyễn Tri Phương

Nơi đây, những vật dụng thờ cúng bằng đồng, những cổ vật trưng bày đã hoàn toàn biến mất. Trên nóc chánh điện của đền thờ, lưỡng long tranh châu cũng đã không còn.

{keywords}
Đường vào khu di tích đền thờ Nguyễn Tri Phương, hẻm số 522 đường Bùi Hữu Nghĩa, phường Bửu Hòa, TP.Biên Hòa, Đồng Nai.

Lịch sử hình thành khu di tích

Khu di tích chúng tôi muốn nói đến là đền thờ danh tướng Nguyễn Tri Phương tại phường Bửu Hòa, Thành phố Biên Hòa (Đồng Nai). Nguyên thủy nơi đây là miếu thờ thành hoàng do người dân làng Mỹ Khánh (thuộc dinh Trấn Biên cũ) lập nên.

Đầu thế kỷ 19, do sự phát triển của địa phương, ngôi miếu được sửa sang nâng cấp để trở thành đình Mỹ Khánh. Năm 1873, để bày tỏ lòng ngưỡng mộ danh tướng Nguyễn Tri Phương bỏ mình sau khi đã chiến đấu ngoan cường với giặc Pháp, bà con Mỹ Khánh tạc tượng ông đưa vào thờ như vị phúc thần của làng. Từ đó, đình có thêm tên gọi là đền thờ Nguyễn Tri Phương.

{keywords}
Đền thờ Nguyễn Tri Phương đã được xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1992.

Trên diện tích rộng 3000m2, đền được xây dựng theo hình chữ “công” với tiền đình, chánh điện và nhà khách. Cả ba đều lợp mái bằng ngói hình vảy cá. Trên đỉnh chánh điện có lưỡng long tranh châu và cặp phụng hoàng bằng gốm men xanh.

{keywords}
Đền thờ Nguyễn Tri Phương

Ngoài sân, tấm bia đá ghi lại công trạng của Nguyễn Tri Phương được dòng tộc của ông khắc ghi dựng lên vào những năm đầu của thập niên 1990. Ngoài ra, khu di tích còn có bàn thờ thần nông, đài chiến sĩ và một nhà thờ trong đó có tượng Nguyễn Tri Phương, hai con hạc và một bát nhang thật lớn.  

{keywords}
 Bên trong đền thờ

Bên trong chánh điện, nhiều bức hoành phi, liễn đối sơn son thếp vàng đồ bát bửu, giá binh khí, áo mão có từ hàng trăm năm được trưng bày làm tăng vẻ trang nghiêm trong chánh điện ...

Một bộ áo mão được cho là do vua ban cùng bộ bát bửu bằng đồng đặt thẳng hàng hai bên hàng cột chính. Trên điện thờ, tượng Nguyễn Tri Phương được tạc bằng gỗ mít theo tương truyền do một bô lão trong làng khéo léo tạo nên.

Chúng tôi đến thăm đền vào dịp Tết. Mặc dù đền thờ Nguyễn Tri Phương đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1992 nhưng vào những ngày đầu năm mới cánh cổng đền vẫn khóa chặt. Phải khó khăn lắm mới có một cụ già mở khóa cho chúng tôi vào.

{keywords}
Khung gỗ bị mục được bó lại bằng những thanh sắt.

Ông là Phạm Văn Hê còn có tên là Năm Gạo, 82 tuổi Phó Ban quý tế của đền thờ. Dường như đoán được thắc mắc của chúng tôi, ông bày tỏ: “Có còn gì nữa đâu mà xem. Mất hết rồi. Từ nhiều năm nay, bọn trộm vào đây lấy hết đồ thờ, bất cứ thứ gì bán được chúng đều lấy. Hiện nay, những đồ thờ như lư hương đã được thay thế bằng loại lư nhựa bán ngoài thị trường bởi lư đồng đã không còn”.

Trộm không chừa một thứ gì

Ông đưa chúng tôi vào đền thờ. Trước khi vào, ở gần cửa, thấy một đống cát ngổn ngang những mảnh sành, ông nói: "Lưỡng long tranh châu trên nóc mà nó vẫn lấy. Bê đi không được chúng đập bỏ lại đó…".

Bước vào trong, ông chỉ lên trên mái, nhiều mảng ngói đã không còn được thay tạm bằng những tấm kính. Sườn nhà bằng gỗ cũng đã mục nát nhiều chỗ. Máng xối đã được thay thế bằng những tấm tôn. Bên dưới, đền hoàn toàn trống. Một vài chiếc bàn chơ vơ. Trên bục thờ, hương tàn khói lạnh…

{keywords}
Mái ngói bị vỡ phải lắp tạm bằng kính.

Đưa chúng tôi vào chánh điện, ông Năm Gạo chỉ những lư hương bằng nhựa rồi nói: “Trước đây, các lư hương bằng sứ Bát Tràng đã bị mất trộm. Không riêng gì lư hương, các chậu hoa bằng sứ cũng bị lấy mất nên phải thay thế bằng đồ nhựa bán ngoài thị trường…”.

Một chút ánh nắng lọt vào, chúng tôi nhìn lên mái. Nhiều miếng ngói đã bị vỡ lộ ra khoảng trống. Nắng đã vào thì mưa cũng sẽ đến. Những vật thờ cúng rồi sẽ ra sao?

{keywords}
Chánh điện

Chợt nhìn đến giá binh khí chỉ còn là những chiếc cán gỗ. Ông Năm Gạo cho biết, những chiếc lưỡi binh khí bằng đồng cũng đã bị trộm mất. Nghĩa là trong đền thờ, ở chánh điện hay bất cứ nơi đâu trong di tích, vật gì có thể bán được đều đã bị trộm lấy đi.

{keywords}
Lưỡng long tranh châu trên nóc bị lấy xuống và đập bể.

Ông tiếp tục hướng dẫn chúng tôi ra sân. Một hàng trụ, mỗi trụ gồm 12 ngọn đèn cũng đã bị lấy mất. Trên sân chỉ còn trơ gốc trụ. Ông chỉ ra phía hàng rào sát bờ sông, một khoảng sắt cũng đã không còn.

Phải đợi đến hết Tết, sáng ngày 8/2, chúng tôi đến Bảo tàng Đồng Nai để tìm hiểu thêm vụ việc. Sau hơn 2 giờ chờ đợi chúng tôi mới được phòng Hành chính cho biết, theo Quyết định số 39/2018/QD-UBND, đi tích đền thờ Nguyễn Tri Phương đã được giao về cho UBND Thành phố Biên Hòa.

{keywords}
Ông Năm Gạo chỉ cho chúng tôi xem một lư hương bằng nhựa bán ngoài thị trường được mua về để thay thế lư đồng bị mất cắp.

Tại UBND Thành phố Biên Hòa chúng tôi được nhân viên Minh Đức yêu cầu chờ vì UB bận họp đầu năm. Sau hơn 1 giờ vẫn không có tín hiệu gì, chúng tôi được anh cho biết, "Cuộc họp không biết bao giờ xong. Thôi anh về và gởi câu hỏi chúng tôi sẽ chuyển đến giới chức có thẩm quyền trả lời".

{keywords}
Mái chánh điện cũng bị bể ngói

Anh cho chúng tôi số điện thoại và địa chỉ email để tiện liên lạc. Những câu hỏi được gửi ngay hôm sau. Xác minh qua điện thoại, anh Dức thừa nhận đã nhận được mail. Anh cũng đã in và chuyển đến người phụ trách.

{keywords}
Giá binh khí chỉ còn trơ cán gỗ.
{keywords}
Hàng trụ đèn 12 ngọn bị tháo mất chỉ còn trơ gốc.

Đã qua một tuần chờ đợi, đến nay chúng tôi vẫn chưa nhận được phản hồi của UBND thành phố Biên Hòa.

Di tích đền thờ Nguyễn Tri Phương vẫn chìm trong hiu hắt …

Nguyễn Tri Phương là một danh tướng dưới thời nhà Nguyễn qua 3 triều vua Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức. Dưới thời Tự Đức, ông từng là vị Tổng chỉ huy quân đội chống lại quân Pháp xâm lược ở các mặt trận Đà Nẵng, Gia Định và Hà Nội. Thành Hà Nội thất thủ, ông bị quân Pháp bắt giữ. Ông đã cự tuyệt lời chiêu dụ đầu hàng của giặc Pháp đồng thời không chấp nhận cứu chữa và tuyệt thực tới chết.

Trần Chánh Nghĩa

Huyền tích ngôi cổ tự bên gốc củ chi ở Long An

Huyền tích ngôi cổ tự bên gốc củ chi ở Long An

Chùa Phước Định không khang trang, bề thế như nhiều cổ tự khác trong vùng. Tuy nhiên, chùa được nhiều người biết đến bởi có những câu chuyện, giai thoại ly kỳ.

tin nổi bật

Ông chủ chia tài sản 1 triệu USD cho nhân viên trung thành

Khi quyết định nghỉ hưu, ông Lim Soon Hock tặng một nửa cổ phần công ty cho nhân viên họ Xie, nửa còn lại trao cho cậu con trai của mình.

Ngôi làng kì lạ, nghe thấy tiếng người nhưng không biết phát ra từ đâu

Ngôi làng này giống như vô hình. Khách tới đây thấy cây mà không thấy nhà, thấy tiếng người nhưng không biết phát ra từ đâu.

Cần thủ câu trúng cá chép nặng 30kg từng được thả xuống hồ cách đây 20 năm

Cần thủ người Anh không ngờ lại câu trúng con cá chép lai cá koi từng được thả xuống hồ 2 thập kỷ trước.

Choáng ngợp nhà dát vàng độc nhất vô nhị ở miền Tây

Ngôi nhà dát vàng của ông T. khiến ai đến tham quan cũng đều "lóa mắt" vì bài trí hàng trăm món đồ được dát vàng tinh xảo.

Cuộc sống của chàng trai mắc chứng ‘người sói’

Lalit Patidar bị bắt nạt từ nhỏ do căn bệnh hiếm gặp khiến lông mọc khắp cơ thể. Tuy nhiên, cậu không để điều này ngăn cản ước mơ của mình.

Màn kịch vụng về của người đàn ông Indonesia giả chết trong quan tài để trốn nợ

Vì nợ nần chồng chất, nhưng không trả được, cặp vợ chồng người Indonesia đã nghĩ ra màn kịch giả chết nhưng diễn quá "vụng về".

Đến hòn Trống Mái, Thanh Hóa nghe truyền thuyết về mối tình thủy chung

Hòn Trống Mái nằm trên núi Trường Lệ, TP Sầm Sơn (Thanh Hóa), là sự xếp đặt tự nhiên từ ba khối đá có từ bao đời nay. Nó tượng trưng cho mối tình thủy chung, son sắc.

Sự thật hồ nước 'hô mưa gọi gió': Chỉ cần tiếng hét lớn, trời có thể đổ mưa

Nhiều người cho rằng, những câu chuyện huyền bí xung quanh hồ nước ở Vân Nam, Trung Quốc, chưa rõ thực hư ra sao, nhưng khiến nơi này trở thành điểm đến hút khách dù đường đến không dễ dàng gì.

Khách quỵt tiền thuê nhà suốt 2 năm, chủ choáng váng khi vừa mở cửa

Hình ảnh bên trong ngôi nhà bị người thuê quỵt tiền suốt 2 năm khiến nhiều người rùng mình.

Thanh Hóa chỉ đạo xử lý vụ chùa cổ 300 năm tuổi bị xâm hại

Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Đỗ Trọng Hưng chỉ đạo khẩn trương kiểm tra, xử lý vi phạm tại di tích chùa Quan Thánh bị xâm hại nghiêm trọng.

Đàn voi bị nghi say rượu, hàng chục con nằm ngủ la liệt bên bìa rừng

Đàn voi hơn 20 con bị nghi say loại rượu do dân làng ở Ấn Độ ủ trong bình đất, khiến chúng nằm ngủ la liệt trong rừng.

Chuyện về cây lim ‘hiến thân’ trong chính điện dát vàng ở xứ Thanh

Câu chuyện về cây lim “hiến thân” trong chính điện Lam Kinh ở huyện Thọ Xuân (Thanh Hóa) khiến nhiều người tò mò.

Phiên chợ mua chồng 700 năm tuổi ở Ấn Độ

Tại quận Madhubani, Ấn Độ, có một khu chợ độc đáo nơi các cô gái và gia đình đến để "chọn mua một người chồng".

Chuyện kì bí về cặp 'rắn thần' ở ngôi đền thiêng xứ Nghệ

Đền Đức Hoàng (xã Phúc Thành, Yên Thành, Nghệ An) không chỉ là nơi thờ Sát Hải Đại vương Hoàng Tá Thốn, người có công lớn trong cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông, mà còn gắn liền với câu chuyện “rắn thần” mang màu sắc kì bí.

Mua vali từ hàng đồ cũ, người đàn ông Mỹ 'vỡ òa' thấy bên trong toàn tiền mặt

Người đàn ông đến từ Mỹ rất bất ngờ khi vô tình tìm thấy "kho báu" toàn tiền mặt bên trong chiếc vali mua từ một cửa hàng đồ cũ.