Nhiều nhà toán học nổi tiếng trong lịch sử không theo học toán tại đại học, mà phần lớn thành tựu và phát hiện quan trọng của họ đều nhờ vào việc tự học và niềm đam mê bẩm sinh với toán.
Khi con “vượt xa” bạn cùng tuổi
Khi mới 8 tháng tuổi, Kalil Warren đã biết cầm điện thoại của mẹ để gọi FaceTime cho bà ngoại. "Bé tự phát hiện ra mật mã mở khóa màn hình và tìm được bà cùng dì trong danh bạ”, mẹ bé, chị Kura, 37 tuổi, giám đốc một công ty công nghệ, kể.
Kalil có thể ngồi vững từ 16 tuần tuổi và biết nói khi mới 7 tháng. Tuy nhiên, phải đến giai đoạn phong tỏa vì dịch Covid-19, vợ chồng chị Kura mới nhận ra sự khác biệt rõ rệt giữa con mình và các bạn cùng trang lứa.
Lên 3 tuổi, Kalil đã đọc trọn một tập thơ của mẹ. Trước khi cậu bé vào nhà trẻ, chị Kura trao đổi với giáo viên rằng con biết đọc, biết viết từ sớm. Nhưng trong buổi kiểm tra đầu tiên, phản ứng đùa cợt của Kalil khiến giáo viên nghi ngờ những gì phụ huynh chia sẻ.
Dù học lực vượt xa bạn bè nhiều năm, việc là một trong những học sinh nhỏ tuổi nhất lớp lại khiến Kalil hạn chế hơn về cảm xúc và kỹ năng vận động tinh.
“Con đọc trôi chảy, làm được toán lớp 6 nhưng chạy không nhanh, viết rất khó và không tự cài được cúc áo. Tôi thực sự không biết phải hỗ trợ con thế nào”, chị Kura nói.
Ở trường cũ, Kalil từng bị bạn bè trêu chọc và dần ngại thể hiện khả năng. “Con không muốn trở nên khác biệt”, người mẹ kể.
Năm 6 tuổi, Kalil được đánh giá IQ ở mức 132. Hiện 7 tuổi, cậu bé theo học tại Park Academy ở tây nam London (Anh), nơi em được giao làm các bài đánh vần của học sinh lớp 6.
Trẻ thông minh cũng có những khó khăn riêng
Theo Mensa - tổ chức quốc tế dành cho những người có IQ thuộc top 2% dân số - tại Anh có khoảng 1.400 thành viên từ 3 đến 18 tuổi. Ước tính, trong tổng số 8,2 triệu học sinh ở Anh, khoảng 160.000 em sở hữu tiềm năng học tập vượt trội.
Tuy nhiên, chương trình giáo dục phổ thông thường được thiết kế cho học sinh ở mức trung bình và không phải lúc nào cũng đáp ứng nhu cầu của nhóm trẻ này.
Bà Lyn Kendall, nhà tâm lý học và giáo dục từng có hơn 30 năm làm cố vấn cho trẻ học vượt của Mensa Anh, cho rằng nhiều người nghĩ có con xuất chúng là điều tuyệt vời, nhưng thực tế không ít trẻ cố gắng che giấu khả năng để hòa nhập.
“Nhiều em học cách ‘hòa nhập’ vì giáo viên có thể khó chịu nếu các em luôn giơ tay trả lời. Dần dần, các em tự hạ mình xuống mức trung bình của lớp”, bà nói.
Theo các chuyên gia, trẻ có năng lực nhận thức cao thường phát triển không đồng đều: có kỹ năng vượt trội nhưng cũng có kỹ năng chỉ ở mức trung bình. Các em dễ nhạy cảm, đặt nhiều câu hỏi và có thể gặp khó khăn về cảm xúc, hành vi nếu môi trường học tập không phù hợp.
Bà Olivia Smith, Giám đốc điều hành tổ chức Potential Plus UK, cho biết nhiều gia đình tìm đến họ trong tình trạng khủng hoảng.
“Họ có một đứa trẻ 6 tuổi bị trầm cảm hoặc bị cho là ‘có vấn đề’. Chắc chắn ngoài kia còn rất nhiều đứa trẻ cực kỳ thông minh mà cha mẹ hoàn toàn không nhận ra”, bà nói.
Không chỉ là lợi thế
Theo The Times, một số phụ huynh cho biết họ phải đối mặt với ánh nhìn nghi ngại của xã hội khi con quá khác biệt.
“Bạn không muốn trở thành bà mẹ của một đứa trẻ 5 tuổi có khả năng đọc như trẻ 12 tuổi. Người ta sẽ hỏi: sao không để con chỉ là một đứa trẻ?”, một phụ huynh chia sẻ.
Theo các chuyên gia giáo dục, xã hội hiện vẫn chưa quen với việc ghi nhận năng lực học tập vượt trội như cách tôn vinh tài năng thể thao. Bà Smith cho rằng nhiều người thường dè dặt với những cá nhân được xem là có lợi thế bẩm sinh.
“Các em có năng lực đặc biệt, nhưng vẫn phải nỗ lực rất nhiều để phát huy hết tiềm năng”, bà nói.
TRUNG QUỐC - Là một trong những thần đồng Toán học hiếm hoi của Trung Quốc từng 2 lần đạt điểm tuyệt đối Olympic Toán học quốc tế (IMO), song Phó Vân Hạo lại bị gắn mác thiên tài sa ngã vì suýt không thể tốt nghiệp.
.svg){kind=icon}
