Đó là một cuộc chuyển giao cẩn thận nhất trong lịch sử doanh nghiệp. Từ hai năm trước, Chủ tịch Microsoft - William H. Gates III tuyên bố ông sẽ về hưu để dành nhiều thời gian cho hoạt động từ thiện. Kể từ đó, ông và Tổng giám đốc điều hành Steve Ballmer đã chuẩn bị cho những người kế nhiệm trong việc phát triển công nghệ, chiến lược và tầm nhìn cho Microsoft.
Song kể cả có sự chuẩn bị kỹ lưỡng như vậy, Gates vẫn không rời khỏi Microsoft hoàn toàn. Dù ngày 27/6 vừa qua đánh dấu sự kết thúc không chính thức công việc hàng ngày ở Micrososft, Gates vẫn sẽ tiếp tục làm việc ở đó một ngày mỗi tuần và giữ vai trò quan trọng trong một số dự án chiến lược của Microsoft. Ông mới có 52 tuổi và vẫn là Chủ tịch Microsoft (không điều hành), là cổ đông lớn nhất của công ty này.
Nhà kinh tế học Bill Gates
Không chỉ là một thiên tài lập trình, Bill Gates có thể được xem là một nhà kinh tế học ứng dụng lỗi lạc của nửa cuối của thế kỷ 20.
Bất kể tương lai của Microsoft sẽ như thế nào, di sản của Bill Gates là ấn tượng. Lý do chính là có hơn 1 tỷ bản copy của hệ điều hành Windows đang chạy trên máy tính cá nhân khắp thế giới và hai khái niệm liên quan Gates khởi xướng: “tác động của mạng lưới” và việc tạo ra một công nghệ “nền tảng”.
Hiểu một cách đơn giản, tác động mạng lưới là giá trị của một sản phẩm tăng lên khi có nhiều người dùng nó. Một nền tảng công nghệ là một bộ công cụ hoặc dịch vụ mà những người khác có thể sử dụng để xây dựng nên sản phẩm hoặc dịch vụ của họ. Vì vậy, xây dựng nền tảng khuyến khích nhiều người hơn gia nhập mạng lưới, làm người dùng quan tâm hơn đến nền tảng, mở rộng mạng lưới...
Với Bill Gates, chiến lược bắt đầu từ sản phẩm đầu tiên Microsoft Basic, một ngôn ngữ lập trình, nhưng thực sự cất cánh với hệ điều hành, đầu tiên là Microsoft DOS và sau đó là nhiều phiên bản của Windows. Ngày nay, có hàng nghìn ứng dụng phần mềm chạy trên nền tảng Windows, không chỉ xử lý văn bản và bảng tính mà còn cả các chương trình chuyên dụng trong các văn phòng bác sĩ, nhà máy, cửa hàng bán lẻ.
“Gates thấy phần mềm là một thị trường tách biệt khỏi phần cứng trước bất kỳ ai khác, song sự sáng suốt lớn nhất của ông là nhận ra sức mạnh của tác động mạng lưới xung quanh phần mềm”, Michael Cusumano, giáo sư đại học thuộc Viện công nghệ Massachusetts (Mỹ) nói.
Trong lúc “nước sôi lửa bỏng”
Trong bài phát biểu chia tay nhân viên Microsoft, Bill Gates đã ôn lại những bước thăng trầm của Microsoft.
Thực tế, bên cạnh những thách thức đến từ các vụ kiện độc quyền, từ phần mềm nguồn mở, Microsoft có cả những sản phẩm èo uột so với các đối thủ như Windows Live, Xbox 360, Hotmail. Thị phần trình duyệt web Internet Explorer đang bị Safari và Firefox gặm nhấm dần. Còn hệ điều hành di động Windows Mobile thua xa so với Symbian.
Điều cốt yếu mà Microsoft đang nhận ra là sự kiểm soát của Microsoft đối với máy vi tính không thể được chuyển dịch sang để điều hành thế giới số. Chính bản thân Bill Gates đã thừa nhận quyết định không tạo một công cụ tìm kiếm web là “ngớ ngẩn muốn chết”.
Phần mềm máy tính truyền thống – và các tiêu chuẩn công nghệ Microsoft kiểm soát – bị đe dọa khi nhiều phần mềm được tiếp cận bằng một trình duyệt web và phát tán qua Internet từ các trung tâm dữ liệu cực lớn do Google và những công ty Internet khác. Công nghệ mới được biết đến rộng rãi là “điện toán cụm ảo” và mô hình kinh doanh đặc biệt phía sau đó là bán quảng cáo.
“Mối đe dọa đối với bất kỳ công ty công nghệ nào là bỏ lỡ một trong những sự chuyển biến trong công nghệ và Microsoft đã bỏ lỡ sự chuyển giao sang điện toán cụm ảo và quảng cáo trực tuyến”, David Yoffie, giáo sư trường kinh tế Harvard nói. “Nay Web là nền tảng. Người ta đang viết các ứng dụng web cho mọi thứ từ mạng xã hội đến các chương trình kinh doanh bên trong doanh nghiệp. Hệ sinh thái kinh doanh đang chuyển tới Web và rời xa Microsoft”.
Nỗ lực thu hẹp khoảng cách với các đối thủ, đặc biệt là Google trong lĩnh vực quảng cáo trực tuyến và tìm kiếm web, Microsoft đã chi 6 tỷ USD mua lại hãng quảng cáo trực tuyến aQuantive. Mới đây nhất, hãng đã tuyên bố mua đứt biểu tượng Internet Yahoo với giá 47 tỷ USD nhưng đã thất bại. Bill Gates ra đi, để lại trận chiến trực tuyến cho những người thay thế ông.
Bill Gates về hưu, phần nào
Gates đã thiết kế một công việc hoàn hảo cho mình sau ngày 27/6/2008. Ông sẽ tập trung vào hai hoặc ba mảng kinh doanh chính, không cố theo đuổi mua bán hàng tá công ty khác. Cuối mùa hè này, sau khi nghỉ ngơi, ông sẽ gặp Ballmer và hai Giám đốc công nghệ Ray Ozzie và Craig Mundie để vạch ra các lĩnh vực ông có thể có ích nhất. Một lĩnh vực đã ở trong danh sách của Gates: Tìm kiếm web, nơi công ty tiếp tục tụt phía sau xa so với Google bất chấp việc chi hàng tỷ đô la cho thâu tóm và phát triển.
Ông nói vai trò của ông với đội ngũ tìm kiếm là một nhà tư vấn chứ không phải là người ra quyết định.
Gates cũng chắc chắn cùng với Microsoft nỗ lực phát triển các cách thức mới để người dùng tương tác với máy vi tính sẽ đi xa hơn cả chuột và bàn phím truyền thống. Trong nhiều năm, ông đã mải mê với việc nghiên cứu để con người sử dụng các công nghệ bút, chạm, nói. Microsoft đã tung ra Surface, một chiếc máy tính tabletop có thể phản ứng lại các ngón tay chạm trên màn hình. Microsoft thậm chí đang theo đuổi công nghệ chạm phức tạp hơn trong phiên bản tiếp theo của Windows dự kiến tiết lộ vào năm 2010.
Ở đó, chắc chắn vẫn có dấu ấn của Bill Gates.
Tổng hợp từ Times, IHT, BW
Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số 52 ra ngày 30/6/2008
.svg){kind=icon}
